ਕੀ ਲੋੜ ਪੈਣ ਤੇ ਕ੍ਰਿਪਾਨ ਉਤਾਰਨ ਨਾਲ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਟੁੱਟਦਾ ਅਤੇ ਧਰਮ ਖੰਡਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ?
(ਅਵਤਾਰ ਸਿੰਘ ਮਿਸ਼ਨਰੀ)
ਭਾਈ ਕਾਹਨ ਸਿੰਘ ਨਾਭਾ ਮਹਾਂਨ ਕੋਸ਼ ਦੇ ਪੰਨਾ 359 ਤੇ ਕ੍ਰਿਪਾਨ ਦੇ ਅਰਥ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਹ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਦਾ ਸ਼ਬਦ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ ਜੋ ਕ੍ਰਿਪਾ ਨੂੰ ਫੈਂਕ ਦੇਵੇ, ਜਿਸ ਦੇ ਚਲਾਉਣੇ ਵੇਲੇ ਰਹਿਮ ਨਾਂ ਆਵੇ, ਤਲਵਾਰ, ਸ੍ਰੀ ਸਾਹਿਬ, ਸ਼ਮਸ਼ੇਰ, ਸਿੰਘਾਂ ਦਾ ਦੂਜਾ ਕਕਾਰ, ਜੋ ਅੰਮ੍ਰਿਤਧਾਰੀ ਨੂੰ ਪਹਿਨਣਾ ਵਿਧਾਨ ਹੈ। ਗੁਰਮਤਿ ਮਾਰਤੰਡ ਦੇ ਪੰਨਾ 108 ਤੇ ਲਿਖਦੇ ਹਨ ਕਿ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਨੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਰੱਖਿਆ ਵਾਸਤੇ ਸ਼ਸ਼ਤ੍ਰ ਧਾਰਨੇ ਸਮਾਜਿਕ ਨਿਯਮ ਥਾਪਿਆ ਹੈ। ਪੁਰਾਤਨ ਸਮੇਂ ਕ੍ਰਿਪਾਨ ਸੂਰਮਿਆਂ ਦਾ ਸਿਰਮੌਰ ਸ਼ਸ਼ਤ੍ਰ ਹੋਇਆ ਕਰਦੀ ਸੀ। ਭਾਈ ਸਾਹਿਬ ਹੋਰ ਲਿਖਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜਿਉਂ-ਜਿਉਂ ਸਮਾਂ ਬਦਲਿਆ, ਵਿਗਿਆਨ ਨੇ ਤਰੱਕੀ ਕੀਤੀ ਤਾਂ ਹਥਿਆਰ ਸ਼ਸ਼ਤ੍ਰ ਆਦਿਕ ਵੀ ਬਦਲੇ। ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦਾ ਸਮਾਂ ਬੜਾ ਭਿਆਨਕ ਅਤੇ ਮੁਗਲੀਆ ਹਕੂਮਤ ਦਾ ਰਾਜ ਸੀ। ਮੁਗਲਾਂ ਨੇ ਫੁਰਮਾਨ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਹੋਏ ਸਨ ਕਿ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਕੋਈ ਸ਼ਸ਼ਤ੍ਰ ਨਹੀਂ ਰੱਖ ਸਕਦਾ, ਸ਼ਿਕਾਰ ਨਹੀਂ ਖੇਡ ਸਕਦਾ, ਘੋੜ ਸਵਾਰੀ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ, ਦਸਤਾਰ ਸਜਾ ਕੇ ਅਤੇ ਉੱਚਾ ਸਿਰ ਕਰਕੇ, ਕੋਈ ਨਹੀਂ ਤੁਰ ਸਕਦਾ। ਇਵੇਂ ਹੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੇ ਵੀ ਰੀਤ ਚਲਾਈ ਹੋਈ ਸੀ ਕਿ ਕੋਈ ਸ਼ੂਦਰ ਧਰਮ ਗ੍ਰੰਥ ਪੜ-ਸੁਣ ਅਤੇ ਧਰਮ-ਕਰਮ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ। ਜਿਸ ਸਦਕਾ ਜਾਤਿ ਅਭਿਮਾਨੀ, ਅਮੀਰ, ਖਾਨ ਅਤੇ ਰਜਵਾੜੇ ਕਿਰਤੀਆਂ ਅਤੇ ਗਰੀਬਾਂ ਨੂੰ ਗੁਲਾਮ ਬਣਾਈ ਰੱਖਦੇ ਸਨ। ਭਾਂਵੇਂ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਇਸ ਸਭ ਦਾ ਗਿਆਨ ਤਰਕ ਸ਼ਾਂਸ਼ਤ੍ਰ ਰਾਹੀਂ ਤਕੜਾ ਵਿਰੋਧ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਸਭ ਬਨਾਵਟੀ ਦਿਖਾਵੇ ਵਾਲੇ ਧਰਮ-ਕਰਮ ਅਤੇ ਰਹੁ-ਰੀਤਾਂ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਉੱਠਣ ਦਾ ਉਪਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ ਪਰ ਜਦ ਧਰਮ ਦੇ ਠੇਕੇਦਾਰ ਅਤੇ ਜ਼ਾਲਮ ਬਾਜ ਨਾਂ ਆਏ ਤਾਂ 6ਵੇਂ ਜਾਮੇ ਵਿੱਚ ਅਕਾਲ ਤਖ਼ਤ ਦੀ ਰਚਨਾ ਕਰਕੇ, ਮੀਰੀ ਅਤੇ ਪੀਰੀ ਦੀਆਂ ਦੋ ਤਲਵਾਰਾਂ ਪਹਿਨ ਕੇ, ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਸਿੱਖ ਸ਼ਸ਼ਤ੍ਰ ਵੀ ਪਹਿਰੇਗਾ, ਸ਼ਿਕਾਰ ਵੀ ਖੇਡੇਗਾ, ਦਸਤਾਰ ਵੀ ਸਜਾਏਗਾ, ਘੋੜ ਸਵਾਰੀ ਵੀ ਕਰੇਗਾ। ਜ਼ੁਲਮ ਅਤੇ ਧੱਕੇਸ਼ਾਹੀ ਵਿਰੁੱਧ ਇਕੱਲੀ ਅਵਾਜ਼ ਹੀ ਨਹੀਂ ਉਠਾਏਗਾ ਸਗੋਂ ਫੌਜੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜ਼ਾਲਮ ਵੈਰੀਆਂ ਦਾ ਟਾਕਰਾ, ਤਲਵਾਰ ਆਦਿਕ ਸ਼ਸ਼ਤਰਾਂ ਰਾਹੀਂ ਵੀ ਕਰੇਗਾ। ਮੁਗਲੀਆ ਹਕੂਮਤ ਨਾਲ ਚਾਰ ਜੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਜ਼ਾਲਮਾਂ ਨੂੰ ਚਿੱਤ ਕਰਕੇ ਦੰਦ ਖੱਟੇ ਕਰਨੇ ਇੱਕ ਇਤਿਹਾਸਕ ਸਚਾਈ ਹੈ। ਭਾਈ ਗੁਰਦਾਸ ਜੀ ਵੀ ਲਿਖਦੇ ਹਨ ਕਿ-ਖੇਤੀ ਵਾੜਿ ਸੁ ਢਿੰਗਰੀ, ਕਿਕਰ ਆਸ ਪਾਸ ਜਿਉਂ ਬਾਗੈ। ਸਪ ਪਲੇਟੈ ਚੰਨਣੈ, ਬੂਹੇ ਜੰਦਾ ਕੁਤਾ ਜਾਗੈ। ਫਿਰ 1699 ਦੀ ਵੈਸਾਖੀ ਨੂੰ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦੇ ਦਸਵੇਂ ਉਤਰਾਧਿਕਾਰੀ ਗੁਰੂ ਦਸ਼ਮੇਸ਼ ਜੀ ਨੇ, ਖੰਡੇ ਦੀ ਪਹੁਲ ਦੇਣ ਵੇਲ, ਇਹ ਪੱਕਾ ਐਲਾਨ ਵੀ ਕਰ ਦਿੱਤਾ-ਜਬ ਹਮਰੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕਉ ਆਵਹੁ॥ ਬਨਿ ਸੁਚੇਤ ਤਨਿ ਸ਼ਸ਼ਤ੍ਰ ਸਜਾਵਹੁ॥ ਕ੍ਰਿਪਾਨ ਰੂਪੀ ਸ਼ਸ਼ਤ੍ਰ ਨੂੰ ਪੰਜਾਂ ਕਕਾਰਾਂ ਦੀ ਵਰਦੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਸਿੱਖ ਨੇ ਕ੍ਰਿਪਾਨ ਨੂੰ ਸ਼ਸ਼ਤ੍ਰ ਜਾਣ ਕੇ ਇਸ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਤੇ ਸੁਯੋਗ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨੀ ਹੈ।
ਸੋ ਸਿੱਖ ਦੀ ਕ੍ਰਿਪਾਨ ਹੋਰ ਧਰਮਾਂ ਦੇ ਚਿੰਨ੍ਹਾਂ ਵਰਗਾ ਇਕੱਲਾ ਚਿੰਨ੍ਹ ਹੀ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਸ਼ਸ਼ਤ੍ਰ ਵੀ ਹੈ। ਈਸਾਈ ਕਰਾਸ ਲਟਕਾਉਂਦੇ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਜਨੇਊ ਪਾਉਂਦੇ, ਜੋਗੀ ਜਟਾਂ ਰੱਖਦੇ, ਮੁਸਲਿਮ ਸੁਨਤ ਕਰਦੇ ਅਤੇ ਲਵਾਂ ਕਟਾਉਂਦੇ ਹਨ ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਇਹ ਚਿੰਨ੍ਹ ਸ਼ਸ਼ਤ੍ਰ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਕ੍ਰਿਪਾਨ ਇੱਕ ਸ਼ਸ਼ਤ੍ਰ ਹੈ, ਸਿੱਖ ਨੇ ਜਨੇਊ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਗਾਤਰੇ ਪਾ ਕੇ ਇਸ ਦੀ ਪੂਜਾ ਨਹੀਂ ਕਰਨੀ ਸਗੋਂ ਲੋੜ ਪੈਣ ਤੇ ਸਵੈ ਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਜ਼ਾਲਮ ਦੀ ਭਖਿਆ ਵਾਸਤੇ ਇਸ ਦੀ ਸੁਜੋਗ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨੀ ਹੈ। ਸਿੱਖ ਸੰਤ-ਸਿਪਾਹੀ ਫੌਜੀ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਫੌਜ ਦੀ ਵਰਦੀ ਅਤੇ ਸ਼ਸ਼ਤ੍ਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਇਵੇਂ ਹੀ ਖ਼ਾਲਸੇ ਦੀ ਪੰਜ ਕਕਾਰੀ ਵਰਦੀ ਅਤੇ ਸ਼ਸ਼ਤ੍ਰ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ-ਖ਼ਾਲਸਾ ਅਕਾਲ ਪੁਰਖ ਕੀ ਫੌਜ॥ ਪ੍ਰਗਟਿਓ ਖ਼ਾਲਸਾ ਪ੍ਰਮਾਤਮ ਕੀ ਮੌਜ॥ ਖ਼ਾਲਸੇ ਨੇ ਸਦਾ ਤਿਆਰ ਬਰ ਤਿਆਰ ਰਹਿਣਾ ਹੈ ਪਰ ਇਹ ਵਹਿਮ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਕਿ ਜੇ ਕਿਤੇ ਸੌਂਦੇ, ਨ੍ਹਾਉਂਦੇ, ਤੈਰਦੇ, ਕਬੱਡੀ ਆਦਿਕ ਖੇਡਾਂ ਖੇਡਦੇ ਅਤੇ ਹਵਾਈ ਜਹਾਜ ਆਦਿਕ ਵਿੱਚ ਸਫਰ ਕਰਦੇ ਸਮੇਂ ਜੇ ਕਿਤੇ ਕ੍ਰਿਪਾਨ ਉਤਾਰਨੀ ਵੀ ਪੈ ਜਾਏ ਤਾਂ ਗੁਰੂ ਨਿਰਾਜ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ। ਪਰ ਸਾਡੇ ਅਜੋਕੇ ਜਥੇਦਾਰ, ਕਥਾਕਾਰ, ਸਾਧ, ਸੰਤ ਅਤੇ ਡੇਰੇਦਾਰ ਆਪ ਤਾਂ ਜਹਾਜਾਂ ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਿਪਾਨਾਂ ਉਤਾਰ ਕੇ ਆਉਂਦੇ ਹਨ ਪਰ ਸਿੱਖਾਂ ਨੂੰ ਡਰਾਵੇ ਅਤੇ ਉਪਦੇਸ਼ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਗੁਰੂ ਦਾ ਸਿੱਖ ਕਦੇ ਕ੍ਰਿਪਾਨ ਨਹੀਂ ਉਤਾਰ ਸਕਦਾ ਕਿਉਂਕਿ ਕ੍ਰਿਪਾਨ ਉਤਾਰਨ ਨਾਲ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਟੁੱਟ ਜਾਂਦਾ ਅਤੇ ਧਰਮ ਖੰਡਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕੀ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਜਾਂ ਧਰਮ ਕੱਚਾ ਧਾਗਾ ਹੈ ਜੋ ਐਸਾ ਕਰਨ ਨਾਲ ਟੁੱਟ ਜਾਂਦਾ ਹੈ? ਸਿੱਖ ਨੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਦਿਲ ਲੈ ਕੇ ਦੁਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵਿਚਰਨਾ ਹੈ ਨਾਂ ਕਿ ਕਟੜ ਹੋ ਕੇ-ਵਿਚਿ ਦੁਨੀਆਂ ਸੇਵ ਕਮਾਈਐ॥ ਤਾਂ ਦਰਗਹ ਬੈਸਣੁ ਪਾਈਐ॥(26)
ਚਿੰਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕੇਵਲ ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਕੌਮਾਂ ਓਨਾਂ ਚਿਰ ਗੁਲਾਮ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ ਜਿਨਾਂ ਚਿਰ ਉਹ ਜਾਗਦੀਆਂ ਨਹੀਂ। ਇਸ ਦੀ ਮਸਾਲ ਹਿੰਦੂ ਕੌਮ ਹੈ ਜੋ ਐਸਾ ਕਰਕੇ ਸਦੀਆਂ ਮੁਗਲਾਂ ਅਤੇ ਅੰਗ੍ਰੇਜਾਂ ਦੇ ਗੁਲਾਮ ਰਹੀ। ਸਿੱਖ ਕੌਮ ਨੇ ਗੁਲਾਮੀ ਦੇ ਸੰਗਲ ਕੱਟ ਕੇ, ਇਸ ਨੂੰ ਅਜ਼ਾਦ ਕਰਵਾਇਆ ਪਰ ਅੱਜ ਡੇਰੇਦਾਰ ਸਾਧਾਂ ਸੰਪ੍ਰਦਾਈਆਂ ਨੇ ਕੌਮ ਨੂੰ ਕੇਵਲ ਚਿੰਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਦੀ ਸਿਖਿਆ ਦੇ ਦੇ ਕੇ, ਸਰੀਰਕ (ਫਿਜੀਕਲੀ) ਅਤੇ ਮਾਨਸਿਕ ਤੌਰਤੇ ਸਰਕਾਰ ਦੀ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਗੁਲਾਮ ਬਣਾ ਲਿਆ ਹੈ। ਅੱਜ ਦਾ ਕ੍ਰਿਪਾਨਧਾਰੀ ਸਿੱਖ ਵੀ ਡੇਰੇਦਰ ਸਾਧਾਂ ਸੰਪ੍ਰਦਾਈਆਂ ਦਾ ਸੇਵਕ ਹੈ, ਸਾਧਾਂ ਦੀਆਂ ਬਰਸੀਆਂ ਖੂਬ ਮਨਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਪ੍ਰਤੱ, ਡੇਰੇਦਾਰਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਅਤੇ ਮਰਯਾਦਾ ਦਾ ਧਾਰਨੀ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਨ੍ਹਾਉਂਦੇ ਸਮੇਂ, ਕ੍ਰਿਪਾਨ ਨੂੰ ਕਦੇ ਸਿਰ ਤੇ, ਕਦੇ ਲੱਕ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹਦਾ ਅਤੇ ਕਦੇ ਧਾਗੇ ਵਿੱਚ ਪਰੋ ਕੇ, ਗਲ ਵਿੱਚ ਲਟਕਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਸਿੱਖ ਨੇ ਚਿੰਨ੍ਹਧਾਰੀ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਇੱਕ ਸੰਤ-ਸਿਪਾਹੀ ਫੌਜੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵਿਚਰਨਾ ਹੈ ਅਤੇ ਲੋੜ ਪੈਣ ਤੇ ਕ੍ਰਿਪਾਨ ਦੀ ਸੁਯੋਗ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨੀ ਹੈ ਨਾਂ ਕਿ ਹਰ ਵੇਲੇ ਸਰੀਰ ਨਾਲ ਰੱਖਣ ਵਾਲੀ ਚਿੰਨ੍ਹ ਪੂਜਾ ਹੀ ਕਰੀ ਜਾਣੀ ਹੈ। ਚਿੰਨ੍ਹ ਪੂਜੇ ਤੇ ਸਤਕਾਰੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਪਰ ਸ਼ਸ਼ਤ੍ਰ ਸਦਾ ਹੀ ਸੰਭਾਲ ਕੇ ਰੱਖੇ ਅਤੇ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਸਿੱਖ ਨੇ ਕ੍ਰਿਪਾਨ ਧਾਰਨ ਕਰਕੇ ਖਾਹ-ਮਖਾਹ ਕਿਸੇ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਲੜਨਾ ਸਗੋਂ ਭੀੜ ਪੈ ਜਾਣ ਤੇ ਆਪਣੇ ਅਤੇ ਮਜ਼ਲੂਮ ਦੇ ਬਚਾ ਲਈ ਵਰਤਨਾ ਹੈ। ਯਾਦ ਰੱਖੋ ਕਿ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਚਿਰ ਕ੍ਰਿਪਾਨ ਦੀ ਅਹਿਮੀਅਤ ਨਹੀਂ ਸਮਝ ਜਾਂ ਸਮਝਾ ਲਈ ਜਾਂਦੀ ਧਾਰਨ ਨਹੀਂ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ, ਜਿਵੇਂ ਸਕੂਲੀ ਬੱਚੇ ਕ੍ਰਿਪਾਨ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਨੂੰ ਨਾਂ ਜਾਣਦਿਆਂ ਹੋਇਆਂ ਇਸ ਦੀ ਗਲਤ ਵਰਤੋਂ ਵੀ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਕਰਕੇ ਕਈ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਸਕੂਲਾਂ ਵਿੱਚ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਕ੍ਰਿਪਾਨ ਪਾ ਕੇ ਨਹੀਂ ਆਉਣ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ। ਗੁਰੂ ਸਾਹਿਬ ਨੇ ਖ਼ਾਲਸੇ ਨੂੰ ਵਹਿਮਾਂ-ਭਰਮਾਂ-ਭੇਖਾਂ ਚੋਂ ਕੱਢਿਆ ਸੀ-ਭਰਮ ਭੇਖ ਤੇ ਰਹੈ ਨਿਆਰਾ॥ ਅਤੇ ਅਗਾਹ ਵਧੂ ਸਮੇ ਦਾ ਹਾਣੀ ਹੋਣਾ ਸਿਖਾਇਆ ਸੀ-ਅਗਾਹ ਕੂ ਤ੍ਰਾਂਗਿ ਪਿਛਾ ਫੇਰਿ ਨਾ ਮੁਹਢੜਾ॥(1096) ਭਾਈ ਕਾਨ੍ਹ ਸਿੰਘ ਨਾਭਾ ਲਿਖਦੇ ਹਨ ਕਿ ਸਿੱਖ ਨੇ ਸਮੇ ਅਨੁਸਾਰ ਅਧੁਨਿਕ ਸ਼ਸ਼ਤ੍ਰ ਵੀ ਧਾਰਨ ਕਰਨੇ ਹਨ। ਸਿੱਖ ਨੇ “ਪੂਜਾ ਅਕਾਲ ਕੀ, ਪਰਚਾ ਸ਼ਬਦ ਦਾ ਅਤੇ ਦਿਦਾਰ ਖ਼ਾਲਸੇ ਕਾ” ਦੇ ਸਿਧਾਂਤ ਤੇ ਪਹਿਰਾ ਦੇਣਾ ਹੈ। ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਦੁਨੀਆਂ ਦਾ ਅਗਾਹ ਵਧੂ, ਵਿਗਿਆਨਕ ਅਤੇ ਸੰਸਾਰਕ ਧਰਮ ਹੈ। ਇਸ ਨੇ ਸਮਾਜਕ ਭਾਈਚਾਰੇ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦਿਆਂ, ਸਿੱਖੀ ਦੇ ਮਾਰਗ ਤੇ ਚਲਦਿਆਂ, ਸੰਸਾਰਕ ਤਰੱਕੀ ਦੀਆਂ ਪੁਲਾਗਾਂ ਵੀ ਪੁੱਟਣੀਆਂ ਹਨ ਨਾਂ ਕਿ ਤੱਪੜਾਂ, ਘੋੜਿਆਂ, ਸ਼ਸ਼ਤ੍ਰਾਂ ਅਤੇ ਬਾਣੇ ਤੱਕ ਹੀ ਸੀਮਤ ਰਹਿਣਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਭ ਸਮੇਂ ਦੇ ਸਾਧਨ ਸਨ, ਅੱਜ ਜ਼ਮਾਨਾਂ ਬਹੁਤ ਅੱਗੇ ਹੈ, ਕਾਰਾਂ, ਹਵਾਈ ਜਹਾਜ਼ ਅਤੇ ਫੋਨ ਹਨ। ਮੀਡੀਆ, ਇੰਟ੍ਰਨੈੱਟ ਅਤੇ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਸੁਖ-ਸਹੂਲਤਾਂ ਹਨ, ਜੋ ਅੱਜ ਦੀ ਜਿੰਦਗੀ ਦੀਆਂ ਲੋੜਾਂ ਬਣ ਚੁੱਕੀਆਂ ਹਨ। ਸੋ ਕ੍ਰਿਪਾਨ ਤਵੀਤਾਂ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਧਾਗੇ ਚ’ ਪਾ ਕੇ ਗਲੇ ਲਟਾਈ ਫਿਰਨਾ, ਜਾਂ ਕਦੇ ਸਿਰ ਉੱਤੇ, ਕਦੇ ਲੱਕ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹ ਅਤੇ ਕਦੇ ਕੇਵਲ ਧੂੁਪ ਧੁਖਾ ਕੇ ਹੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨੀ ਅਤੇ ਇੱਕ ਚਿੰਨ੍ਹ ਹੀ ਸਮਝ ਲੈਣਾ ਕ੍ਰਿਪਾਨ ਦੀ ਅਹਿਮੀਅਤ ਤੋਂ ਅਨਜਾਣਤਾ ਹੈ। ਦੇਗ਼-ਤੇਗ਼ ਦਾ ਮਤਲਵ ਹੈ-ਪੀਰੀ-ਮੀਰੀ, ਪੀਰੀ (ਧਰਮ) ਅਤੇ ਮੀਰੀ (ਪਾਤਸ਼ਾਹੀ) ਦੀ ਲਖਾਇਕ ਹੈ। ਅੱਜ ਦੇ ਜਮਾਨੇ ਵਿੱਚ ਲੋਹੇ ਸਟੀਲ ਦੀ ਕ੍ਰਿਪਾਨ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਗਿਆਨ-ਖੜਗ ਆਦਿਕ ਸਿਖਿਆ ਰੂਪ ਕ੍ਰਿਪਾਨ ਦੀ ਵੀ ਅਤਿਅੰਤ ਲੋੜ ਹੈ। ਸੋ ਕ੍ਰਿਪਾਨ ਇਕੱਲਾ ਚਿੰਨ੍ਹ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਸ਼ਸ਼ਤ੍ਰ ਵੀ ਹੈ ਅਤੇ ਅਤਿਅੰਤ ਲੋੜ ਪੈਣ ਤੇ ਸਿੱਖ ਇਸ ਦੀ ਸੁਜੋਗ ਵਰਤੋਂ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਸਿੱਖ ਨੇ ਪੂਜਾ ਕਿਪ੍ਰਾਨ ਦੀ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਅਕਾਲ ਕੀ ਕਰਨੀ ਹੈ ਕਿਊਂਕਿ ਕ੍ਰਿਪਾਨ ਇੱਕ ਸ਼ਸ਼ਤ੍ਰ ਹੈ ਚਿੰਨ੍ਹ ਨਹੀਂ। ਲੋੜ ਪੈਣ ਤੇ ਉਤਾਰਨ ਨਾਲ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਨਹੀਂ ਟੁੱਟਦਾ ਅਤੇ ਨਾਂ ਹੀਂ ਧਰਮ ਖੰਡਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਇਹ ਸਭ ਭਰਮ ਅਤੇ ਡਰਾਵੇ ਹਨ। ਨਾਮ ਹੀ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਹੈ ਅਤੇ ਨਿਰਮਲ ਕਰਮ ਹੀ ਸਰਬੋਤਮ ਧਰਮ ਹੈ-ਸਰਬ ਧਰਮ ਮਹਿ ਸ੍ਰੇਸਟ ਧਰਮੁ ਹਰਿ ਕੋ ਨਾਮੁ ਜਪੁ ਨਿਰਮਲ ਕਰਮੁ॥(266) ਸਿੱਖ ਨੇ ਗੁਰਬਾਣੀ ਦੀ ਸਿਖਿਆ ਅਤੇ ਖੰਡੇ ਦੀ ਪਹੁਲ ਲੈ ਕੇ ਧਰਮੀ ਬਣਨਾ ਹੈ ਨਾਂ ਕਿ ਕਰਮਕਾਂਡੀ।ਸਿੱਖ ਕਿਸੇ ਸਾਧ ਦਾ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਸਦਾ ਹੀ ਗੁਰੂ ਦਾ ਸਿਖਿਆਰਥੀ ਹੈ।
Thursday, January 27, 2011
Thursday, January 13, 2011
ਕੀ ਲੋਹੜੀ ਮੌਸਮੀ, ਬ੍ਰਾਹਮਣੀ ਜਾਂ ਸਿੱਖ ਤਿਉਹਾਰ ਹੈ?
ਕੀ ਲੋਹੜੀ ਮੌਸਮੀ, ਬ੍ਰਾਹਮਣੀ ਜਾਂ ਸਿੱਖ ਤਿਉਹਾਰ ਹੈ?
ਭਾ. ਕਾਹਨ ਸਿੰਘ ਨ੍ਹਾਭਾ ਮਹਾਨ ਕੋਸ਼ ਦੇ ਪੰਨਾ 1075 ਤੇ ਲਿਖਦੇ ਹਨ ਕਿ “ਵੈਦਿਕਧਰਮ” ਨਾਮ ਰਸਾਲੇ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਹੈ ਕਿ ਲੋੜ੍ਹੀ ਦਾ ਮੂਲ “ਤਿਲ-ਰੋੜੀ” ਹੈ ਇਸ ਤੋਂ ਤਿਲੋੜੀ ਹੋਇਆ ਅਰ ਇਸ ਦਾ ਰੂਪਾਂਤਰ ਲੋੜ੍ਹੀ ਹੈ। ਲੋੜ੍ਹੀ ਦੇ ਦਿਨ ਤਿਲ ਅਤੇ ਰੋੜੀ (ਗੁੜ) ਖਾਦੇ ਹਵਨ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਤਿਉਹਾਰ ਮਾਘੀ ਦੀ ਸੰਗ੍ਰਾਂਦ ਤੋਂ ਇੱਕ ਦਿਨ ਪਹਿਲਾਂ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਲੋਹੜੀ ਸਿੱਖਾਂ ਦਾ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਮੌਸਮੀ ਤਿਉਹਾਰ ਹੈ। ਅੱਜ ਇਸ ਨੂੰ ਨਿਰੋਲ ਬ੍ਰਾਹਮਣੀ ਤਿਉਹਾਰ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਮੁਕਤਸਰ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸਕ ਸਾਕਾ ਜਿਹੜਾ ਕਿ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਮਈ ਮਹੀਨੇ ਦਾ ਸਾਕਾ ਹੈ ਨੂੰ ਰਲ-ਗਢ ਕਰਕੇ, ਮਾਘ ਮਹੀਨੇ ਨਾਲ ਜੋੜ ਕੇ, ਮਾਘੀ ਦੀ ਸੰਗ੍ਰਾਂਦ ਨੂੰ ਸਿੱਖ ਦਿਹਾੜਾ ਹੋਣ ਦਾ ਭੁਲੇਖਾ ਪਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਵੇਂ ਹੀ ਲੜਕੇ ਦੇ ਜਨਮ ਅਤੇ ਵਿਆਹ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਲੋਹੜੀ ਆਦਿਕ। ਅੱਜ ਦੇਖਾ ਦੇਖੀ ਹੋਰਾਂ ਮਗਰ ਲੱਗ ਕੇ, ਅਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇ ਸਿੱਖ ਅਖਵਾਉਣ ਵਾਲੇ ਵੀ ਪੁੱਤਾਂ-ਧੀਆਂ ਦੀਆਂ ਲੋਹੜੀਆਂ ਮਨਾਈ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਐਸਾ ਕਿਉਂ ਹੈ? ਜਰਾ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੋਚੋ! ਲੋਹੜੀ ਦਾ ਮੂਲ ਸੰਬੰਧ ਦੇਵੀ-ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਅਤੇ ਜੱਗਾਂ ਨਾਲ ਹੈ। ਬ੍ਰਾਹਮਣੀ ਮਤ ਦਾ ਆਧਾਰ ਹੀ ਦੇਵੀ-ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ-ਅਰਚਾ ਅਤੇ ਜੱਗ-ਹਵਨ ਹਨ। ਗੁਰਮਤਿ ਅਜਿਹੇ ਥੋਥੇ ਕਰਮਕਾਂਡਾਂ ਅਤੇ ਅੰਧਵਿਸ਼ਵਾਸ਼ਾਂ ਦਾ ਭਰਵਾਂ ਖੰਡਨ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਦੇਵੀ-ਦੇਵਤਿਆਂ ਬਾਰੇ ਗੁਰਮਤਿ ਦਾ ਫੁਰਮਾਨ ਹੈ-ਦੇਵੀ ਦੇਵਾ ਮੂਲੁ ਹੈ ਮਾਇਆ॥ ਸਿੰਮ੍ਰਿਤਿ ਸਾਸਤ ਜਿੰਨਿ ਉਪਾਇਆ (129)
ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਮੱਤ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਤਨ ਗ੍ਰੰਥ “ਰਿਗ ਵੇਦ” ਮੰਨਿਆਂ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਭਾ. ਕਾਹਨ ਸਿੰਘ ਨ੍ਹਾਭਾ ਅਨੁਸਾਰ-ਇਸ ਵੇਦ ਦਾ ਮੂਲ ਦੇਵੀ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਉਸਤਤ ਵਿੱਚ ਰਚੇ ਗਏ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਦੇ ਸੰਗ੍ਰਹ ਨਾਲ ਹੈ। ਦੂਜਾ “ਸਾਮਦੇਵ” ਹੋਂਦ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਭਾਵ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਦੀ ਸਮਾਨਤਾ ਦਰਸਾਉਣ ਵਾਲਾ ਵੇਦ। ਉਸਤਤ ਦਾ ਢੰਗ ਕਿਹੜਾ ਵਰਤਿਆ ਜਾਵੇ? ਇਸ ਵਾਸਤੇ ਜੱਗ ਕਰਨੇ ਆਰੰਭ ਹੋਏ। ਫਿਰ “ਯਜੁਰ ਵੇਦ” ਹੋਂਦ ਵਿੱਚ ਆਇਆ। ਅਗਨੀ ਨੂੰ ਦੇਵੀ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਜੀਭ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਸਾਰੇ ਜੱਗਾਂ ਦਾ ਆਧਾਰ ਹੀ ਅਗਨ ਦੇਵਤਾ ਮੰਨਿਆਂ ਗਿਆ ਹੈ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਲੋਹੜੀ ਜੱਗਾਂ ਦੀ ਅਰੰਭਤਾ ਦਾ ਸੂਚਕ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਵੇਂ ਲੋਹੜੀ ਵਾਲੇ ਦਿਨ ਜਾਣੇ ਅਣਜਾਣੇ ਅਗਨ ਦੇਵਤਾ ਦੀ ਖੂਬ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਸਾਨੂੰ ਇਹ ਵੀ ਸੋਚਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ ਕਿ ਆਪਣੀ ਗੁਰਮਤਿ ਵਿਰੋਧੀ ਕਰਨੀ ਨਾਲ ਅਸੀਂ ਅਪਣੀ ਸੰਤਾਨ ਨੂੰ ਵਿਰਾਸਤ ਵਿੱਚ ਕਿਹੜੀ ਸਿੱਖੀ ਦੇ ਰਹੇ ਹਾਂ? ਕੀ ਇਹ ਸਿੱਖੀ ਹੈ ਜਾਂ ਕਿ ਕਰਮਕਾਂਡੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣੀ ਰੀਤ? ਸਿੱਖ ਤਾਂ ਗੁਰਬਾਣੀ ਦੀ ਸਿਖਿਆ ਤੇ ਚਲਣ ਵਾਲਾ ਵਿਅਕਤੀ ਹੈ ਨਾਂ ਕਿ ਅੰਧਵਿਸ਼ਵਾਸ਼ੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਇਨਸਾਨ।
ਸਗਨ ਅਪਸਗਨ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ ਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਮੱਤ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹਨ। ਗੁਰਬਾਣੀ ਦਾ ਫੁਰਮਾਨ ਹੈ-ਸਗੁਨ ਅਪਸਗੁਨ ਤਿਸ ਕਉ ਲਗਹਿ ਜਿਸੁ ਚੀਤਿ ਨ ਆਵੈ (401) ਭਾਵ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਗਨਾਂ-ਅਪਸਗਨਾਂ ਦੇ ਚੱਕਰ ਵਿੱਚ ਉਹੀ ਲੋਕ ਪੈਂਦੇ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਰੱਬ ਯਾਦ ਨਹੀਂ ਅਉਂਦਾ ਹੈ। ਪ੍ਰਮਾਤਮਾ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਕਦੇ ਸਗਨਾਂ-ਅਪਸਗਨਾਂ ਦੇ ਵਹਿਮ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਪੈਂਦੇ। ਲੋਹੜੀ ਦਾ ਵੀ ਸਗਨਾਂ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤਾ, ਹਿੰਦੂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਫਸਲਾਂ ਵੀ ਸਗਨ ਅਪਸਗਨ ਦੇਖ ਕੇ ਬੀਜੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਸਨ। ਅੱਜ ਵੀ ਅਜਿਹਾ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਕਰਕੇ ਲੋਹੜੀ ਦੇ ਸ਼ੁਭ ਸ਼ਗਨਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਤੇ ਪਹਿਲੇ ਚੌਵੀ ਘੰਟੇ ਸਗਨਾਂ ਨੂੰ ਹੀ ਸਮ੍ਰਪਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਮਾਘ ਰਿੱਧੀ ਪੋਹ ਖਾਧੀ ਦੇ ਕਥਨ ਅਨੁਸਾਰ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਰਾਤ ਨੂੰ ਪੋਹ ਮਹੀਨੇ ਦੇ ਵਿੱਚ ਖਿਚੜੀ ਰਿੰਨ੍ਹ ਲਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਵੇਰੇ ਮਾਘੀ ਦੀ ਸੰਗ੍ਰਾਂਦ ਵਾਲੇ ਦਿਨ ਖਾਧੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਚੇਚੇ ਰਾਤ ਨੂੰ ਰਿੰਨ੍ਹ ਕੇ ਸਵੇਰੇ ਖਾਣ ਵਾਲੇ ਇਸ ਸਗਨ ਪਿੱਛੇ ਅੰਨ ਦੇਵਤੇ ਪਾਸੋਂ ਕਾਮਨਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਅੰਨ ਭੰਡਾਰ ਹਰ ਸਵੇਰ ਚਲਦਾ ਰਹੇ ਅਤੇ ਫ਼ਸਲਾਂ ਸਦਾ ਵਧਦੀਆਂ ਫੁਲਦੀਆਂ ਰਹਿਣ। ਜਰਾ ਸੋਚੋ! ਕੀ ਫਸਲਾਂ ਚੰਗੀ ਦੇਖ-ਭਾਲ, ਚੰਗੇ ਵਾਤਾਵਰਣ ਅਤੇ ਵਧੀਆ ਮੌਸਮ ਨਾਲ ਵਧਦੀਆਂ ਫੁੱਲਦੀਆਂ ਹਨ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਮੰਤ੍ਰ ਪੜ੍ਹਨ ਜਾਂ ਸਗਨ-ਅਪਸਗਨ ਮੰਨਣ ਨਾਲ?
ਠੰਡੀ ਸਿਆਲੀ ਰੁੱਤ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਪੁਰਾਨੇ ਸਮੇਂ ਲੋਕ ਠੰਡ ਤੋਂ ਬਚਨ ਲਈ ਲਕੜਾਂ, ਗੋਹਿਆਂ ਆਦਿਕ ਦੀ ਅੱਗ ਬਾਲ ਕੇ ਸੇਕਦੇ ਸਨ। ਗਲੀਆਂ, ਚੌਰਾਹਿਆਂ ਅਤੇ ਮੁਹੱਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੱਡੇ-ਵੱਡੇ ਖੁੰਡ ਬਾਲ ਕੇ ਲੋਕ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਕੇ ਅੱਗ ਸੇਕਦੇ, ਤਿਲ-ਗੁੜ ਦੀਆਂ ਬਣੀਆਂ ਰਿਉੜੀਆਂ, ਮੁੰਗਫਲੀ ਆਦਿਕ ਖਾਂਦੇ ਅਤੇ ਖੁਸ਼ੀ ਦੇ ਗੀਤ ਗਾਉਂਦੇ ਸਨ। ਅਖੌਤੀ ਧਰਮ ਅਤੇ ਵਹਿਮ ਦੇ ਨਾਂ ਤੇ ਪੇਟ ਪਾਲਣ ਵਾਲੇ ਪੁਜਾਰੀ ਹਰ ਵੇਲੇ ਇਸ ਤਾਕ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜਿਸ ਕਰਮ ਵੱਲ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਝੁਕਾ ਵੱਧ ਹੈ ਕਿਉਂ ਨਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਧਰਮ ਅਤੇ ਵਹਿਮ ਨਾਲ ਜੋੜ ਕੇ ਪੂਜਾ ਦੇ ਨਾਂ ਤੇ ਸ਼ਧਾਲੂਆਂ ਤੋਂ ਮਾਇਆ ਦੇ ਗੱਫੇ ਬਟੋਰੇ ਜਾਣ। ਅੱਗ ਨੂੰ ਵੇਦਾਂ ਵਿੱਚ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਜੀਭ ਮੰਨਿਆਂ ਗਿਆ ਹੈ ਜੋ ਇਸ ਵਿੱਚ ਜਾਂ ਇਸ ਦੇ ਨਾਂ ਤੇ ਭੇਟਾ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ ਉਹ ਸਿੱਧਾ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦੇਵੀ-ਦੇਵਤਾ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ ਵਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਪਰ ਇਹ ਸਾਰਾ ਕੁੱਝ ਪੁਜਾਰੀ ਰਾਹੀਂ ਕਰਵਾਇਆ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਜਲਦੀ ਪਹੁੰਚਦਾ ਹੈ। ਪੁਜਾਰੀ ਲੋਕ ਚੰਗੇ ਮੰਦੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਸਗਨ-ਅਪਸਗਨ ਵੀ ਦਸਦੇ ਹਨ। ਲੋਕ ਡਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਕਿਤੇ ਅਪਸ਼ਗਨ ਨਾਂ ਹੋ ਜਾਵੇ, ਇਸ ਲਈ ਉਹ ਹਰ ਕੰਮ ਭਾਂਵੇ ਉਹ ਖੁਸ਼ੀ, ਗਮੀ, ਬੀਜ-ਬਜਾਈ, ਖਾਣ-ਪਾਨ ਜਾਂ ਕੋਈ ਘਰ, ਜਮੀਨ ਆਦਿਕ ਖ੍ਰੀਦਣ ਦਾ ਹੋਵੇ ਜਨਮ ਤੋਂ ਮਰਨ ਤੱਕ ਇਨ੍ਹਾਂ ਅਖੌਤੀ ਧਰਮ ਪੁਜਾਰੀਆਂ ਤੋਂ ਪੁੱਛ ਕੇ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਵੇਂ ਹੀ ਲੋਹੜੀ ਵਾਲੇ ਦਿਨ ਜਿੱਥੇ ਆਮ ਲੋਕ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਗੁੜ, ਮੁੰਗਫਲੀਆਂ ਅਤੇ ਰਿਉੜੀਆਂ ਇਕੱਠੀਆਂ ਕਰਕੇ ਲਿਆਉਂਦੇ ਅਤੇ ਠੰਡ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਅੱਗ ਦੇ ਅੰਗੀਠੇ ਦੁਆਲੇ ਬੈਠ ਕੇ ਖਾਂਦੇ ਸਨ। ਫਿਰ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਪੁਜਾਰੀ ਦੇ ਕਹਿਣ ਤੇ ਅਗਨ ਦੇਵਤਾ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਤਿਲ ਆਦਿਕ ਸਮਗਰੀ ਅਗਨਿ ਭੇਟ ਅਤੇ ਸੰਗ੍ਰਾਂਦ ਆਦਿਕ ਦਿਨ ਤੇ ਧਰਮ ਅਸਥਾਨਾਂ ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਕੇ ਮਨ ਚਾਹਿਆ ਦਾਨ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਏ। ਜਿਸ ਨਾਲ ਪੁਜਾਰੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਭਾਊ ਦਾ ਹਲਵਾ ਮੰਡਾ ਖੂਬ ਚੱਲਣ ਲੱਗ ਪਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਏਂਵੇਂ ਦੇ ਪੁੰਨਿਆਂ, ਮੱਸਿਆ, ਸੰਗਰਾਂਦ, ਦਸਵੀਂ, ਪੰਚਕਾਂ, ਹੋਲੀ, ਲੋਹੜੀ ਆਦਿਕ ਅਨੇਕ ਦਿਨ ਦਿਹਾਰ ਮੇਲਿਆਂ ਦੇ ਵੱਡੇ ਇਕੱਠ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮਨਾਉਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਸੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੇ ਬਦਲਵੇਂ ਰੂਪ ਉਦਾਸੀ, ਨਿਰਮਲੇ, ਸੰਤ, ਮਹੰਤ, ਅਜੋਕੇ ਡੇਰੇਡਾਰ ਅਤੇ ਸੰਪ੍ਰਦਾਈ ਗ੍ਰੰਥੀਆਂ ਨੇ ਵੀ ਰੋਜੀ ਰੋਟੀ ਲਈ ਅਪਣਾਅ ਲਿਆ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਿਨਾਂ ਤੇ ਪਾਠਾਂ ਦੀਆਂ ਇਕੋਤਰੀਆਂ, ਕੀਰਤਨ ਦਰਬਾਰ, ਯੱਗ, ਹਵਨ ਆਦਿਕ ਕਰਕੇ ਵੱਡੀਆਂ-2 ਭੇਟਾਵਾਂ ਲੈ ਕੇ ਜਨਤਾ ਨੂੰ ਲੁੱਟਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਹੁਣ ਸਿੱਖਾਂ ਦੇ ਡੇਰਿਆਂ ਅਤੇ ਕੁੱਝ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਨੇ ਇਸ ਬਹਾਨੇ ਫੰਡ ਇਕੱਠਾ ਕਰਨ ਅਤੇ ਮੀਡੀਏ ਵਿੱਚ ਆਏ ਰਹਿਣ ਲਈ ਪੁੱਤਾਂ ਦੀ ਥਾਂ ਧੀਆਂ ਦੀਆਂ ਲੋਹੜੀਆਂ ਮਨਾਉਂਣੀਆਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀਆਂ ਹਨ। ਜਰਾ ਸੋਚੋ! ਜਿਸ ਤਿਉਹਾਰ ਨਾਲ ਸਾਡਾ ਸਬੰਧ ਹੀ ਕੋਈ ਨਹੀਂ ਉਸ ਨੂੰ ਧੀਆਂ-ਪੁੱਤਾਂ ਨਾਲ ਕਿਵੇਂ ਜੋੜਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਅੱਜ ਪੁਰਾਣਾ ਜਮਾਨਾਂ ਨਹੀਂ ਕਿ ਠੰਡ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਲਕੜਾਂ-ਗੋਹਿਆਂ ਆਦਿਕ ਦੀਆਂ ਅੱਗਾਂ ਬਾਲ ਕੇ ਹੀ ਨਿੱਘ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕੇ। ਅੱਜ ਦੇ ਜਮਾਨੇ ਵਿੱਚ ਮਣਾਂ-ਮੂੰਹੀਂ ਅਨਾਜ਼ ਸਾੜਨਾ ਮੂਰਖਤਾ ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਹੋਰ ਕੀ ਹੈ? ਜਿਸ ਸ਼ੇਰ ਮਰਦ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਨੇ ਡੰਕੇ ਦੀ ਚੋਟ ਨਾਲ ਔਰਤ ਅਤੇ ਮਰਦ ਨੂੰ ਬਾਬਰਤਾ ਦਿੱਤੀ ਸੀ, ਕੀ ਇਹ ਧੀਆਂ ਦੀਆਂ ਲੋਹੜੀਆਂ ਮਨਾਉਣ ਵਾਲੇ ਬਰਾਬਰਤਾ ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ ਆਪਣੀਆਂ, ਮਾਵਾਂ, ਭੈਣਾਂ ਅਤੇ ਧੀਆਂ ਨੂੰ ਪੰਜਾਂ ਪਿਆਰਿਆਂ ਦੀ ਦੇਗ਼, ਸ੍ਰੀ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਵਿਖੇ ਕੀਰਤਨ, ਗ੍ਰੰਥੀ ਅਤੇ ਪੰਜਾਂ ਤਖਤਾਂ ਚੋਂ ਕਿਸੇ ਤਖਤ ਦੀ ਜਥੇਦਾਰੀ ਦੀ ਸੇਵਾ ਅਤੇ ਪੰਜਾਂ ਪਿਆਰਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਖੰਡੇ ਬਾਟੇ ਦੀ ਪਹੁਲ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਦੀ ਮਾਨਤਾ ਦੇਣ ਜਾਂ ਦਿਵਾਉਣ ਲਈ ਯਤਨਸ਼ੀਲ ਸਿੱਖ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਦਾ ਸਾਥ ਦੇਣਗੇ? ਲੋਹੜੀ ਮਨਾਉਣ ਅਤੇ ਬਾਲਣ ਵਾਲੇ ਇਹ ਦੱਸਣਗੇ ਕਿ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਹਿਬ ਵਿਖੇ ਰੱਬੀ ਭਗਤਾਂ ਅਤੇ ਸਿੱਖ ਗੁਰੂਆਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਗੁਰਮਤੀ ਜੀਵਨ ਕਾਲ ਸਮੇਂ ਧੀਆਂ-ਪੁੱਤਾਂ ਦੀਆਂ ਲੋਹੜੀਆਂ ਬਾਲੀਆਂ ਸਨ? ਕੀ ਬੇਬੇ ਨਾਨਕੀ, ਮਾਤਾ ਖੀਵੀ, ਮਾਤਾ ਗੰਗਾ, ਬੀਬੀ ਵੀਰੋ, ਮਾਤਾ ਗੁਜਰੀ, ਮਾਤਾ ਜੀਤੋ, ਮਾਤਾ ਭਾਗ ਕੌਰ, ਬੀਬੀ ਸ਼ਰਨ ਕੌਰ ਆਦਿਕ ਸਿੱਖ ਬੀਬੀਆਂ ਨੇ ਵੀ ਗੁਰਮਤਿ ਧਾਰਨ ਕਰਕੇ ਲੋਹੜੀ ਬਾਲੀ ਜਾਂ ਮਨਾਈ ਸੀ?
ਗੁਰੂ ਪਾਤਸ਼ਾਹ ਨੇ ਗੁਰਬਾਣੀ ਰਾਹੀਂ ਸੰਗਤਾਂ ਨੂੰ ਹੋਮ-ਯੱਗਾਂ ਅਤੇ ਦੇਵੀ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਤੋਂ ਰੋਕਿਆ ਹੈ। ਅਗਨੀ, ਹਵਾ, ਪਾਣੀ, ਅਨਾਜ ਦੀ ਪੂਜਾ ਨੂੰ ਕਿਰਤਮ ਦੀ ਪੂਜਾ ਦੱਸਕੇ ਇਸ ਤੋਂ ਸੁਚੇਤ ਕੀਤਾ ਹੈ-ਪੂਜਾ ਕੀਚੈ ਨਾਮੁ ਧਿਆਈਐ ਬਿਨੁ ਨਾਵੈ ਪੂਜ ਨ ਹੋਇ (489) ਗੁਮਮਤਿ ਵਿੱਚ ਕੇਵਲ ਕਰਤੇ ਦੀ ਪੂਜਾ ਹੀ ਸਮਝਾਈ ਗਈ ਹੈ। ਗੁਰੂ ਦੀ ਸਿਖਿਆ ਲੈ ਕੇ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਚਲਾਉਣਾ ਅਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜੀਂਦੇ ਜੀਅ ਆਪਣੇ ਮਨੁੱਖਾ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਚੰਗੇ ਗੁਣਾਂ ਵਾਲਾ ਸਦਾਚਾਰੀ ਬਣਾ ਕੇ “ਗੁਣ ਕਹਿ ਗੁਣੀ ਸਮਾਵਣਿਆ” ਹੋਣਾ ਹੈ। ਇਸੇ ਨੂੰ ਗੁਰਬਾਣੀ ਵਿੱਚ ਜੀਵਨ ਮੁਕਤ ਹੋਣਾ ਵੀ ਆਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਗੁਰਬਾਣੀ ਦੀ ਸਿਖਿਆ ਅਨੁਸਾਰ ਚਲਣ ਵਾਲਾ ਇਨਸਾਨ, ਇਸ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਸਹਿਜੇ ਹੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਲੋਹੜੀ ਦਾ ਤਿਉਹਾਰ ਸਿੱਖ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਨਾਲ ਮੇਲ ਹੀ ਨਹੀਂ ਖਾਂਦਾ। ਅਨ-ਅਧਿਕਾਰੀ ਪ੍ਰਚਾਰਕਾਂ ਅਤੇ ਪ੍ਰਬੰਧਕਾਂ ਕਾਰਨ ਅੱਜ ਸਿੱਖਾਂ ਅੰਦਰ ਗੁਰਬਾਣੀ ਅਨੁਸਾਰ ਜੀਵਨ ਢਾਲਣ ਦੀ ਥਾਂ ਅਗਿਆਨਤਾ ਦਾ ਦੌਰ ਚਲ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਅਜੋਕੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਦੂਜਿਆਂ ਦੀ ਦੇਖਾ ਦੇਖੀ, ਕਈ ਸਿੱਖ ਵੀ ਇਸ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਤਿਉਹਾਰ ਜਾਣ ਕੇ, ਕਈ ਕਈ ਦਿਨ ਪਹਲਾਂ ਹੀ ਲੋਹੜੀ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਵਿੱਚ ਜੁੱਟ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਦਿਨ, ਕਈ ਮਨਚਲੇ ਸ਼ਰਾਬ ਆਦਿਕ ਮਾਰੂ ਨਸ਼ੇ ਸੇਵਨ ਕਰਕੇ, ਆਪਣੀ ਧੰਨ ਦੌਲਤ ਅਤੇ ਇਜ਼ਤ ਆਬਰੂ ਵੀ ਮਿੱਟੀ ਵਿੱਚ ਰੋਲਦੇ ਹੋਏ, ਸਿੱਖੀ ਤੋਂ ਬੇਮੁੱਖ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਨਸ਼ੇ ਵਿੱਚ ਧੁੱਤ, ਲੜਾਈਆਂ-ਝਗੜੇ ਅਤੇ ਮਾਰ-ਕੁਟਾਈਆਂ ਕਰਕੇ ਮੁਕੱਦਮੇ ਬਾਜ਼ੀਆਂ ਦਾ ਕਾਰਣ ਵੀ ਬਣਦੇ ਹਨ। ਕਈ ਵਾਰੀ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਤੇ ਅਪਣੀਆਂ ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਦੁਸ਼ਮਣੀਆਂ ਵੀ ਕੱਢੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਅਨੇਕਾਂ ਨੂੰ ਲੰਮਾ ਸਮਾਂ ਜੇਲ੍ਹਾਂ, ਵਕੀਲਾਂ ਆਦਿਕ ਦੇ ਚੱਕਰ ਵੀ ਕੱਟਣੇ ਪੈਂਦੇ ਹਨ।
ਗੁਰਸਿੱਖਾਂ ਨੂੰ ਅਜਿਹੇ ਮੌਸਮੀ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਧਰਮ ਨਾਲ ਜੋੜ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਦੇ ਕਰਮਕਾਂਡ-ਪਾਖੰਡ ਛੱਡ ਕੇ ਗੁਰਦੁਆਰਿਆਂ, ਸਕੂਲਾਂ-ਕਾਲਜਾਂ, ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀਆਂ, ਸਮਾਗਮਾਂ ਆਦਿਕ ਥਾਵਾਂ ਤੇ ਜਾ ਕੇ ਗੁਰਬਾਣੀ ਦੀ ਵਿਚਾਰ ਹੀ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਜੋ ਸਾਨੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਖਾਵੇ ਵਾਲੇ ਥੋਥੇ ਕਰਮਕਾਂਡਾਂ ਅਤੇ ਹੂੜਮੱਤਾਂ ਤੋਂ ਬਚਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਅੱਜ ਅਸੀਂ ਆਪਣਾ ਨਿਆਰਾਪਨ, ਵੱਖਰੀ ਹੋਂਦ ਦੇਖਾ-ਦੇਖੀ ਦੇ ਥੋਥੇ ਕਰਮਕਾਂਡਾਂ ਵਿੱਚ ਰਲ-ਗਡ ਹੋ ਕੇ ਮਿਟਾਈ ਜਾ ਰਹੇ ਹਾਂ। ਅਜਿਹੀਆਂ ਕਰਮਕਾਂਡੀ ਮਨੌਤਾਂ ਅਤੇ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਦਾ ਹੀ ਅਸਰ ਹੈ ਕਿ ਅਗਿਆਨੀ ਸਿੱਖ ਅੱਜ ਗੁਰਦੁਆਰਿਆਂ ਵਿਖੇ ਮਸਿਆ, ਪੁੰਨਿਆਂ, ਪੰਚਕਾਂ, ਸੰਗ੍ਰਾਂਦਾਂ, ਲੋਹੜੀਆਂ ਅਤੇ ਹੋਲੀਆਂ ਮਨਾ ਕੇ ਗੁਰਮਤਿ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਅਤੇ ਸਿੱਖ ਕੌਮ ਦੀ ਨਿਆਰੀ ਹੋਂਦ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਕ ਨਾਨਕਸ਼ਾਹੀ ਕੈਲੰਡਰ ਦਾ ਭਗਵਾਕਰਨ ਕਰੀ ਕਰਾਈ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਨਾਮਵਰ ਪੰਥਕ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਅਤੇ ਸਿੱਖ ਜਥੇਬੰਦੀਆਂ ਦਾ ਫ਼ਰਜ਼ ਬਣਦਾ ਹੈ ਕਿ ਅਜੇਹੇ ਅੰਧਵਿਸ਼ਵਾਸ਼ੀ, ਹੰਕਾਰੀ ਅਤੇ ਪਦਵੀਆਂ ਦੇ ਲਾਲਚੀ ਸਿੱਖਾਂ ਨੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕੋਝੀਆਂ ਚਾਲਾਂ ਅਤੇ ਹੂੜਮੱਤਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੱਢਣ ਲਈ ਨਿਧੜਕ ਹੋ ਕੇ ਅੱਗੇ ਆਉਣ ਅਤੇ ਕੋਈ ਯੋਗ ਅਤੇ ਠੋਸ ਉਪਰਾਲਾ ਕਰਨ।
ਇਸ ਸਭ ਕੁੱਝ ਲਈ ਪੰਥ ਦੇ ਸਿਰਕੱਢ ਵਿਦਵਾਨ ਆਗੂਆਂ ਨੂੰ ਛੋਟੇ-ਮੋਟੇ ਮਤ-ਭੇਦ ਭੁਲਾ, ਹਉਮੈ-ਹੰਕਾਰ ਅਤੇ ਲੀਡਰੀ ਦੀ ਹੋੜ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਇੱਕ ਪਲੇਟ ਫਾਰਮ ਤੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਕੇ ਸਿੱਖ ਕੌਮ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਕੋਈ ਕੌਮੀ ਜਥੇਬੰਦੀ ਜੋ ਕੇਵਲ ਤੇ ਕੇਵਲ “ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਜੀ” ਦੀ ਰਹਿਨੁਮਾਈ ਵਿੱਚ ਚੱਲਣਵਾਲੀ ਹੋਵੇ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਸੇਵਾ-ਭਾਵਨਾ ਨਿਮਰਤਾ ਦੇ ਪੁੰਜ, ਸੂਰਬੀਰ, ਬਚਨ ਦੇ ਬਲੀ ਪੜ੍ਹੇ ਲਿਖੇ ਗੁਰਮੁਖ ਵਿਦਵਾਨ ਨੂੰ ਕੌਮੀ ਆਗੂ ਮੰਨ ਕੇ, ਇੱਕ ਕਾਫਲੇ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਦਾ ਸਰਗਰਮ ਹੋ ਚਲਦੀ ਰਹੇ। ਜੇ ਕਿਤੇ ਅਜਿਹਾ ਹੋ ਗਿਆ ਤਾਂ ਸਿੱਖ ਕੌਮ ਬ੍ਰਾਹਮਣੀ ਕਰਮਕਾਂਡਾਂ ਅਤੇ ਡੇਰੇਦਾਰਾਂ ਦੀ “ਗੋਹ ਵਾਂਗ ਚਿੰਬੜੀ” ਗੁਲਾਮੀ ਨੂੰ ਗਲੋਂ ਲਾਹ ਸੁੱਟੇਗੀ ਅਤੇ ਅਜ਼ਾਦ ਹੋ ਕੇ “ਨਾਨਕ ਰਾਜ ਚਲਾਇਆ” ਵਾਲੇ ਰਾਜ-ਭਾਗ ਵੱਲ ਵਧੇਗੀ, ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਸਿਰ ਉੱਚਾ ਕਰਕੇ ਵਿਚਰੇਗੀ। ਹੁਣ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਜਥੇਬੰਦੀਆਂ ਨੇ ਅਸਲੀ ਨਾਨਕਸ਼ਾਹੀ ਕੈਲੰਡਰ ਨੂੰ ਮਾਨਤਾ ਦੇ ਕੇ ਸਿੱਖੀ ਦੇ ਕੀਤੇ ਜਾ ਰਹੇ ਭਗਵਾਕਰਨ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਅੱਜ ਗੁਰਦੁਆਰਿਆਂ, ਗੁਰਧਾਮਾਂ-ਤਖਤਾਂ ਆਦਿਕ ਚੋਂ ਸਿੱਖੀ ਸਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵੱਡੇ-ਵੱਡੇ ਔਹਦਿਆਂ ਤੇ ਬਿਰਾਜਮਾਨ ਕੇਸਾਧਾਰੀ, ਕਰਮਕਾਂਡੀ ਡੇਰਿਆਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਭੇਖੀਆਂ ਨੂੰ ਗੁਰਮਤਿ ਦੀ ਐਨਕ ਨਾਲ ਪਛਾਣ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਧਰਮ ਅਸਥਾਂਨ ਅਜ਼ਾਦ ਕਰਾਏ ਜਾਣ ਅਤੇ ਕੌਮੀ ਸਹਿਮਤੀ ਨਾਲ ਗੁਰਮੁਖ ਜਨਾਂ ਨੂੰ ਗੁਰਧਾਮਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਸੌਂਪੀ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਹੀ ਅਜਿਹੇ ਅਖੌਤੀ, ਅੰਧ ਵਿਸ਼ਵਾਸ਼ੀ ਅਨਮਤੀ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਪਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਭਾ. ਕਾਹਨ ਸਿੰਘ ਨ੍ਹਾਭਾ ਮਹਾਨ ਕੋਸ਼ ਦੇ ਪੰਨਾ 1075 ਤੇ ਲਿਖਦੇ ਹਨ ਕਿ “ਵੈਦਿਕਧਰਮ” ਨਾਮ ਰਸਾਲੇ ਵਿੱਚ ਲਿਖਿਆ ਹੈ ਕਿ ਲੋੜ੍ਹੀ ਦਾ ਮੂਲ “ਤਿਲ-ਰੋੜੀ” ਹੈ ਇਸ ਤੋਂ ਤਿਲੋੜੀ ਹੋਇਆ ਅਰ ਇਸ ਦਾ ਰੂਪਾਂਤਰ ਲੋੜ੍ਹੀ ਹੈ। ਲੋੜ੍ਹੀ ਦੇ ਦਿਨ ਤਿਲ ਅਤੇ ਰੋੜੀ (ਗੁੜ) ਖਾਦੇ ਹਵਨ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਤਿਉਹਾਰ ਮਾਘੀ ਦੀ ਸੰਗ੍ਰਾਂਦ ਤੋਂ ਇੱਕ ਦਿਨ ਪਹਿਲਾਂ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਲੋਹੜੀ ਸਿੱਖਾਂ ਦਾ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਮੌਸਮੀ ਤਿਉਹਾਰ ਹੈ। ਅੱਜ ਇਸ ਨੂੰ ਨਿਰੋਲ ਬ੍ਰਾਹਮਣੀ ਤਿਉਹਾਰ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਮੁਕਤਸਰ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸਕ ਸਾਕਾ ਜਿਹੜਾ ਕਿ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਮਈ ਮਹੀਨੇ ਦਾ ਸਾਕਾ ਹੈ ਨੂੰ ਰਲ-ਗਢ ਕਰਕੇ, ਮਾਘ ਮਹੀਨੇ ਨਾਲ ਜੋੜ ਕੇ, ਮਾਘੀ ਦੀ ਸੰਗ੍ਰਾਂਦ ਨੂੰ ਸਿੱਖ ਦਿਹਾੜਾ ਹੋਣ ਦਾ ਭੁਲੇਖਾ ਪਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਵੇਂ ਹੀ ਲੜਕੇ ਦੇ ਜਨਮ ਅਤੇ ਵਿਆਹ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਲੋਹੜੀ ਆਦਿਕ। ਅੱਜ ਦੇਖਾ ਦੇਖੀ ਹੋਰਾਂ ਮਗਰ ਲੱਗ ਕੇ, ਅਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇ ਸਿੱਖ ਅਖਵਾਉਣ ਵਾਲੇ ਵੀ ਪੁੱਤਾਂ-ਧੀਆਂ ਦੀਆਂ ਲੋਹੜੀਆਂ ਮਨਾਈ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਐਸਾ ਕਿਉਂ ਹੈ? ਜਰਾ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੋਚੋ! ਲੋਹੜੀ ਦਾ ਮੂਲ ਸੰਬੰਧ ਦੇਵੀ-ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਅਤੇ ਜੱਗਾਂ ਨਾਲ ਹੈ। ਬ੍ਰਾਹਮਣੀ ਮਤ ਦਾ ਆਧਾਰ ਹੀ ਦੇਵੀ-ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ-ਅਰਚਾ ਅਤੇ ਜੱਗ-ਹਵਨ ਹਨ। ਗੁਰਮਤਿ ਅਜਿਹੇ ਥੋਥੇ ਕਰਮਕਾਂਡਾਂ ਅਤੇ ਅੰਧਵਿਸ਼ਵਾਸ਼ਾਂ ਦਾ ਭਰਵਾਂ ਖੰਡਨ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਦੇਵੀ-ਦੇਵਤਿਆਂ ਬਾਰੇ ਗੁਰਮਤਿ ਦਾ ਫੁਰਮਾਨ ਹੈ-ਦੇਵੀ ਦੇਵਾ ਮੂਲੁ ਹੈ ਮਾਇਆ॥ ਸਿੰਮ੍ਰਿਤਿ ਸਾਸਤ ਜਿੰਨਿ ਉਪਾਇਆ (129)
ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਮੱਤ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਤਨ ਗ੍ਰੰਥ “ਰਿਗ ਵੇਦ” ਮੰਨਿਆਂ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਭਾ. ਕਾਹਨ ਸਿੰਘ ਨ੍ਹਾਭਾ ਅਨੁਸਾਰ-ਇਸ ਵੇਦ ਦਾ ਮੂਲ ਦੇਵੀ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਉਸਤਤ ਵਿੱਚ ਰਚੇ ਗਏ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਦੇ ਸੰਗ੍ਰਹ ਨਾਲ ਹੈ। ਦੂਜਾ “ਸਾਮਦੇਵ” ਹੋਂਦ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਭਾਵ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਦੀ ਸਮਾਨਤਾ ਦਰਸਾਉਣ ਵਾਲਾ ਵੇਦ। ਉਸਤਤ ਦਾ ਢੰਗ ਕਿਹੜਾ ਵਰਤਿਆ ਜਾਵੇ? ਇਸ ਵਾਸਤੇ ਜੱਗ ਕਰਨੇ ਆਰੰਭ ਹੋਏ। ਫਿਰ “ਯਜੁਰ ਵੇਦ” ਹੋਂਦ ਵਿੱਚ ਆਇਆ। ਅਗਨੀ ਨੂੰ ਦੇਵੀ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਜੀਭ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਸਾਰੇ ਜੱਗਾਂ ਦਾ ਆਧਾਰ ਹੀ ਅਗਨ ਦੇਵਤਾ ਮੰਨਿਆਂ ਗਿਆ ਹੈ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਲੋਹੜੀ ਜੱਗਾਂ ਦੀ ਅਰੰਭਤਾ ਦਾ ਸੂਚਕ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਵੇਂ ਲੋਹੜੀ ਵਾਲੇ ਦਿਨ ਜਾਣੇ ਅਣਜਾਣੇ ਅਗਨ ਦੇਵਤਾ ਦੀ ਖੂਬ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਸਾਨੂੰ ਇਹ ਵੀ ਸੋਚਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ ਕਿ ਆਪਣੀ ਗੁਰਮਤਿ ਵਿਰੋਧੀ ਕਰਨੀ ਨਾਲ ਅਸੀਂ ਅਪਣੀ ਸੰਤਾਨ ਨੂੰ ਵਿਰਾਸਤ ਵਿੱਚ ਕਿਹੜੀ ਸਿੱਖੀ ਦੇ ਰਹੇ ਹਾਂ? ਕੀ ਇਹ ਸਿੱਖੀ ਹੈ ਜਾਂ ਕਿ ਕਰਮਕਾਂਡੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣੀ ਰੀਤ? ਸਿੱਖ ਤਾਂ ਗੁਰਬਾਣੀ ਦੀ ਸਿਖਿਆ ਤੇ ਚਲਣ ਵਾਲਾ ਵਿਅਕਤੀ ਹੈ ਨਾਂ ਕਿ ਅੰਧਵਿਸ਼ਵਾਸ਼ੀ ਪੂਜਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਇਨਸਾਨ।
ਸਗਨ ਅਪਸਗਨ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ ਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਮੱਤ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਹਨ। ਗੁਰਬਾਣੀ ਦਾ ਫੁਰਮਾਨ ਹੈ-ਸਗੁਨ ਅਪਸਗੁਨ ਤਿਸ ਕਉ ਲਗਹਿ ਜਿਸੁ ਚੀਤਿ ਨ ਆਵੈ (401) ਭਾਵ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਗਨਾਂ-ਅਪਸਗਨਾਂ ਦੇ ਚੱਕਰ ਵਿੱਚ ਉਹੀ ਲੋਕ ਪੈਂਦੇ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਰੱਬ ਯਾਦ ਨਹੀਂ ਅਉਂਦਾ ਹੈ। ਪ੍ਰਮਾਤਮਾ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਕਦੇ ਸਗਨਾਂ-ਅਪਸਗਨਾਂ ਦੇ ਵਹਿਮ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਪੈਂਦੇ। ਲੋਹੜੀ ਦਾ ਵੀ ਸਗਨਾਂ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤਾ, ਹਿੰਦੂ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਫਸਲਾਂ ਵੀ ਸਗਨ ਅਪਸਗਨ ਦੇਖ ਕੇ ਬੀਜੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਸਨ। ਅੱਜ ਵੀ ਅਜਿਹਾ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਕਰਕੇ ਲੋਹੜੀ ਦੇ ਸ਼ੁਭ ਸ਼ਗਨਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਤੇ ਪਹਿਲੇ ਚੌਵੀ ਘੰਟੇ ਸਗਨਾਂ ਨੂੰ ਹੀ ਸਮ੍ਰਪਤ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਮਾਘ ਰਿੱਧੀ ਪੋਹ ਖਾਧੀ ਦੇ ਕਥਨ ਅਨੁਸਾਰ ਪੰਜਾਬ ਵਿੱਚ ਰਾਤ ਨੂੰ ਪੋਹ ਮਹੀਨੇ ਦੇ ਵਿੱਚ ਖਿਚੜੀ ਰਿੰਨ੍ਹ ਲਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸਵੇਰੇ ਮਾਘੀ ਦੀ ਸੰਗ੍ਰਾਂਦ ਵਾਲੇ ਦਿਨ ਖਾਧੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਉਚੇਚੇ ਰਾਤ ਨੂੰ ਰਿੰਨ੍ਹ ਕੇ ਸਵੇਰੇ ਖਾਣ ਵਾਲੇ ਇਸ ਸਗਨ ਪਿੱਛੇ ਅੰਨ ਦੇਵਤੇ ਪਾਸੋਂ ਕਾਮਨਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਅੰਨ ਭੰਡਾਰ ਹਰ ਸਵੇਰ ਚਲਦਾ ਰਹੇ ਅਤੇ ਫ਼ਸਲਾਂ ਸਦਾ ਵਧਦੀਆਂ ਫੁਲਦੀਆਂ ਰਹਿਣ। ਜਰਾ ਸੋਚੋ! ਕੀ ਫਸਲਾਂ ਚੰਗੀ ਦੇਖ-ਭਾਲ, ਚੰਗੇ ਵਾਤਾਵਰਣ ਅਤੇ ਵਧੀਆ ਮੌਸਮ ਨਾਲ ਵਧਦੀਆਂ ਫੁੱਲਦੀਆਂ ਹਨ ਜਾਂ ਕਿਸੇ ਮੰਤ੍ਰ ਪੜ੍ਹਨ ਜਾਂ ਸਗਨ-ਅਪਸਗਨ ਮੰਨਣ ਨਾਲ?
ਠੰਡੀ ਸਿਆਲੀ ਰੁੱਤ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਪੁਰਾਨੇ ਸਮੇਂ ਲੋਕ ਠੰਡ ਤੋਂ ਬਚਨ ਲਈ ਲਕੜਾਂ, ਗੋਹਿਆਂ ਆਦਿਕ ਦੀ ਅੱਗ ਬਾਲ ਕੇ ਸੇਕਦੇ ਸਨ। ਗਲੀਆਂ, ਚੌਰਾਹਿਆਂ ਅਤੇ ਮੁਹੱਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੱਡੇ-ਵੱਡੇ ਖੁੰਡ ਬਾਲ ਕੇ ਲੋਕ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਕੇ ਅੱਗ ਸੇਕਦੇ, ਤਿਲ-ਗੁੜ ਦੀਆਂ ਬਣੀਆਂ ਰਿਉੜੀਆਂ, ਮੁੰਗਫਲੀ ਆਦਿਕ ਖਾਂਦੇ ਅਤੇ ਖੁਸ਼ੀ ਦੇ ਗੀਤ ਗਾਉਂਦੇ ਸਨ। ਅਖੌਤੀ ਧਰਮ ਅਤੇ ਵਹਿਮ ਦੇ ਨਾਂ ਤੇ ਪੇਟ ਪਾਲਣ ਵਾਲੇ ਪੁਜਾਰੀ ਹਰ ਵੇਲੇ ਇਸ ਤਾਕ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਜਿਸ ਕਰਮ ਵੱਲ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਝੁਕਾ ਵੱਧ ਹੈ ਕਿਉਂ ਨਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਧਰਮ ਅਤੇ ਵਹਿਮ ਨਾਲ ਜੋੜ ਕੇ ਪੂਜਾ ਦੇ ਨਾਂ ਤੇ ਸ਼ਧਾਲੂਆਂ ਤੋਂ ਮਾਇਆ ਦੇ ਗੱਫੇ ਬਟੋਰੇ ਜਾਣ। ਅੱਗ ਨੂੰ ਵੇਦਾਂ ਵਿੱਚ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਜੀਭ ਮੰਨਿਆਂ ਗਿਆ ਹੈ ਜੋ ਇਸ ਵਿੱਚ ਜਾਂ ਇਸ ਦੇ ਨਾਂ ਤੇ ਭੇਟਾ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ ਉਹ ਸਿੱਧਾ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਦੇਵੀ-ਦੇਵਤਾ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ ਵਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਪਰ ਇਹ ਸਾਰਾ ਕੁੱਝ ਪੁਜਾਰੀ ਰਾਹੀਂ ਕਰਵਾਇਆ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਜਲਦੀ ਪਹੁੰਚਦਾ ਹੈ। ਪੁਜਾਰੀ ਲੋਕ ਚੰਗੇ ਮੰਦੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਸਗਨ-ਅਪਸਗਨ ਵੀ ਦਸਦੇ ਹਨ। ਲੋਕ ਡਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਕਿਤੇ ਅਪਸ਼ਗਨ ਨਾਂ ਹੋ ਜਾਵੇ, ਇਸ ਲਈ ਉਹ ਹਰ ਕੰਮ ਭਾਂਵੇ ਉਹ ਖੁਸ਼ੀ, ਗਮੀ, ਬੀਜ-ਬਜਾਈ, ਖਾਣ-ਪਾਨ ਜਾਂ ਕੋਈ ਘਰ, ਜਮੀਨ ਆਦਿਕ ਖ੍ਰੀਦਣ ਦਾ ਹੋਵੇ ਜਨਮ ਤੋਂ ਮਰਨ ਤੱਕ ਇਨ੍ਹਾਂ ਅਖੌਤੀ ਧਰਮ ਪੁਜਾਰੀਆਂ ਤੋਂ ਪੁੱਛ ਕੇ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਇਵੇਂ ਹੀ ਲੋਹੜੀ ਵਾਲੇ ਦਿਨ ਜਿੱਥੇ ਆਮ ਲੋਕ ਘਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਗੁੜ, ਮੁੰਗਫਲੀਆਂ ਅਤੇ ਰਿਉੜੀਆਂ ਇਕੱਠੀਆਂ ਕਰਕੇ ਲਿਆਉਂਦੇ ਅਤੇ ਠੰਡ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਅੱਗ ਦੇ ਅੰਗੀਠੇ ਦੁਆਲੇ ਬੈਠ ਕੇ ਖਾਂਦੇ ਸਨ। ਫਿਰ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਪੁਜਾਰੀ ਦੇ ਕਹਿਣ ਤੇ ਅਗਨ ਦੇਵਤਾ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਤਿਲ ਆਦਿਕ ਸਮਗਰੀ ਅਗਨਿ ਭੇਟ ਅਤੇ ਸੰਗ੍ਰਾਂਦ ਆਦਿਕ ਦਿਨ ਤੇ ਧਰਮ ਅਸਥਾਨਾਂ ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਕੇ ਮਨ ਚਾਹਿਆ ਦਾਨ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਏ। ਜਿਸ ਨਾਲ ਪੁਜਾਰੀ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਭਾਊ ਦਾ ਹਲਵਾ ਮੰਡਾ ਖੂਬ ਚੱਲਣ ਲੱਗ ਪਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਏਂਵੇਂ ਦੇ ਪੁੰਨਿਆਂ, ਮੱਸਿਆ, ਸੰਗਰਾਂਦ, ਦਸਵੀਂ, ਪੰਚਕਾਂ, ਹੋਲੀ, ਲੋਹੜੀ ਆਦਿਕ ਅਨੇਕ ਦਿਨ ਦਿਹਾਰ ਮੇਲਿਆਂ ਦੇ ਵੱਡੇ ਇਕੱਠ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮਨਾਉਣੇ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਸੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੇ ਬਦਲਵੇਂ ਰੂਪ ਉਦਾਸੀ, ਨਿਰਮਲੇ, ਸੰਤ, ਮਹੰਤ, ਅਜੋਕੇ ਡੇਰੇਡਾਰ ਅਤੇ ਸੰਪ੍ਰਦਾਈ ਗ੍ਰੰਥੀਆਂ ਨੇ ਵੀ ਰੋਜੀ ਰੋਟੀ ਲਈ ਅਪਣਾਅ ਲਿਆ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਿਨਾਂ ਤੇ ਪਾਠਾਂ ਦੀਆਂ ਇਕੋਤਰੀਆਂ, ਕੀਰਤਨ ਦਰਬਾਰ, ਯੱਗ, ਹਵਨ ਆਦਿਕ ਕਰਕੇ ਵੱਡੀਆਂ-2 ਭੇਟਾਵਾਂ ਲੈ ਕੇ ਜਨਤਾ ਨੂੰ ਲੁੱਟਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਹੁਣ ਸਿੱਖਾਂ ਦੇ ਡੇਰਿਆਂ ਅਤੇ ਕੁੱਝ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਨੇ ਇਸ ਬਹਾਨੇ ਫੰਡ ਇਕੱਠਾ ਕਰਨ ਅਤੇ ਮੀਡੀਏ ਵਿੱਚ ਆਏ ਰਹਿਣ ਲਈ ਪੁੱਤਾਂ ਦੀ ਥਾਂ ਧੀਆਂ ਦੀਆਂ ਲੋਹੜੀਆਂ ਮਨਾਉਂਣੀਆਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੀਆਂ ਹਨ। ਜਰਾ ਸੋਚੋ! ਜਿਸ ਤਿਉਹਾਰ ਨਾਲ ਸਾਡਾ ਸਬੰਧ ਹੀ ਕੋਈ ਨਹੀਂ ਉਸ ਨੂੰ ਧੀਆਂ-ਪੁੱਤਾਂ ਨਾਲ ਕਿਵੇਂ ਜੋੜਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਅੱਜ ਪੁਰਾਣਾ ਜਮਾਨਾਂ ਨਹੀਂ ਕਿ ਠੰਡ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਲਕੜਾਂ-ਗੋਹਿਆਂ ਆਦਿਕ ਦੀਆਂ ਅੱਗਾਂ ਬਾਲ ਕੇ ਹੀ ਨਿੱਘ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕੇ। ਅੱਜ ਦੇ ਜਮਾਨੇ ਵਿੱਚ ਮਣਾਂ-ਮੂੰਹੀਂ ਅਨਾਜ਼ ਸਾੜਨਾ ਮੂਰਖਤਾ ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਹੋਰ ਕੀ ਹੈ? ਜਿਸ ਸ਼ੇਰ ਮਰਦ ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਨੇ ਡੰਕੇ ਦੀ ਚੋਟ ਨਾਲ ਔਰਤ ਅਤੇ ਮਰਦ ਨੂੰ ਬਾਬਰਤਾ ਦਿੱਤੀ ਸੀ, ਕੀ ਇਹ ਧੀਆਂ ਦੀਆਂ ਲੋਹੜੀਆਂ ਮਨਾਉਣ ਵਾਲੇ ਬਰਾਬਰਤਾ ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ ਆਪਣੀਆਂ, ਮਾਵਾਂ, ਭੈਣਾਂ ਅਤੇ ਧੀਆਂ ਨੂੰ ਪੰਜਾਂ ਪਿਆਰਿਆਂ ਦੀ ਦੇਗ਼, ਸ੍ਰੀ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਵਿਖੇ ਕੀਰਤਨ, ਗ੍ਰੰਥੀ ਅਤੇ ਪੰਜਾਂ ਤਖਤਾਂ ਚੋਂ ਕਿਸੇ ਤਖਤ ਦੀ ਜਥੇਦਾਰੀ ਦੀ ਸੇਵਾ ਅਤੇ ਪੰਜਾਂ ਪਿਆਰਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਖੰਡੇ ਬਾਟੇ ਦੀ ਪਹੁਲ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਦੀ ਮਾਨਤਾ ਦੇਣ ਜਾਂ ਦਿਵਾਉਣ ਲਈ ਯਤਨਸ਼ੀਲ ਸਿੱਖ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਦਾ ਸਾਥ ਦੇਣਗੇ? ਲੋਹੜੀ ਮਨਾਉਣ ਅਤੇ ਬਾਲਣ ਵਾਲੇ ਇਹ ਦੱਸਣਗੇ ਕਿ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਹਿਬ ਵਿਖੇ ਰੱਬੀ ਭਗਤਾਂ ਅਤੇ ਸਿੱਖ ਗੁਰੂਆਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਗੁਰਮਤੀ ਜੀਵਨ ਕਾਲ ਸਮੇਂ ਧੀਆਂ-ਪੁੱਤਾਂ ਦੀਆਂ ਲੋਹੜੀਆਂ ਬਾਲੀਆਂ ਸਨ? ਕੀ ਬੇਬੇ ਨਾਨਕੀ, ਮਾਤਾ ਖੀਵੀ, ਮਾਤਾ ਗੰਗਾ, ਬੀਬੀ ਵੀਰੋ, ਮਾਤਾ ਗੁਜਰੀ, ਮਾਤਾ ਜੀਤੋ, ਮਾਤਾ ਭਾਗ ਕੌਰ, ਬੀਬੀ ਸ਼ਰਨ ਕੌਰ ਆਦਿਕ ਸਿੱਖ ਬੀਬੀਆਂ ਨੇ ਵੀ ਗੁਰਮਤਿ ਧਾਰਨ ਕਰਕੇ ਲੋਹੜੀ ਬਾਲੀ ਜਾਂ ਮਨਾਈ ਸੀ?
ਗੁਰੂ ਪਾਤਸ਼ਾਹ ਨੇ ਗੁਰਬਾਣੀ ਰਾਹੀਂ ਸੰਗਤਾਂ ਨੂੰ ਹੋਮ-ਯੱਗਾਂ ਅਤੇ ਦੇਵੀ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਤੋਂ ਰੋਕਿਆ ਹੈ। ਅਗਨੀ, ਹਵਾ, ਪਾਣੀ, ਅਨਾਜ ਦੀ ਪੂਜਾ ਨੂੰ ਕਿਰਤਮ ਦੀ ਪੂਜਾ ਦੱਸਕੇ ਇਸ ਤੋਂ ਸੁਚੇਤ ਕੀਤਾ ਹੈ-ਪੂਜਾ ਕੀਚੈ ਨਾਮੁ ਧਿਆਈਐ ਬਿਨੁ ਨਾਵੈ ਪੂਜ ਨ ਹੋਇ (489) ਗੁਮਮਤਿ ਵਿੱਚ ਕੇਵਲ ਕਰਤੇ ਦੀ ਪੂਜਾ ਹੀ ਸਮਝਾਈ ਗਈ ਹੈ। ਗੁਰੂ ਦੀ ਸਿਖਿਆ ਲੈ ਕੇ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਚਲਾਉਣਾ ਅਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜੀਂਦੇ ਜੀਅ ਆਪਣੇ ਮਨੁੱਖਾ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਚੰਗੇ ਗੁਣਾਂ ਵਾਲਾ ਸਦਾਚਾਰੀ ਬਣਾ ਕੇ “ਗੁਣ ਕਹਿ ਗੁਣੀ ਸਮਾਵਣਿਆ” ਹੋਣਾ ਹੈ। ਇਸੇ ਨੂੰ ਗੁਰਬਾਣੀ ਵਿੱਚ ਜੀਵਨ ਮੁਕਤ ਹੋਣਾ ਵੀ ਆਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਗੁਰਬਾਣੀ ਦੀ ਸਿਖਿਆ ਅਨੁਸਾਰ ਚਲਣ ਵਾਲਾ ਇਨਸਾਨ, ਇਸ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਸਹਿਜੇ ਹੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਲੋਹੜੀ ਦਾ ਤਿਉਹਾਰ ਸਿੱਖ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਨਾਲ ਮੇਲ ਹੀ ਨਹੀਂ ਖਾਂਦਾ। ਅਨ-ਅਧਿਕਾਰੀ ਪ੍ਰਚਾਰਕਾਂ ਅਤੇ ਪ੍ਰਬੰਧਕਾਂ ਕਾਰਨ ਅੱਜ ਸਿੱਖਾਂ ਅੰਦਰ ਗੁਰਬਾਣੀ ਅਨੁਸਾਰ ਜੀਵਨ ਢਾਲਣ ਦੀ ਥਾਂ ਅਗਿਆਨਤਾ ਦਾ ਦੌਰ ਚਲ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਅਜੋਕੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਦੂਜਿਆਂ ਦੀ ਦੇਖਾ ਦੇਖੀ, ਕਈ ਸਿੱਖ ਵੀ ਇਸ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਤਿਉਹਾਰ ਜਾਣ ਕੇ, ਕਈ ਕਈ ਦਿਨ ਪਹਲਾਂ ਹੀ ਲੋਹੜੀ ਦੀ ਤਿਆਰੀ ਵਿੱਚ ਜੁੱਟ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਦਿਨ, ਕਈ ਮਨਚਲੇ ਸ਼ਰਾਬ ਆਦਿਕ ਮਾਰੂ ਨਸ਼ੇ ਸੇਵਨ ਕਰਕੇ, ਆਪਣੀ ਧੰਨ ਦੌਲਤ ਅਤੇ ਇਜ਼ਤ ਆਬਰੂ ਵੀ ਮਿੱਟੀ ਵਿੱਚ ਰੋਲਦੇ ਹੋਏ, ਸਿੱਖੀ ਤੋਂ ਬੇਮੁੱਖ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਨਸ਼ੇ ਵਿੱਚ ਧੁੱਤ, ਲੜਾਈਆਂ-ਝਗੜੇ ਅਤੇ ਮਾਰ-ਕੁਟਾਈਆਂ ਕਰਕੇ ਮੁਕੱਦਮੇ ਬਾਜ਼ੀਆਂ ਦਾ ਕਾਰਣ ਵੀ ਬਣਦੇ ਹਨ। ਕਈ ਵਾਰੀ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਤੇ ਅਪਣੀਆਂ ਪੁਰਾਣੀਆਂ ਦੁਸ਼ਮਣੀਆਂ ਵੀ ਕੱਢੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਅਨੇਕਾਂ ਨੂੰ ਲੰਮਾ ਸਮਾਂ ਜੇਲ੍ਹਾਂ, ਵਕੀਲਾਂ ਆਦਿਕ ਦੇ ਚੱਕਰ ਵੀ ਕੱਟਣੇ ਪੈਂਦੇ ਹਨ।
ਗੁਰਸਿੱਖਾਂ ਨੂੰ ਅਜਿਹੇ ਮੌਸਮੀ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਧਰਮ ਨਾਲ ਜੋੜ ਲਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਦੇ ਕਰਮਕਾਂਡ-ਪਾਖੰਡ ਛੱਡ ਕੇ ਗੁਰਦੁਆਰਿਆਂ, ਸਕੂਲਾਂ-ਕਾਲਜਾਂ, ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀਆਂ, ਸਮਾਗਮਾਂ ਆਦਿਕ ਥਾਵਾਂ ਤੇ ਜਾ ਕੇ ਗੁਰਬਾਣੀ ਦੀ ਵਿਚਾਰ ਹੀ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਜੋ ਸਾਨੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਖਾਵੇ ਵਾਲੇ ਥੋਥੇ ਕਰਮਕਾਂਡਾਂ ਅਤੇ ਹੂੜਮੱਤਾਂ ਤੋਂ ਬਚਾ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਅੱਜ ਅਸੀਂ ਆਪਣਾ ਨਿਆਰਾਪਨ, ਵੱਖਰੀ ਹੋਂਦ ਦੇਖਾ-ਦੇਖੀ ਦੇ ਥੋਥੇ ਕਰਮਕਾਂਡਾਂ ਵਿੱਚ ਰਲ-ਗਡ ਹੋ ਕੇ ਮਿਟਾਈ ਜਾ ਰਹੇ ਹਾਂ। ਅਜਿਹੀਆਂ ਕਰਮਕਾਂਡੀ ਮਨੌਤਾਂ ਅਤੇ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਦਾ ਹੀ ਅਸਰ ਹੈ ਕਿ ਅਗਿਆਨੀ ਸਿੱਖ ਅੱਜ ਗੁਰਦੁਆਰਿਆਂ ਵਿਖੇ ਮਸਿਆ, ਪੁੰਨਿਆਂ, ਪੰਚਕਾਂ, ਸੰਗ੍ਰਾਂਦਾਂ, ਲੋਹੜੀਆਂ ਅਤੇ ਹੋਲੀਆਂ ਮਨਾ ਕੇ ਗੁਰਮਤਿ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਅਤੇ ਸਿੱਖ ਕੌਮ ਦੀ ਨਿਆਰੀ ਹੋਂਦ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਕ ਨਾਨਕਸ਼ਾਹੀ ਕੈਲੰਡਰ ਦਾ ਭਗਵਾਕਰਨ ਕਰੀ ਕਰਾਈ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਨਾਮਵਰ ਪੰਥਕ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਅਤੇ ਸਿੱਖ ਜਥੇਬੰਦੀਆਂ ਦਾ ਫ਼ਰਜ਼ ਬਣਦਾ ਹੈ ਕਿ ਅਜੇਹੇ ਅੰਧਵਿਸ਼ਵਾਸ਼ੀ, ਹੰਕਾਰੀ ਅਤੇ ਪਦਵੀਆਂ ਦੇ ਲਾਲਚੀ ਸਿੱਖਾਂ ਨੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਕੋਝੀਆਂ ਚਾਲਾਂ ਅਤੇ ਹੂੜਮੱਤਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੱਢਣ ਲਈ ਨਿਧੜਕ ਹੋ ਕੇ ਅੱਗੇ ਆਉਣ ਅਤੇ ਕੋਈ ਯੋਗ ਅਤੇ ਠੋਸ ਉਪਰਾਲਾ ਕਰਨ।
ਇਸ ਸਭ ਕੁੱਝ ਲਈ ਪੰਥ ਦੇ ਸਿਰਕੱਢ ਵਿਦਵਾਨ ਆਗੂਆਂ ਨੂੰ ਛੋਟੇ-ਮੋਟੇ ਮਤ-ਭੇਦ ਭੁਲਾ, ਹਉਮੈ-ਹੰਕਾਰ ਅਤੇ ਲੀਡਰੀ ਦੀ ਹੋੜ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਇੱਕ ਪਲੇਟ ਫਾਰਮ ਤੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਕੇ ਸਿੱਖ ਕੌਮ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਕੋਈ ਕੌਮੀ ਜਥੇਬੰਦੀ ਜੋ ਕੇਵਲ ਤੇ ਕੇਵਲ “ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਜੀ” ਦੀ ਰਹਿਨੁਮਾਈ ਵਿੱਚ ਚੱਲਣਵਾਲੀ ਹੋਵੇ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਸੇਵਾ-ਭਾਵਨਾ ਨਿਮਰਤਾ ਦੇ ਪੁੰਜ, ਸੂਰਬੀਰ, ਬਚਨ ਦੇ ਬਲੀ ਪੜ੍ਹੇ ਲਿਖੇ ਗੁਰਮੁਖ ਵਿਦਵਾਨ ਨੂੰ ਕੌਮੀ ਆਗੂ ਮੰਨ ਕੇ, ਇੱਕ ਕਾਫਲੇ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਦਾ ਸਰਗਰਮ ਹੋ ਚਲਦੀ ਰਹੇ। ਜੇ ਕਿਤੇ ਅਜਿਹਾ ਹੋ ਗਿਆ ਤਾਂ ਸਿੱਖ ਕੌਮ ਬ੍ਰਾਹਮਣੀ ਕਰਮਕਾਂਡਾਂ ਅਤੇ ਡੇਰੇਦਾਰਾਂ ਦੀ “ਗੋਹ ਵਾਂਗ ਚਿੰਬੜੀ” ਗੁਲਾਮੀ ਨੂੰ ਗਲੋਂ ਲਾਹ ਸੁੱਟੇਗੀ ਅਤੇ ਅਜ਼ਾਦ ਹੋ ਕੇ “ਨਾਨਕ ਰਾਜ ਚਲਾਇਆ” ਵਾਲੇ ਰਾਜ-ਭਾਗ ਵੱਲ ਵਧੇਗੀ, ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਸਿਰ ਉੱਚਾ ਕਰਕੇ ਵਿਚਰੇਗੀ। ਹੁਣ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਜਥੇਬੰਦੀਆਂ ਨੇ ਅਸਲੀ ਨਾਨਕਸ਼ਾਹੀ ਕੈਲੰਡਰ ਨੂੰ ਮਾਨਤਾ ਦੇ ਕੇ ਸਿੱਖੀ ਦੇ ਕੀਤੇ ਜਾ ਰਹੇ ਭਗਵਾਕਰਨ ਨੂੰ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਅੱਜ ਗੁਰਦੁਆਰਿਆਂ, ਗੁਰਧਾਮਾਂ-ਤਖਤਾਂ ਆਦਿਕ ਚੋਂ ਸਿੱਖੀ ਸਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵੱਡੇ-ਵੱਡੇ ਔਹਦਿਆਂ ਤੇ ਬਿਰਾਜਮਾਨ ਕੇਸਾਧਾਰੀ, ਕਰਮਕਾਂਡੀ ਡੇਰਿਆਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਭੇਖੀਆਂ ਨੂੰ ਗੁਰਮਤਿ ਦੀ ਐਨਕ ਨਾਲ ਪਛਾਣ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਧਰਮ ਅਸਥਾਂਨ ਅਜ਼ਾਦ ਕਰਾਏ ਜਾਣ ਅਤੇ ਕੌਮੀ ਸਹਿਮਤੀ ਨਾਲ ਗੁਰਮੁਖ ਜਨਾਂ ਨੂੰ ਗੁਰਧਾਮਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਸੌਂਪੀ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਹੀ ਅਜਿਹੇ ਅਖੌਤੀ, ਅੰਧ ਵਿਸ਼ਵਾਸ਼ੀ ਅਨਮਤੀ ਤਿਉਹਾਰਾਂ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਪਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
Friday, November 26, 2010
ਮਿਸਲ ਸ਼ਹੀਦਾਂ ਦੇ ਜਥੇਦਾਰ ਸਿਰਲੱਥ ਯੋਧੇ ਬਾਬਾ ਦੀਪ ਸਿੰਘ ਸ਼ਹੀਦ ਪਹੂਵਿੰਡ-ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ☬
ਮਿਸਲ ਸ਼ਹੀਦਾਂ ਦੇ ਜਥੇਦਾਰ ਸਿਰਲੱਥ ਯੋਧੇ ਬਾਬਾ ਦੀਪ ਸਿੰਘ ਸ਼ਹੀਦ ਪਹੂਵਿੰਡ-ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ☬
(ਅਵਤਾਰ ਸਿੰਘ ਮਿਸ਼ਨਰੀ)
ਐਸੇ ਬੁੱਢੇ ਸ਼ੇਰ ਸਿਰਲੱਥ ਯੋਧੇ ਬਾਬਾ ਦੀਪ ਸਿੰਘ ਦਾ ਜਨਮ ਜਨਵਰੀ ਸੰਨ 1682 ਈ. ਨੂੰ ਭਾਈ ਭਗਤਾ ਜੀ ਦੇ ਘਰ ਮਾਤਾ ਜਿਉਣੀ ਦੀ ਪਵਿਤਰ ਕੁੱਖੋਂ ਪਿੰਡ ਪਹੂਵਿੰਡ (ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ) ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ। ਬਾਬਾ ਜੀ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਨਾਮ ਦੀਪਾ ਸੀ ਜੋ ਸਿੰਘ ਸਜਣ ਮਗਰੋਂ ਦੀਪ ਸਿੰਘ ਹੋ ਗਿਆ। ਬਾਬਾ ਜੀ ਛੋਟੀ ਉੱਮਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਸਰਬੰਸਦਾਨੀ ਸਾਹਿਬੇ ਕਮਾਲ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੀ ਸ਼ਰਨ ਵਿੱਚ ਰਹੇ ਅਤੇ ਬੰਦ-ਬੰਦ ਕਟੌਣ ਵਾਲੇ ਭਾਈ ਮਨੀ ਸਿੰਘ ਸ਼ਹੀਦ ਕੋਲੋਂ ਗੁਰਮਤਿ ਦਾ ਗਿਆਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਬਾਬਾ ਜੀ ਜਿੱਥੇ ਖਿਡਾਰੀ, ਸ਼ਸ਼ਤਰਧਾਰੀ ਅਤੇ ਸਿ਼ਕਾਰੀ ਸਨ ਓਥੇ ਇੱਕ ਚੰਗੇ ਲਿਖਾਰੀ ਅਤੇ ਵਿਦਵਾਨ ਵੀ ਸਨ। ਆਪ ਜੀ ਨੇ ਛੋਟੀਆਂ ਮੋਟੀਆਂ ਕਈ ਜੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਸ਼ਤਰਾਂ ਦੇ ਜੌ਼ਹਰ ਵੀ ਦਿਖਾਏ। ਆਪ ਜੀ ਨੇ ਗੁਰੂ ਕਲਗੀਧਰ ਜੀ ਤੋਂ ਮਾਲਵੇ ਖੇਤਰ ਦਮਦਮਾਂ ਸਾਹਿਬ (ਸਾਬੋ ਕੀ ਤਲਵੰਡੀ) ਵਿਖੇ ਗੁਰਬਾਣੀ ਦੇ ਅਰਥ ਕਥਾ-ਵਿਚਾਰ ਸਿੱਖੇ ਸਨ ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਜੀ ਨੇ ਇਸ ਯੋਧੇ ਦੀ ਗੁਰਮਤਿ ਪ੍ਰਤੀ ਲਗਨ, ਸੇਵਾ ਅਤੇ ਬਹਾਦਰੀ ਕਰਤਵ ਦੇਖ ਕੇ ਆਪ ਜੀ ਦੀ ਸੇਵਾ ਭਾ. ਮਨੀ ਸਿੰਘ ਜੀ ਨਾਲ ਰਲ ਕੇ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦੀਆਂ ਬੀੜਾਂ ਦੇ ਹੋਰ ਉਤਾਰੇ ਕਰਨ ਅਤੇ ਗੁਰਬਾਣੀ ਦੇ ਅਰਥ ਅੱਗੇ ਸਿੰਘਾਂ ਨੂੰ ਸਿਖਾਉਣ ਦੀ ਲਾਈ ਸੀ ਜੋ ਆਪ ਜੀ ਨੇ ਬਾਖੂਬੀ ਨਿਭਾਈ।
ਆਪ ਗੁਰਮੱਤੀ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚੋਂ ਸਮਾਂ ਕੱਢ ਕੇ ਜੰਗਾਂ ਯੁੱਧਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਹਿੱਸਾ ਲੈਂਦੇ ਸਨ। ਉਸ ਵੇਲੇ ਮੁਗਲੀਆ ਹਕੂਮਤ ਸਿੱਖਾਂ ਦਾ ਚੁਣ ਚੁਣ ਕੇ ਸਿ਼ਕਾਰ ਕਰਦੀ ਹੋਈ ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਨੂੰ ਮਲੀਆਮੇਟ ਕਰਨ ਤੇ ਤੁੱਲੀ ਹੋਈ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਸੰਨ 1756 ਵਿੱਚ ਅਹਿਮਦ ਸ਼ਾਹ ਅਬਦਾਲੀ ਨੇ ਹਿੰਦ ਤੇ ਚੌਥਾ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਇੱਥੋਂ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਥਾਵਾਂ ਤੇ ਲੁੱਟਮਾਰ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ ਵਾਪਸ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ ਉਸ ਸਮੇਂ ਉਸ ਕੋਲ ਜਿੱਥੇ ਭਾਰੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਸੋਨਾ ਚਾਂਦੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਬੇਕੀਮਤਾ ਸਾਜੋ ਸਮਾਨ ਸੀ ਓਥੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਜਵਾਨ ਕੁਆਰੀਆਂ ਲੜਕੀਆਂ ਅਤੇ ਵਿਆਹੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਔਰਤਾਂ ਵੀ ਪਕੜ ਕੇ ਮਨ ਪ੍ਰਚਾਵੇ ਲਈ ਲੈ ਕੇ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਜਦ ਇਹ ਖਬਰ ਅਣਖੀ ਯੋਧੇ ਬਾਬਾ ਦੀਪ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਮਿਲੀ ਤਾਂ ਆਪ ਜੀ ਨੇ ਸਾਥੀ ਸਿੱਖਾਂ ਨਾਲ ਗੁਰਮਤਾ ਕਰਕੇ ਅਕੱਟ ਫੈਂਸਲਾ ਲਿਆ ਕਿ ਹਕੂਮਤ, ਫਿਰਕਾ ਪ੍ਰਸਤੀ ਦੇ ਨਸ਼ੇ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰਸਤ ਅਯਾਸ, ਜ਼ਾਲਮ਼ ਅਤੇ ਅਥਰੇ ਸਾਨ੍ਹਾਂ ਵਾਂਗ ਭੂਤਰ ਹੋਏ ਅਬਦਾਲੀ ਕੋਲੋਂ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਧੰਨ ਦੌਲਤ ਅਤੇ ਇਜ਼ਤ (ਬਹੂ ਬੇਟੀਆਂ) ਆਦਿ ਨੂੰ ਹਰ ਹੀਲੇ ਛੁਡਾਉਣਾ ਹੈ। ਇਉਂ ਬਾਬਾ ਜੀ ਦੀ ਸੁਚੱਜੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਖੂੰਖਾਰ ਅਬਦਾਲੀ ਤੇ ਜਬਰਦਸਤ ਧਾਵਾ ਬੋਲ ਕੇ ਸਾਰਾ ਕੀਮਤੀ ਸਮਾਨ ਅਤੇ ਹਿੰਦੂ ਔਰਤਾਂ ਅਬਲਾਵਾਂ ਨੂੰ ਛਡਾਇਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਲਗ-ਪਗ 300 ਹਿੰਦੋਸਤਾਨੀ ਇਸਤਰੀਆਂ 100 ਜਵਾਨ ਲੜਕੇ ਵੀ ਸਨ। ਅਗਲੇ ਹੱਲੇ ਵਿੱਚ ਬਾਬਾ ਜੀ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਸਿੰਘਾਂ ਨੇ 2200 ਦੇ ਕਰੀਬ ਔਰਤਾਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹਿੰਦੂਆਂ ਵਿੱਚ ਮਰਦ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸਮਾਜ ਨੇ ਅਬਲਾਵਾਂ ਬਣਾ ਰੱਖਿਆ ਸੀ ਨੂੰ ਛੁਡਾ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਘਰੋ ਘਰੀਂ ਪੁਚਾਇਆ ਪਰ ਫਿਰ ਵੀ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਹਿੰਦੂ ਬੀਬੀਆਂ ਵਾਪਸ ਨਾਂ ਗਈਆਂ ਅਤੇ ਇਜ਼ਤ ਆਬਰੂ ਬਚਾਉਣ ਵਾਲੇ ਸਿੰਘਾਂ ਦੇ ਦਲ ਵਿੱਚ ਰਲ ਕੇ ਸਿੰਘ ਸਜ ਗਈਆਂ ਕਿਉਂਕਿ ਸਿੰਘਾਂ ਨੇ ਇਜ਼ਤ ਬਚਾਉਣ ਵੇਲੇ ਜਾਤ-ਪਾਤ ਜਾਂ ਮਜ਼੍ਹਬ ਨਹੀਂ ਸੀ ਦੇਖਿਆ ਸਗੋਂ ਮਨੁੱਖਤਾ ਦੀ ਖਾਤਰ ਇਹ ਧਰਮ ਪਾਲਿਆ ਸੀ। ਲੋਕ ਸਿੰਘਾਂ ਦੇ ਐਸੇ ਕਾਰਨਾਮੇ ਕਰਤਵ ਦੇਖ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਇਜ਼ਤ ਆਬਰੂ ਦੇ ਰਾਖੇ ਸਮਝਣ ਲੱਗ ਪਏ ਸਨ ਅਤੇ ਜਦ ਕੋਈ ਐਸੀ ਘਟਨਾਂ ਵਾਪਰਦੀ ਤਾਂ ਲੋਕ ਕਹਿ ਉੱਠਦੇ “ਮੋੜੀਂ ਬਾਬਾ ਕੱਛ ਵਾਲਿਆ ਛਈ, ਰੰਨ ਬਸਰੇ ਨੂੰ ਗਈ” ਜਦ ਤਾਂ ਕੋਈ ਹਿੰਦੂ ਸਮਰਾਟ ਮਰਹੱਟਾ, ਰੁਹੇਲਾ, ਰਾਜਪੂਤ ਇਨ੍ਹਾਂ ਆਤਰ ਹੋਈਆਂ ਅਬਲਾਵਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਤੇ ਨਾਂ ਪੁੱਜਾ ਜੋ ਹਕੂਮਤ ਦੇ ਨਸ਼ੇ ਵਿੱਚ ਸੰਨ 1984 ਨੂੰ ਅਹਿਸਾਨ ਫਰਮੋਸ਼ ਅਤੇ ਬੇਗੈਰਤਾ ਹੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਹੀ ਸਿੰਘਾਂ ਦੇ ਵਾਰਸਾਂ ਦੇ ਘਰਾਂ ਨੂੰ ਲੁੱਟਦਾ, ਅੱਗ ਲਾਉਂਦਾ ਅਤੇ ਬੇਬਸ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸ਼ਰੇਆਮ ਇਜ਼ਤ ਲੁੱਟ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਖੈਰ! ਆਪਾਂ ਆਪਣੇ ਵਿਸ਼ੇ ਵੱਲ ਆਈਏ।
ਅਬਦਾਲੀ ਸਿੰਘਾਂ ਕੋਲੋਂ ਆਪਣੀ ਚੰਗੀ ਝਾੜ-ਝੰਬ ਅਤੇ ਲੁੱਟ-ਖੋਹ ਕਰਵਾ ਕੇ ਜਾਂਦਾ ਹੋਇਆ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਤੈਮੂਰ ਸ਼ਾਹ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਸੂਬੇਦਾਰ ਅਤੇ ਜ਼ਹਾਨ ਖਾਂ ਨੂੰ ਸੈਨਾਪਤੀ ਬਣਾ ਕੇ ਇਹ ਐਲਾਨ ਕਰ ਗਿਆ ਕਿ ਸਿੱਖੀ ਦੇ ਧੁਰੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਨੂੰ ਢਹਿ ਢੇਰੀ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਸਰੋਵਰ ਨੂੰ ਪੂਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ।ਇਸ ਹੁਕਮ ਦੀ ਤਾਮੀਲ ਕਰਦਿਆਂ ਜ਼ਹਾਨ ਖਾਂ ਨੇ ਭਾਰੀ ਲਾਓ ਲਸ਼ਕਰ ਲੈ ਕੇ ਸ੍ਰੀ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਉੱਤੇ ਜਬਰਦਸਤ ਹਮਲਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਉਸ ਵੇਲੇ ਬਾਬਾ ਗੁਰਬਖਸ਼ ਸਿੰਘ ਜੀ “ਲੀਲ ਪਿੰਡ” ਵਾਸੀ ਨੇ ਕਰੀਬ ਆਪਣੇ 30 ਸਾਥੀਆਂ ਨਾਲ ਇਸ ਦੁਰਾਨੀ ਉੱਤੇ ਸਾਹਮਣਿਓਂ ਮੂੰਹ ਤੋੜਵਾਂ ਹੱਲਾ ਬੋਲ ਕੇ ਇਸ ਦੀਆਂ ਫੌਜਾਂ ਵਿੱਚ ਅਫੜਾ-ਤੜਫੀ ਪੈਦਾ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਪਰ ਸ਼ਾਹੀ ਫੌਜਾਂ ਭਾਰੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਸਿੰਘਾਂ ਦਾ ਬਹੁਤਾ ਵੱਸ ਨਾਂ ਚੱਲਿਆ ਫਿਰ ਵੀ ਵੈਰੀ ਦੇ ਸਨਮੁੱਖ ਲੋਹੇ ਨਾਲ ਲੋਹਾ ਖੜਕਾਉਂਦੇ ਸਿੰਘ ਸ਼ਹੀਦ ਹੋ ਗਏ ਪਰ ਵੈਰੀ ਦੇ ਕਾਬੂ ਨਹੀਂ ਆਏ। ਹਕੂਮਤ ਦੇ ਨਸ਼ੇ ਵਿੱਚ ਬਦਮਸਤ ਜ਼ਹਾਨ ਖਾਂ ਸ਼ਾਹੀ ਲਸ਼ਕਰ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ ਤੇ ਕਾਬਜ ਹੋ ਕੇ ਪਵਿਤਰ ਸਰੋਵਰ ਨੂੰ ਪੂਰ, ਸਰਬਸਾਂਝੇ ਅਸਥਾਨ ਸ੍ਰੀ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦੀ ਬੇਅਦਬੀ ਕਰ, ਸਮੁੱਚੇ ਦਰਬਾਰ ਸਹਿਬ ਦੇ ਏਰੀਏ ਨੂੰ ਘੇਰਾ ਪਾ, ਸ਼ਾਹੀ ਫੌਜਾਂ ਦਾ ਪਹਿਰਾ ਲਗਾ ਕੇ ਵਾਪਸ ਮੁੜ ਗਿਆ। ਜਦ ਇਸ ਘੋਰ ਬੇਦਬੀ ਦੀ ਖਬਰ ਬੁੱਢੇ ਸ਼ੇਰ ਬਾਬਾ ਦੀਪ ਸਿੰਘ ਜੀ ਨੂੰ ਦਮਦਮੇ (ਸਾਬੋ ਕੀ ਤਲਵੰਡੀ) ਵਿਖੇ ਮਿਲੀ ਤਾਂ ਬਾਬਾ ਜੀ ਅਤੇ ਸਾਥੀ ਸੂਰਮਿਆਂ ਦੇ ਸੀਨੇ ਧੜਕ, ਡੌਲੇ ਫੜਕ ਅਤੇ ਗੈਰਤ ਦੇ ਭਾਂਬੜ ਮੱਚ ਉੱਠੇ। ਬਾਬਾ ਜੀ ਨੇ ਉਸੇ ਵੇਲੇ ਬੇਅਦਬੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਜ਼ਾਲਮਾਂ ਨੂੰ ਸੋਧਣ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸਿੰਘੋ! ਗੁਰਧਾਮ ਸਾਨੂੰ ਪ੍ਰਾਣਾਂ ਤੋਂ ਵੀ ਪਿਆਰੇ ਹਨ ਫਿਰ ਉਹ ਅਸਥਾਨ ਜਿੱਥੇ ਚਹੁੰ ਵਰਨਾਂ ਨੂੰ ਸਾਂਝਾ ਉਪਦੇਸ਼ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੋਂ ਭੁੱਖਿਆਂ ਨੂੰ ਰੋਟੀ, ਬੇਆਸਰਿਆਂ ਨੂੰ ਆਸਰਾ, ਨਿਥਾਵਿਆਂ ਨੂੰ ਥਾਂ, ਨਿਗੱਤਿਆਂ ਨੂੰ ਗਤਿ, ਨਿਪੱਤਿਆਂ ਨੂੰ ਪਤਿ, ਰਾਹੀਆਂ ਨੂੰ ਰੈਣ ਬਸੇਰਾ, ਸੱਚ ਦੇ ਪੁਜਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਆਤਮ ਬਲ ਮਿਲਦਾ, ਬੇਪੱਤਿਆਂ ਦੀ ਪਤਿ ਢੱਕੀ ਅਤੇ ਇਜ਼ਤ ਬਚਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਓਥੇ ਇਸ ਜ਼ਾਲਮ ਹਕੂਮਤ ਨੇ ਐਸਾ ਪਾਪ ਕਮਾਇਆ ਹੈ ਜਿਸ ਦੀ ਸਜਾ ਗੁਰੂ ਕਾ ਖਾਲਸਾ ਦੇਣੀ ਜਾਣਦਾ ਹੈ “ਗੁਰ ਕੀ ਨਿੰਦਾ ਸੁਣੇ ਨਾ ਕਾਨ। ਭੇਟਤ ਕਰੇ ਸੰਗ ਕ੍ਰਿਪਾਨ” ਦੇ ਸਿਧਾਂਤ ਤੇ ਪਹਿਰਾ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਤਿਆਰ ਹੋ ਜਾਓ! ਬਾਬਾ ਜੀ ਨੇ ਖੰਡੇ ਦੀ ਨੋਕ ਨਾਲ ਲਕੀਰ ਕੱਢੀ ਕਿ ਗੁਰੂ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਦੀ ਰਾਖੀ ਲਈ ਜਾਨਾਂ ਵਾਰਨ ਅਤੇ ਕੁਰਬਾਨ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਲਕੀਰ ਟੱਪ ਆਓ! ਐਸੀ ਲਹੂ ਭਰੀ ਤਕਰੀਰ ਦਾ ਜਾਦੂਈ ਅਸਰ ਹੋਇਆ ਕਿ ਇੱਕ ਵੀ ਸਿੰਘ ਪਿੱਛੇ ਨਾਂ ਹਟਿਆ ਸਾਰੇ ਲਕੀਰ ਪਾਰ ਕਰ ਗਏ। ਬਾਬਾ ਜੀ ਅਰਦਾਸਾ ਸੋਧ ਕੇ, ਸਾਥੀ ਯੋਧਿਆਂ ਸਮੇਤ ਵੈਰੀ ਨੂੰ ਕੀਤੇ ਦਾ ਫਲ ਭੁਗਤਾਉਣ ਲਈ, ਘੋੜਿਆਂ ਤੇ ਕਾਠੀਆਂ ਪਾ, ਸ਼ਸ਼ਤਰ-ਬਸਤਰ ਸੂਤ ਕੇ ਪਿੰਡੋ-ਪਿੰਡੀ ਘੋੜਿਆਂ ਨੂੰ ਅੱਡੀਆਂ ਮਾਰਦੇ, ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਬੇਅਦਬੀ ਦੀ ਖਬਰ ਦਾ ਪੱਲੂ ਫੇਰਦੇ ਅਤੇ, ਮਾਰੋ-ਮਾਰ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਸ੍ਰੀ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਵੱਲ ਵੱਧਣ ਲੱਗੇ।ਪਿੰਡਾਂ-ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਦੇ ਲੋਕ ਵੀ ਬਾਬਾ ਦੀਪ ਸਿੰਘ ਦੇ ਕਾਫਲੇ ਨਾਲ ਘੋੜੇ ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਪਾਨਾਂ ਸਮੇਤ ਰਲਦੇ ਗਏ। ਇਉਂ 500 ਸਿੰਘਾਂ ਦਾ ਜਥਾ ਜੋ ਦਮਦਮੇ ਤੋਂ ਤੁਰਿਆ ਸੀ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਦਿਆਂ 5000 ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਟੱਪ ਗਿਆ। ਓਧਰ ਜਦ ਜ਼ਹਾਨ ਖਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਦਾ ਪਤਾ ਲੱਗਾ ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਹੱਥਾਂ-ਪੈਰਾਂ ਦੀ ਪੈ ਗਈ ਅਤੇ 20,000 ਫੌਜ ਲੈ ਕੇ ਆਇਆ ਅਤੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਤੋਂ ਪੰਜ ਕੁ ਮੀਲ ਦੀ ਦੂਰੀ ਤੇ ਸਿੰਘਾਂ ਉੱਤੇ ਟੁੱਟ ਪਿਆ, ਬੜਾ ਭਿਆਨਕ ਜੰਗ ਹੋਇਆ। ਸਿੰਘਾਂ ਨੇ ਬਕਰਿਆਂ ਵਾਂਗ ਵੈਰੀ ਝਟਕਾਏ, ਸਿੰਘਾਂ ਦੇ ਜੋਸ਼ ਅੱਗੇ ਖੂੰਖਾਰ ਸ਼ਾਹੀ ਫੌਜਾਂ ਦੀ ਪੇਸ਼ ਨਾਂ ਗਈ ਉਹ ਪਿੱਛੇ ਨੂੰ ਭੱਜਣ ਲੱਗੀ ਤਾਂ ਐਨ ਉਸੇ ਵਕਤ ਜਰਨੈਲ ਅਤਾਈ ਖਾਂ ਹੋਰ ਤਾਜਾ ਦਮ ਫੌਜ ਲੈ ਪੁੱਜਾ।
ਇਧਰ ਬਾਬਾ ਦੀਪ ਸਿੰਘ ਜੀ ਅਨੇਕਾਂ ਫੱਟ ਸਰੀਰ ਤੇ ਖਾ ਕੇ ਵੀ ਖੰਡਾ ਖੜਕਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਵੈਰੀਆਂ ਦੇ ਆਹੂ ਲਾਹ ਰਹੇ ਸਨ ਕਿ ਅਚਾਨਕ ਇੱਕ ਸਾਂਝਾ ਵਾਰ ਬਾਬਾ ਜੀ ਅਤੇ ਜਹਾਨ ਖਾਂ ਦਾ ਹੋ ਗਿਆ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਜਿੱਥੇ ਜਹਾਨ ਖਾਂ ਦਾ ਸਿਰ ਮੋਛੇ ਵਾਂਗ ਵੱਢਿਆ ਗਿਆ ਓਥੇ ਬਾਬਾ ਜੀ ਦੀ ਵੀ ਸਾਂਝੇ ਵਾਰ ਵਿੱਚ ਅੱਧੀ ਧੌਣ ਕੱਟੀ ਗਈ। ਸਿਰਲੱਥ ਯੋਧਾ ਘਬਰਾਇਆ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਇਸ ਗਰਮ ਜੋਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹੱਥ ਨਾਲ ਸੀਸ ਨੂੰ ਸਹਾਰਾ ਦੇ ਅਤੇ ਦੂਜੇ ਹੱਥ ਨਾਲ ਖੰਡਾ ਵੌਂਹਦੇ ਹੋਏ ਵੈਰੀ ਨੂੰ ਭਾਜੜਾਂ ਪਾਈ ਗਿਆ। ਜੋ ਲੋਕ ਇਹ ਸੀਨ ਦੇਖ ਰਹੇ ਸਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ “ਮੂੰਹ ਚ’ ਉਂਗਲਾਂ ਪੈ ਗਈਆਂ” ਕਿ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਇਹ ਗੁਰੂ ਦੇ ਸਿੱਖ ਕਿਹੜੀ ਮਿਟੀ ਦੇ ਬਣੇ ਹਨ, ਗੁਰੂ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਐਸੀ ਸਪ੍ਰਿਟ ਭਰੀ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਸਿਰ ਕੱਟੇ ਜਾਣ ਤੇ ਵੀ ਜਾਹੋ-ਜਲਾਲ ਨਾਲ ਮੈਦਾਨ ਵਿੱਚ ਲੜੀ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਗੁਰੂ ਨੇ ਵਾਕਿਆ ਹੀ ਗੁਰਬਾਣੀ ਵਿੱਚ ਦਰਸਾਇਆ ਹੈ ਕਿ “ਜਉ ਤਉ ਪ੍ਰੇਮ ਖੇਲਣ ਕਾ ਚਾਉ॥ ਸਿਰ ਧਰ ਤਲੀ ਗਲੀ ਮੇਰੀ ਆਓ” ਸਿੰਘ ਵਾਕਿਆ ਹੀ ਜਾਨਾਂ ਤੱਲੀ ਤੇ ਰੱਖ, ਭਾਵ ਆਪਾ ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਸਮਰਪਣ ਕਰਕੇ, ਐਸੇ ਸਰੂਰ ਵਿੱਚ ਕਟੇ-ਵੱਢੇ ਵੀ ਲੜੀ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਆਖਰ ਬਾਬਾ ਜੀ ਆਖਰੀ ਦਮ ਤੱਕ ਵੈਰੀ ਨਾਲ ਜੂਝਦੇ ਹੋਏ ,ਜ਼ਹਾਨ ਖਾਂ ਵਰਗੇ ਖੱਬੀ ਖਾਂ ਜਰਨੈਲ ਨੂੰ ਸੈਂਕੜਿਆਂ ਸਮੇਤ ਵੱਢ-ਕੱਟ ਕੇ, ਕੀਤੀ ਦਾ ਫਲ ਭੁਗਤਾਉਂਦੇ ਹੋਏ, ਗੁਰੂ ਕੀ ਨਗਰੀ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਵਿਖੇ ਰਾਮਸਰ ਦੇ ਅਸਥਾਂਨ ਉੱਤੇ ਲਾਸਾਨੀ ਸ਼ਹੀਦੀ ਪਾ ਗਏ। ਜਿੱਥੇ ਅੱਜ ਕੱਲ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਸ਼ਹੀਦ ਗੰਜ ਸੁਭਾਇਮਾਨ ਹੈ। ਇਉਂ ਬੁੱਢਾ ਸ਼ੇਰ ਬਾਬਾ ਦੀਪ ਸਿੰਘ ਕਰੀਬ 80 ਸਾਲ ਦੀ ਵਡੇਰੀ ਉੱਮਰ ਵਿੱਚ 18 ਸੇਰ ਦਾ ਖੰਡਾ ਚਲਾਉਂਦਾ ਹੋਇਆ ਇਹ ਦਰਸਾ ਗਿਆ ਕਿ ਗੁਰੂ ਦੀ ਰਹਿਮਤ ਨਾਲ ਬੁੱਢੇ ਵੀ ਹਜਾਰਾਂ ਜਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਮਾਤ ਪਾਉਂਦੇ, ਗੁਰੂ ਤੋਂ ਕੁਰਬਾਨ ਹੁੰਦੇ ਹੋਏ, ਗੁਰੂ ਵੱਲ ਕੈਰੀ ਅੱਖ ਕਰਕੇ ਵੇਖਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀਆਂ ਬਾਜ਼ ਵਾਂਗ ਝੜਪ ਮਾਰ ਕੇ ਅੱਖਾਂ ਕੱਢ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਜਰਾ ਇਧਰ ਧਿਆਨ ਦਿਓ ਕਿ ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਅਤੇ ਸਿੱਖਾਂ ਦੇ ਕੇਂਦਰੀ ਅਸਥਾਨ ਹਰੇਕ ਹਕੂਮਤ ਅਤੇ ਧਰਮ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਰੜਕੇ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਓਥੇ ਸੱਚ-ਜਥਾਰਥ ਦਾ ਪ੍ਰਚਾਰ ਅਤੇ ਪਸਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਮਨੋ ਕਲਪਿਤ ਕਥਾ-ਕਹਾਣੀਆਂ ਸੁਣਾ ਕੇ, ਅੰਧਵਿਸ਼ਵਾਸ਼ ਫਲਾ ਕੇ, ਲੋਕਾਈ ਨੂੰ ਲੁਟਿਆ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦਾ, ਜੋ ਬਾਕੀ ਕਈ ਧਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦਾ ਸੀ ਤੇ ਅੱਜ ਵੀ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਪਰ ਬਦ ਕਿਸਮਤੀ ਨਾਲ ਐਸਾ ਗਿਆਨ-ਵਿਗਿਆਨਮਈ ਸਦਾ ਅਗਾਂਹ ਵਧੂ ਧਰਮ ਭੇਖੀ ਅਤੇ ਧੋਖੇਬਾਜ ਧਾਰਮਿਕ ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤਕ ਲੀਡਰਾਂ ਦੇ ਸਕੰਜੇ ਵਿੱਚ ਆ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਜੋ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ (ਸੱਚ ਦੀ ਬਾਣੀ) ਨੂੰ ਕੇਵਲ ਤੇ ਕੇਵਲ ਰੁਮਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਢੱਕ, ਧੂਫਾਂ ਧੁਖਾ, ਗਿਣਤੀ-ਮਿਣਤੀ ਦੇ ਪਾਠ, ਕੀਰਤਨ ਅਤੇ ਕਥਾ ਕਰ ਪੈਸੇ ਹੀ ਨਹੀਂ ਕਮਾ ਰਹੇ ਸਗੋਂ ਗੁਰੂ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਦੀ ਬੇਅਦਬੀ ਵੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਅੱਜ ਕੌਮ ਨੂੰ ਬਾਬਾ ਦੀਪ ਸਿੰਘ ਵਰਗੇ ਸੰਤ-ਸਿਪਾਹੀ ਜਥੇਦਾਰ ਆਗੂਆਂ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ, ਜੋ ਅੱਜ ਹੋ ਰਹੀ ਗੁਰੂ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਦੀ ਐਸੀ ਘੋਰ ਬੇਦਬੀ ਨੂੰ ਗੁਰ-ਸ਼ਬਦ ਅਤੇ ਸਾਂਝੀਵਾਲਤਾ ਦੇ ਖੰਡੇ ਨਾਲ ਰੋਕ ਸੱਕਣ ਪਰ ਅਜੋਕੇ ਭੇਖਧਾਰੀ ਆਗੂਆਂ ਨੇ ਬਾਬਾ ਜੀ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤਕ ਕਾਰਨਾਮਿਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਕਰਾਮਾਤਾਂ ਨਾਲ ਜੋੜ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਜੋ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਬਾਬਾ ਜੀ ਦੇ ਵਾਰਸ ਦਸਦੇ ਹੋਏ ਸੰਤ, ਬ੍ਰਹਮ ਗਿਆਨੀ ਅਤੇ ਮਹਾਂਰਾਜ ਅਖਵਾ ਰਹੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕਰਮ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਵਾਲੀ ਬੇਲੋੜੀ ਸੁੱਚ-ਭਿੱਟ ਵਾਲੇ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਜਿਵੇਂ ਗੁਰੂ ਗਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਜੋ “ਸ਼ਬਦ ਗੁਰ” ਹਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਧੂਪਾਂ, ਜੋਤਾਂ, ਮੌਲੀਆਂ, ਗਾਨੇ, ਤਰ੍ਹਾਂ-ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਸਮਗਰੀਆਂ ਅਤੇ ਨਾਰੀਅਲ ਭੇਟ ਕੀਤੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ।ਗਿਣਤੀ-ਮਿਣਤੀ ਦੇ ਜਾਪ, ਅਖੰਡ ਅਤੇ ਸੰਪਟਪਾਠਾਂ ਦੀਆਂ ਆਪੂੰ ਬਣਾਈਆਂ ਵਿਧੀਆਂ ਨਾਲ ਭੋਲੇ-ਭਾਲੇ ਅਗਿਆਨੀ ਸਿੱਖਾਂ ਨੂੰ ਲੁੱਟਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਆਂਮ ਮਾਈ ਭਾਈ ਨੂੰ ਗੁਰਬਾਣੀ ਦੀ ਬੇਅਦਬੀ ਹੋਣੀ ਦਾ ਡਰ ਦੇ ਕੇ ਆਪ “ਗੁਰਬਾਣੀ-ਪਾਠ–ਵਿਚਾਰ” ਕਰਨੋਂ ਇਹ ਸੰਪ੍ਰਦਾਈ ਡੇਰੇਦਾਰ ਹਟਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਅੱਜ ਮੁਗਲਾਂ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਐਸੇ ਸੰਪ੍ਰਾਦਈ ਡੇਰੇਦਾਰ ਪ੍ਰਬੰਧਕਾਂ ਨੂੰ ਭਜਾ ਕੇ ਗੁਰਧਾਮ ਅਜ਼ਾਦ ਕਰਾਉਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ। ਬਾਬਾ ਜੀ ਸੰਤ-ਸਿਪਾਹੀ ਹੁੰਦੇ ਹੋਏ ਗੁਰਮਤਿ ਦੇ ਮਹਾਂਨ ਪ੍ਰਚਾਰਕ ਵੀ ਸਨ ਨਾਂ ਕਿ ਕਿਸੇ ਸੰਪਦ੍ਰਾਇ ਦੇ ਮੁਖੀ। ਯਾਦ ਰੱਖੋ ਗੁਰੂ ਨੇ ਨਿਰਮਲ ਪੰਥ-ਸਿੱਖ ਪੰਥ-ਖਾਲਸਾ ਪੰਥ ਸਾਜਿਆ ਸੀ ਨਾਂ ਕਿ ਕੋਈ ਡੇਰਾ-ਟਕਸਾਲ-ਸੰਪ੍ਰਦਾ। ਦਸਮੇਸ਼ ਜੀ ਨੇ ਬਾਬਾ ਬੰਦਾ ਸਿੰਘ ਬਹਾਦਰ ਨੂੰ ਜਥੇਦਾਰ ਥਾਪਿਆ ਸੀ ਜਿਸ ਨੇ 8 ਸਾਲ ਵੱਧੀਆ ਰਾਜ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਜ਼ਾਲਮਾਂ ਨੂੰ ਚੰਗਾ ਸੋਧਾ ਲਾਇਆ। ਬਾਬਾ ਬੰਦਾ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੀ ਸ਼ਹੀਦੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਿੰਘਾਂ ਦੇ 65 ਜਥੇ ਬਣ ਗਏ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਹੀ ਅਗਾਂਹ ਬਾਰਾਂ ਮਿਸਲਾਂ ਬਣੀਆਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਬਾਬਾ ਦੀਪ ਸਿੰਘ ਸ਼ਹੀਦ “ਮਿਸਲ ਸ਼ਹੀਦਾਂ” ਦੇ ਹੀ ਜਥੇਦਾਰ ਸਨ ਨਾਂ ਕਿ ਕਿਸੇ ਟਕਸਾਲ ਜਾਂ ਸੰਪ੍ਰਦਾਇ ਦੇ ਮੁਖੀ ਸੰਤ। ਸੰਪ੍ਰਦਾਵਾਂ ਦਾ ਪਿਛੋਕੜ ਤਾਂ ਨਿਰਮਲੇ ਸਾਧਾਂ ਆਦਿਕ ਨਾਲ ਜੁੜਦਾ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਮੁਖੀ ਦੇ ਨਾਂ ਪਿੱਛੇ ਸਿੰਘ ਦੀ ਥਾਂ ਚੰਦ ਵੀ ਲੱਗਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਬਾਬਾ ਜੀ ਦਾ ਬਾਣਾ ਸੰਤ-ਸਿਪਾਹੀਆਂ ਵਾਲਾ ਸੀ। ਬਾਬਾ ਜੀ ਸਿਰ ਤੇ ਦੁਮਾਲਾ ਸਜਾਉਂਦੇ, ਉੱਪਰ ਖੰਡਾ, ਚੱਕਰ ਧਾਰਨ ਕਰਦੇ ਅਤੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਅਠਾਰਾਂ ਸੇਰਾ ਖੰਡਾ ਰੱਖਦੇ ਸਨ ਪਰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸ਼ਹੀਦ ਬਾਬਾ ਦੀਪ ਸਿੰਘ ਦੇ ਜਾਂਨਸ਼ੀਨ ਦੱਸਣ ਵਾਲੇ ਇਸ ਦੇ ਉਲਟ ਸਾਧ-ਬਾਣਾ ਧਾਰਨ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਦਸਤਾਰ ਉੱਤੇ ਖੰਡਾ ਅਤੇ ਚੱਕਰ ਨਹੀਂ ਪਹਿਨਦੇ। ਬਾਬਾ ਜੀ ਨੇ ਬਹਾਦਰੀ ਕਾਰਨਾਮੇ ਕੀਤੇ ਅਤੇ ਸਿ਼ਕਾਰ ਵੀ ਖੇਡੇ ਪਰ ਅਜੋਕੇ ਸੰਪ੍ਰਦਾਈ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਬਾਬਾ ਜੀ ਕੱਚੇ ਬੇਰ ਖਾ ਕੇ ਗੁਜਾਰਾ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਜਰਾ ਸੋਚੋ! ਕੱਚੇ ਬੇਰ ਖਾਣ ਵਾਲਾ 18 ਸੇਰ ਦਾ ਭਾਰੀ ਖੰਡਾ ਵਾਹ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਬਾਬਾ ਜੀ ਕੇਵਲ ਤੇ ਕੇਵਲ ਸ਼ਬਦ ਗੁਰੂ “ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ” ਜੀ ਨੂੰ ਹੀ ਗੁਰੂ ਮੰਨਦੇ, ਉਸ ਦਾ ਹੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਅਤੇ ਪ੍ਰਚਾਰ ਕਰਦੇ ਸਨ ਪਰ ਅਜੋਕੇ ਸੰਪਦਾਈ ਗੁਰਤਾ ਦੇ ਮਾਲਕ “ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ” ਜੀ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਅਸ਼ਲੀਲ ਰਚਨਾ ਨਾਲ ਭਰੇ ਪਏ ਅਖੌਤੀ ਦਸਮ ਗ੍ਰੰਥ ਦਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਪ੍ਰਮਾਣੀਕ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੇ ਜੋਤੀ ਜੋਤਿ ਸਮਾਉਣ ਤੋਂ ਕੋਈ 50 ਸਾਲ ਪਿੱਛੋਂ ਹੋਂਦ ਵਿੱਚ ਆਇਆ।
ਗੁਰੂ ਪਿਆਰੀ ਸਾਧ ਸੰਗਤ ਜੀ ਅਤੇ ਪਾਠਕ ਜਨੋ! ਅੱਜ ਸੱਚੇ ਮਨ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਧੁਰ ਅੰਦਰ ਝਾਤ ਮਾਰ ਕੇ ਦੇਖੋ ਉਸੇ ਬੁੱਢੇ ਸ਼ੇਰ ਸਿਰਲੱਥ ਯੋਧੇ, ਕਹਿਣੀ, ਕਥਨੀ ਅਤੇ ਕਰਣੀ ਦੇ ਸੂਰੇ ਬਾਬਾ ਦੀਪ ਸਿੰਘ ਜੀ ਸ਼ਹੀਦ ਦੇ ਸ਼ਹੀਦੀ ਅਸਥਾਂਨ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਸ਼ਹੀਦ ਗੰਜ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਗੁਰਧਾਮਾਂ ਵਿਖੇ ਅਜੋਕੇ ਪੁਜਾਰੀ ਅਤੇ ਧਰਮ ਆਗੂ ਕੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ? ਅਬਦਾਲੀ ਨੇ ਤਾਂ ਸਿਰਫ ਬਿਲਡਿੰਗ ਢਾਹੀ ਸੀ, ਅੱਜ ਇਹ ਲੋਕ ਗੁਰ ਸਿਧਾਂਤ ਢਾਹ ਰਹੇ ਹਨ। ਸਹੀਦੀ ਅਸਥਾਨਾਂ ਅਤੇ ਗੁਰਦੁਆਰਿਆਂ ਨੂੰ ਮੂਰਤੀ ਪੂਜਾ ਦੇ ਮੰਦਰ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਵੱਡ ਅਕਾਰੀ ਫੋਟੋਆਂ ਨੂੰ ਗੁਰੂ ਦੇ ਬਾਰਬਰ ਮੱਥੇ ਟੇਕੇ ਤੇ ਧੂਫਾਂ ਧੁਖਾਈਆਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਠੇਕੇ ਤੇ ਅਖੰਡ ਪਾਠਾਂ ਦੀਆਂ ਲੜੀਆਂ ਚਲਾਈਆਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਸ਼ਹੀਦਾਂ ਦੇ ਅਸਥਾਨਾਂ ਤੇ ਸੁਖਣਾ ਸੁੱਖੀਆਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ ਜੋ ਗੁਰਬਾਣੀ ਅਤੇ ਸਿੱਖ ਰਹਿਤ ਮਰਯਾਦਾ ਅਨੁਸਾਰ ਗਲਤ ਹਨ। ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ “ਜਦ ਡੁਲਦਾ ਖੂਨ ਸ਼ਹੀਦਾਂ ਦਾ ਤਕਦੀਰ ਬਦਲਦੀ ਕੌਮਾਂ ਦੀ। ਰੰਬੀਆਂ ਨਾਲ ਖੋਪਰ ਲਹਿੰਦੇ ਜਾਂ ਤਸਵੀਰ ਬਦਲਦੀ ਕੌਮਾਂ ਦੀ।
ਅੱਜ ਵੀ ਬਾਬਾ ਦੀਪ ਸਿੰਘ ਜੀ ਸ਼ਹੀਦ ਦੇ ਪਿੰਡ ਪਹੂਵਿੰਡ ਤੋਂ ਇੱਕ ਬਾਬਾ ਕਰਨਲ ਸੰਧੂ ਭੂਤਰੇ, ਵਿਗੜੇ ਹੋਏ, ਹੰਕਾਰੀ ਅਤੇ ਵਿਕਾਰੀ ਭੇਖੀ ਡੇਰਦਾਰ ਸਾਧਾਂ ਵਿਰੁੱਧ ਜੁਰਅਤ, ਦਲੇਰੀ ਅਤੇ ਕਨੂੰਨ ਦਾ ਖੰਡਾ ਚੱਕੀ ਫਿਰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਦੇ ਇਸ ਖੰਡੇ ਨੇ ਪੂਹਲੇ ਵਰਗੇ ਸਰਕਾਰੀ ਟਾਊਟ ਨੂੰ ਜੇਲ੍ਹ ਕਰਵਾਈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਖੂੰਖਾਰ ਜ਼ਾਲਮ ਅਤੇ ਬਲਾਤਕਾਰੀ ਸਾਧ ਨਾਲ ਦੋ ਹੱਥ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ ਕਨੂੰਨੀ ਲੜਾਈ ਲੜ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਐਸ ਵੇਲੇ ਕਰਨਲ ਸੰਧੂ ਸ਼ਹੀਦ ਬਾਬਾ ਦੀਪ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੀ ਕੁਲ ਦਾ ਹੀ ਚਰਾਗ ਹੈ। ਆਓ ਸਿੰਘੋ! ਆਪਾਂ ਵੀ ਬਾਬੇ ਦੀ ਖਿੱਚੀ ਲਕੀਰ ਪਾਰ ਕਰਕੇ ਧਰਮ ਦੇ ਨਾਂ ਤੇ ਚੱਲ ਰਹੇ ਪਖੰਡਾਂ ਦਾ ਗੁਰ ਗਿਆਨ ਦੇ ਖੰਡੇ ਨਾਲ ਪੜਦਾ ਫਾਸ਼ ਕਰੀਏ। ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਜੀ ਦੀ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਬੇਅਦਬੀ ਰੋਕੀਏ। ਉਹ ਬੇਅਦਬੀ ਹੈ ਗੁਰੂ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਦੀ ਅਵੱਗਿਆ ਕਰਕੇ ਕੱਚੀ ਬਾਣੀ ਕਵਿਤਾ ਦੇ ਕੱਚੇ ਗ੍ਰੰਥ ਜੋ ਗੁਰੂ ਜੀ ਦੇ ਸ਼ਰੀਕ ਬਣਾਏ ਤੇ ਪ੍ਰਚਾਰੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ ਉਸ ਨੂੰ ਰੋਕੀਏ। ਹਰੇਕ ਮਾਈ ਭਾਈ ਨੂੰ ਬਾਣੀ ਪੜ੍ਹਨ, ਸੁਣਨ ਅਤੇ ਵਿਚਾਰਨ ਵੱਲ ਪ੍ਰੇਰੀਏ ਤਾਂ ਕਿ ਪੁਜਾਰੀਵਾਦ ਜੋ ਸ਼ਰੇਆਂਮ ਸ਼ਬਦ ਗੁਰੂ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤ ਤੋੜ ਕੇ ਬੇਅਦਬੀ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਨੂੰ ਨੱਥ ਪਾਈ ਜਾ ਸੱਕੇ। ਆਪਾਂ ਸਾਰੇ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਹਿਬ ਜੀ ਦੀ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਬਾਣੀ ਰੂਪੀ ਸ਼ਹਿਦ ਦੇ ਦੁਆਲੇ ਮਖਿਆਲ ਵਾਂਗ ਇਕੱਠੇ ਹੋਈਏ-ਸਾਧਸੰਗਤਿ ਮਿਲਿ ਰਹੀਐ ਮਾਧਉ ਜੈਸੇ ਮਧੁਪ ਮਖੀਰਾ (486) ਜਉ ਤਉ ਪ੍ਰੇਮ ਖੇਲਣ ਕਾ ਚਾਉ॥ ਸਿਰੁ ਧਰਿ ਤਲੀ ਗਲੀ ਮੇਰੀ ਆਉ॥(1412) ਗਗਨ ਦਮਾਮਾ ਬਾਜਿਓ ਪਰਿਓ ਨਿਸ਼ਾਨੇ ਘਾਉ॥ ਖੇਤ ਜੁ ਮਾਂਡਿਓ ਸੂਰਮਾਂ ਅਬ ਜੂਝਣ ਕੋ ਦਾਉ॥ (1105) ਸਿਰ ਤਲੀ ਤੇ ਰੱਖਣਾ ਇੱਕ ਮੁਹਾਵਰਾ ਹੈ ਜਿਸ ਦਾ ਭਾਵ ਹੈ ਕਿ ਗੁਰੂ ਤੋਂ ਕੁਰਬਾਨ ਹੋਣ ਲਈ ਤਤਪਰ ਰਹਿਣਾ ਨਾਂ ਕਿ ਸਰੀਰਕ ਸਿਰ ਵੱਢ ਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਥਾਲੀ ਵਿੱਚ ਰੱਖ ਕੇ ਹੀ ਗੁਰੂ ਕੋਲ ਆਉਣਾ। ਅਜੋਕੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸਿਰਲੱਥ ਯੋਧੇ ਬਾਬਾ ਜਰਨੈਲ ਸਿੰਘ, ਸੁੱਖਾ-ਜਿੰਦਾ, ਬੇਅੰਤ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਭਾ.ਦਿਲਾਵਰ ਸਿੰਘ ਵਰਗੇ ਹੋਰ ਵੀ ਅਨੇਕਾਂ ਹੋਏ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਜ਼ਾਲਮਾਂ ਨੂੰ ਸੋਧਾ ਲੌਂਦੇ ਹੋਏ ਆਪਣੇ ਹੱਕਾਂ ਦੀ ਖਾਤਰ ਹੱਸ ਹੱਸ ਜਾਨਾਂ ਵਾਰੀਆਂ। ਐਸੇ ਕਾਰਨਾਮੇ ਕਰਨ ਦਾ ਨਾਮ ਹੀ ਹਰ ਵੇਲੇ ਸਿਰ ਤਲੀ ਤੇ ਰੱਖਣਾ ਹੈ।
ਅਵਤਾਰ ਸਿੰਘ ਮਿਸ਼ਨਰੀ (5104325827)
--------------------------------------------------------------------------------
(ਅਵਤਾਰ ਸਿੰਘ ਮਿਸ਼ਨਰੀ)
ਐਸੇ ਬੁੱਢੇ ਸ਼ੇਰ ਸਿਰਲੱਥ ਯੋਧੇ ਬਾਬਾ ਦੀਪ ਸਿੰਘ ਦਾ ਜਨਮ ਜਨਵਰੀ ਸੰਨ 1682 ਈ. ਨੂੰ ਭਾਈ ਭਗਤਾ ਜੀ ਦੇ ਘਰ ਮਾਤਾ ਜਿਉਣੀ ਦੀ ਪਵਿਤਰ ਕੁੱਖੋਂ ਪਿੰਡ ਪਹੂਵਿੰਡ (ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ) ਵਿਖੇ ਹੋਇਆ। ਬਾਬਾ ਜੀ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਨਾਮ ਦੀਪਾ ਸੀ ਜੋ ਸਿੰਘ ਸਜਣ ਮਗਰੋਂ ਦੀਪ ਸਿੰਘ ਹੋ ਗਿਆ। ਬਾਬਾ ਜੀ ਛੋਟੀ ਉੱਮਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਸਰਬੰਸਦਾਨੀ ਸਾਹਿਬੇ ਕਮਾਲ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੀ ਸ਼ਰਨ ਵਿੱਚ ਰਹੇ ਅਤੇ ਬੰਦ-ਬੰਦ ਕਟੌਣ ਵਾਲੇ ਭਾਈ ਮਨੀ ਸਿੰਘ ਸ਼ਹੀਦ ਕੋਲੋਂ ਗੁਰਮਤਿ ਦਾ ਗਿਆਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ। ਬਾਬਾ ਜੀ ਜਿੱਥੇ ਖਿਡਾਰੀ, ਸ਼ਸ਼ਤਰਧਾਰੀ ਅਤੇ ਸਿ਼ਕਾਰੀ ਸਨ ਓਥੇ ਇੱਕ ਚੰਗੇ ਲਿਖਾਰੀ ਅਤੇ ਵਿਦਵਾਨ ਵੀ ਸਨ। ਆਪ ਜੀ ਨੇ ਛੋਟੀਆਂ ਮੋਟੀਆਂ ਕਈ ਜੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਸ਼ਤਰਾਂ ਦੇ ਜੌ਼ਹਰ ਵੀ ਦਿਖਾਏ। ਆਪ ਜੀ ਨੇ ਗੁਰੂ ਕਲਗੀਧਰ ਜੀ ਤੋਂ ਮਾਲਵੇ ਖੇਤਰ ਦਮਦਮਾਂ ਸਾਹਿਬ (ਸਾਬੋ ਕੀ ਤਲਵੰਡੀ) ਵਿਖੇ ਗੁਰਬਾਣੀ ਦੇ ਅਰਥ ਕਥਾ-ਵਿਚਾਰ ਸਿੱਖੇ ਸਨ ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਜੀ ਨੇ ਇਸ ਯੋਧੇ ਦੀ ਗੁਰਮਤਿ ਪ੍ਰਤੀ ਲਗਨ, ਸੇਵਾ ਅਤੇ ਬਹਾਦਰੀ ਕਰਤਵ ਦੇਖ ਕੇ ਆਪ ਜੀ ਦੀ ਸੇਵਾ ਭਾ. ਮਨੀ ਸਿੰਘ ਜੀ ਨਾਲ ਰਲ ਕੇ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਦੀਆਂ ਬੀੜਾਂ ਦੇ ਹੋਰ ਉਤਾਰੇ ਕਰਨ ਅਤੇ ਗੁਰਬਾਣੀ ਦੇ ਅਰਥ ਅੱਗੇ ਸਿੰਘਾਂ ਨੂੰ ਸਿਖਾਉਣ ਦੀ ਲਾਈ ਸੀ ਜੋ ਆਪ ਜੀ ਨੇ ਬਾਖੂਬੀ ਨਿਭਾਈ।
ਆਪ ਗੁਰਮੱਤੀ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚੋਂ ਸਮਾਂ ਕੱਢ ਕੇ ਜੰਗਾਂ ਯੁੱਧਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਹਿੱਸਾ ਲੈਂਦੇ ਸਨ। ਉਸ ਵੇਲੇ ਮੁਗਲੀਆ ਹਕੂਮਤ ਸਿੱਖਾਂ ਦਾ ਚੁਣ ਚੁਣ ਕੇ ਸਿ਼ਕਾਰ ਕਰਦੀ ਹੋਈ ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਨੂੰ ਮਲੀਆਮੇਟ ਕਰਨ ਤੇ ਤੁੱਲੀ ਹੋਈ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਸੰਨ 1756 ਵਿੱਚ ਅਹਿਮਦ ਸ਼ਾਹ ਅਬਦਾਲੀ ਨੇ ਹਿੰਦ ਤੇ ਚੌਥਾ ਹਮਲਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਇੱਥੋਂ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਥਾਵਾਂ ਤੇ ਲੁੱਟਮਾਰ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ ਵਾਪਸ ਜਾ ਰਿਹਾ ਸੀ ਉਸ ਸਮੇਂ ਉਸ ਕੋਲ ਜਿੱਥੇ ਭਾਰੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਸੋਨਾ ਚਾਂਦੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਬੇਕੀਮਤਾ ਸਾਜੋ ਸਮਾਨ ਸੀ ਓਥੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਜਵਾਨ ਕੁਆਰੀਆਂ ਲੜਕੀਆਂ ਅਤੇ ਵਿਆਹੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਔਰਤਾਂ ਵੀ ਪਕੜ ਕੇ ਮਨ ਪ੍ਰਚਾਵੇ ਲਈ ਲੈ ਕੇ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਜਦ ਇਹ ਖਬਰ ਅਣਖੀ ਯੋਧੇ ਬਾਬਾ ਦੀਪ ਸਿੰਘ ਨੂੰ ਮਿਲੀ ਤਾਂ ਆਪ ਜੀ ਨੇ ਸਾਥੀ ਸਿੱਖਾਂ ਨਾਲ ਗੁਰਮਤਾ ਕਰਕੇ ਅਕੱਟ ਫੈਂਸਲਾ ਲਿਆ ਕਿ ਹਕੂਮਤ, ਫਿਰਕਾ ਪ੍ਰਸਤੀ ਦੇ ਨਸ਼ੇ ਵਿੱਚ ਗ੍ਰਸਤ ਅਯਾਸ, ਜ਼ਾਲਮ਼ ਅਤੇ ਅਥਰੇ ਸਾਨ੍ਹਾਂ ਵਾਂਗ ਭੂਤਰ ਹੋਏ ਅਬਦਾਲੀ ਕੋਲੋਂ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਧੰਨ ਦੌਲਤ ਅਤੇ ਇਜ਼ਤ (ਬਹੂ ਬੇਟੀਆਂ) ਆਦਿ ਨੂੰ ਹਰ ਹੀਲੇ ਛੁਡਾਉਣਾ ਹੈ। ਇਉਂ ਬਾਬਾ ਜੀ ਦੀ ਸੁਚੱਜੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਖੂੰਖਾਰ ਅਬਦਾਲੀ ਤੇ ਜਬਰਦਸਤ ਧਾਵਾ ਬੋਲ ਕੇ ਸਾਰਾ ਕੀਮਤੀ ਸਮਾਨ ਅਤੇ ਹਿੰਦੂ ਔਰਤਾਂ ਅਬਲਾਵਾਂ ਨੂੰ ਛਡਾਇਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਲਗ-ਪਗ 300 ਹਿੰਦੋਸਤਾਨੀ ਇਸਤਰੀਆਂ 100 ਜਵਾਨ ਲੜਕੇ ਵੀ ਸਨ। ਅਗਲੇ ਹੱਲੇ ਵਿੱਚ ਬਾਬਾ ਜੀ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਵਿੱਚ ਸਿੰਘਾਂ ਨੇ 2200 ਦੇ ਕਰੀਬ ਔਰਤਾਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹਿੰਦੂਆਂ ਵਿੱਚ ਮਰਦ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸਮਾਜ ਨੇ ਅਬਲਾਵਾਂ ਬਣਾ ਰੱਖਿਆ ਸੀ ਨੂੰ ਛੁਡਾ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਘਰੋ ਘਰੀਂ ਪੁਚਾਇਆ ਪਰ ਫਿਰ ਵੀ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਹਿੰਦੂ ਬੀਬੀਆਂ ਵਾਪਸ ਨਾਂ ਗਈਆਂ ਅਤੇ ਇਜ਼ਤ ਆਬਰੂ ਬਚਾਉਣ ਵਾਲੇ ਸਿੰਘਾਂ ਦੇ ਦਲ ਵਿੱਚ ਰਲ ਕੇ ਸਿੰਘ ਸਜ ਗਈਆਂ ਕਿਉਂਕਿ ਸਿੰਘਾਂ ਨੇ ਇਜ਼ਤ ਬਚਾਉਣ ਵੇਲੇ ਜਾਤ-ਪਾਤ ਜਾਂ ਮਜ਼੍ਹਬ ਨਹੀਂ ਸੀ ਦੇਖਿਆ ਸਗੋਂ ਮਨੁੱਖਤਾ ਦੀ ਖਾਤਰ ਇਹ ਧਰਮ ਪਾਲਿਆ ਸੀ। ਲੋਕ ਸਿੰਘਾਂ ਦੇ ਐਸੇ ਕਾਰਨਾਮੇ ਕਰਤਵ ਦੇਖ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਇਜ਼ਤ ਆਬਰੂ ਦੇ ਰਾਖੇ ਸਮਝਣ ਲੱਗ ਪਏ ਸਨ ਅਤੇ ਜਦ ਕੋਈ ਐਸੀ ਘਟਨਾਂ ਵਾਪਰਦੀ ਤਾਂ ਲੋਕ ਕਹਿ ਉੱਠਦੇ “ਮੋੜੀਂ ਬਾਬਾ ਕੱਛ ਵਾਲਿਆ ਛਈ, ਰੰਨ ਬਸਰੇ ਨੂੰ ਗਈ” ਜਦ ਤਾਂ ਕੋਈ ਹਿੰਦੂ ਸਮਰਾਟ ਮਰਹੱਟਾ, ਰੁਹੇਲਾ, ਰਾਜਪੂਤ ਇਨ੍ਹਾਂ ਆਤਰ ਹੋਈਆਂ ਅਬਲਾਵਾਂ ਦੀ ਮਦਦ ਤੇ ਨਾਂ ਪੁੱਜਾ ਜੋ ਹਕੂਮਤ ਦੇ ਨਸ਼ੇ ਵਿੱਚ ਸੰਨ 1984 ਨੂੰ ਅਹਿਸਾਨ ਫਰਮੋਸ਼ ਅਤੇ ਬੇਗੈਰਤਾ ਹੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਹੀ ਸਿੰਘਾਂ ਦੇ ਵਾਰਸਾਂ ਦੇ ਘਰਾਂ ਨੂੰ ਲੁੱਟਦਾ, ਅੱਗ ਲਾਉਂਦਾ ਅਤੇ ਬੇਬਸ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਸ਼ਰੇਆਮ ਇਜ਼ਤ ਲੁੱਟ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਖੈਰ! ਆਪਾਂ ਆਪਣੇ ਵਿਸ਼ੇ ਵੱਲ ਆਈਏ।
ਅਬਦਾਲੀ ਸਿੰਘਾਂ ਕੋਲੋਂ ਆਪਣੀ ਚੰਗੀ ਝਾੜ-ਝੰਬ ਅਤੇ ਲੁੱਟ-ਖੋਹ ਕਰਵਾ ਕੇ ਜਾਂਦਾ ਹੋਇਆ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਤੈਮੂਰ ਸ਼ਾਹ ਨੂੰ ਪੰਜਾਬ ਦਾ ਸੂਬੇਦਾਰ ਅਤੇ ਜ਼ਹਾਨ ਖਾਂ ਨੂੰ ਸੈਨਾਪਤੀ ਬਣਾ ਕੇ ਇਹ ਐਲਾਨ ਕਰ ਗਿਆ ਕਿ ਸਿੱਖੀ ਦੇ ਧੁਰੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਨੂੰ ਢਹਿ ਢੇਰੀ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਸਰੋਵਰ ਨੂੰ ਪੂਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ।ਇਸ ਹੁਕਮ ਦੀ ਤਾਮੀਲ ਕਰਦਿਆਂ ਜ਼ਹਾਨ ਖਾਂ ਨੇ ਭਾਰੀ ਲਾਓ ਲਸ਼ਕਰ ਲੈ ਕੇ ਸ੍ਰੀ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਉੱਤੇ ਜਬਰਦਸਤ ਹਮਲਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਉਸ ਵੇਲੇ ਬਾਬਾ ਗੁਰਬਖਸ਼ ਸਿੰਘ ਜੀ “ਲੀਲ ਪਿੰਡ” ਵਾਸੀ ਨੇ ਕਰੀਬ ਆਪਣੇ 30 ਸਾਥੀਆਂ ਨਾਲ ਇਸ ਦੁਰਾਨੀ ਉੱਤੇ ਸਾਹਮਣਿਓਂ ਮੂੰਹ ਤੋੜਵਾਂ ਹੱਲਾ ਬੋਲ ਕੇ ਇਸ ਦੀਆਂ ਫੌਜਾਂ ਵਿੱਚ ਅਫੜਾ-ਤੜਫੀ ਪੈਦਾ ਕਰ ਦਿੱਤੀ ਪਰ ਸ਼ਾਹੀ ਫੌਜਾਂ ਭਾਰੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਸਿੰਘਾਂ ਦਾ ਬਹੁਤਾ ਵੱਸ ਨਾਂ ਚੱਲਿਆ ਫਿਰ ਵੀ ਵੈਰੀ ਦੇ ਸਨਮੁੱਖ ਲੋਹੇ ਨਾਲ ਲੋਹਾ ਖੜਕਾਉਂਦੇ ਸਿੰਘ ਸ਼ਹੀਦ ਹੋ ਗਏ ਪਰ ਵੈਰੀ ਦੇ ਕਾਬੂ ਨਹੀਂ ਆਏ। ਹਕੂਮਤ ਦੇ ਨਸ਼ੇ ਵਿੱਚ ਬਦਮਸਤ ਜ਼ਹਾਨ ਖਾਂ ਸ਼ਾਹੀ ਲਸ਼ਕਰ ਦੀ ਮਦਦ ਨਾਲ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ ਤੇ ਕਾਬਜ ਹੋ ਕੇ ਪਵਿਤਰ ਸਰੋਵਰ ਨੂੰ ਪੂਰ, ਸਰਬਸਾਂਝੇ ਅਸਥਾਨ ਸ੍ਰੀ ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਦੀ ਬੇਅਦਬੀ ਕਰ, ਸਮੁੱਚੇ ਦਰਬਾਰ ਸਹਿਬ ਦੇ ਏਰੀਏ ਨੂੰ ਘੇਰਾ ਪਾ, ਸ਼ਾਹੀ ਫੌਜਾਂ ਦਾ ਪਹਿਰਾ ਲਗਾ ਕੇ ਵਾਪਸ ਮੁੜ ਗਿਆ। ਜਦ ਇਸ ਘੋਰ ਬੇਦਬੀ ਦੀ ਖਬਰ ਬੁੱਢੇ ਸ਼ੇਰ ਬਾਬਾ ਦੀਪ ਸਿੰਘ ਜੀ ਨੂੰ ਦਮਦਮੇ (ਸਾਬੋ ਕੀ ਤਲਵੰਡੀ) ਵਿਖੇ ਮਿਲੀ ਤਾਂ ਬਾਬਾ ਜੀ ਅਤੇ ਸਾਥੀ ਸੂਰਮਿਆਂ ਦੇ ਸੀਨੇ ਧੜਕ, ਡੌਲੇ ਫੜਕ ਅਤੇ ਗੈਰਤ ਦੇ ਭਾਂਬੜ ਮੱਚ ਉੱਠੇ। ਬਾਬਾ ਜੀ ਨੇ ਉਸੇ ਵੇਲੇ ਬੇਅਦਬੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਜ਼ਾਲਮਾਂ ਨੂੰ ਸੋਧਣ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸਿੰਘੋ! ਗੁਰਧਾਮ ਸਾਨੂੰ ਪ੍ਰਾਣਾਂ ਤੋਂ ਵੀ ਪਿਆਰੇ ਹਨ ਫਿਰ ਉਹ ਅਸਥਾਨ ਜਿੱਥੇ ਚਹੁੰ ਵਰਨਾਂ ਨੂੰ ਸਾਂਝਾ ਉਪਦੇਸ਼ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੋਂ ਭੁੱਖਿਆਂ ਨੂੰ ਰੋਟੀ, ਬੇਆਸਰਿਆਂ ਨੂੰ ਆਸਰਾ, ਨਿਥਾਵਿਆਂ ਨੂੰ ਥਾਂ, ਨਿਗੱਤਿਆਂ ਨੂੰ ਗਤਿ, ਨਿਪੱਤਿਆਂ ਨੂੰ ਪਤਿ, ਰਾਹੀਆਂ ਨੂੰ ਰੈਣ ਬਸੇਰਾ, ਸੱਚ ਦੇ ਪੁਜਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਆਤਮ ਬਲ ਮਿਲਦਾ, ਬੇਪੱਤਿਆਂ ਦੀ ਪਤਿ ਢੱਕੀ ਅਤੇ ਇਜ਼ਤ ਬਚਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਓਥੇ ਇਸ ਜ਼ਾਲਮ ਹਕੂਮਤ ਨੇ ਐਸਾ ਪਾਪ ਕਮਾਇਆ ਹੈ ਜਿਸ ਦੀ ਸਜਾ ਗੁਰੂ ਕਾ ਖਾਲਸਾ ਦੇਣੀ ਜਾਣਦਾ ਹੈ “ਗੁਰ ਕੀ ਨਿੰਦਾ ਸੁਣੇ ਨਾ ਕਾਨ। ਭੇਟਤ ਕਰੇ ਸੰਗ ਕ੍ਰਿਪਾਨ” ਦੇ ਸਿਧਾਂਤ ਤੇ ਪਹਿਰਾ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਤਿਆਰ ਹੋ ਜਾਓ! ਬਾਬਾ ਜੀ ਨੇ ਖੰਡੇ ਦੀ ਨੋਕ ਨਾਲ ਲਕੀਰ ਕੱਢੀ ਕਿ ਗੁਰੂ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਦੀ ਰਾਖੀ ਲਈ ਜਾਨਾਂ ਵਾਰਨ ਅਤੇ ਕੁਰਬਾਨ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਲਕੀਰ ਟੱਪ ਆਓ! ਐਸੀ ਲਹੂ ਭਰੀ ਤਕਰੀਰ ਦਾ ਜਾਦੂਈ ਅਸਰ ਹੋਇਆ ਕਿ ਇੱਕ ਵੀ ਸਿੰਘ ਪਿੱਛੇ ਨਾਂ ਹਟਿਆ ਸਾਰੇ ਲਕੀਰ ਪਾਰ ਕਰ ਗਏ। ਬਾਬਾ ਜੀ ਅਰਦਾਸਾ ਸੋਧ ਕੇ, ਸਾਥੀ ਯੋਧਿਆਂ ਸਮੇਤ ਵੈਰੀ ਨੂੰ ਕੀਤੇ ਦਾ ਫਲ ਭੁਗਤਾਉਣ ਲਈ, ਘੋੜਿਆਂ ਤੇ ਕਾਠੀਆਂ ਪਾ, ਸ਼ਸ਼ਤਰ-ਬਸਤਰ ਸੂਤ ਕੇ ਪਿੰਡੋ-ਪਿੰਡੀ ਘੋੜਿਆਂ ਨੂੰ ਅੱਡੀਆਂ ਮਾਰਦੇ, ਦਰਬਾਰ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਬੇਅਦਬੀ ਦੀ ਖਬਰ ਦਾ ਪੱਲੂ ਫੇਰਦੇ ਅਤੇ, ਮਾਰੋ-ਮਾਰ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਸ੍ਰੀ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਵੱਲ ਵੱਧਣ ਲੱਗੇ।ਪਿੰਡਾਂ-ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਦੇ ਲੋਕ ਵੀ ਬਾਬਾ ਦੀਪ ਸਿੰਘ ਦੇ ਕਾਫਲੇ ਨਾਲ ਘੋੜੇ ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਪਾਨਾਂ ਸਮੇਤ ਰਲਦੇ ਗਏ। ਇਉਂ 500 ਸਿੰਘਾਂ ਦਾ ਜਥਾ ਜੋ ਦਮਦਮੇ ਤੋਂ ਤੁਰਿਆ ਸੀ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਦਿਆਂ 5000 ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਟੱਪ ਗਿਆ। ਓਧਰ ਜਦ ਜ਼ਹਾਨ ਖਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਦਾ ਪਤਾ ਲੱਗਾ ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਹੱਥਾਂ-ਪੈਰਾਂ ਦੀ ਪੈ ਗਈ ਅਤੇ 20,000 ਫੌਜ ਲੈ ਕੇ ਆਇਆ ਅਤੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਤੋਂ ਪੰਜ ਕੁ ਮੀਲ ਦੀ ਦੂਰੀ ਤੇ ਸਿੰਘਾਂ ਉੱਤੇ ਟੁੱਟ ਪਿਆ, ਬੜਾ ਭਿਆਨਕ ਜੰਗ ਹੋਇਆ। ਸਿੰਘਾਂ ਨੇ ਬਕਰਿਆਂ ਵਾਂਗ ਵੈਰੀ ਝਟਕਾਏ, ਸਿੰਘਾਂ ਦੇ ਜੋਸ਼ ਅੱਗੇ ਖੂੰਖਾਰ ਸ਼ਾਹੀ ਫੌਜਾਂ ਦੀ ਪੇਸ਼ ਨਾਂ ਗਈ ਉਹ ਪਿੱਛੇ ਨੂੰ ਭੱਜਣ ਲੱਗੀ ਤਾਂ ਐਨ ਉਸੇ ਵਕਤ ਜਰਨੈਲ ਅਤਾਈ ਖਾਂ ਹੋਰ ਤਾਜਾ ਦਮ ਫੌਜ ਲੈ ਪੁੱਜਾ।
ਇਧਰ ਬਾਬਾ ਦੀਪ ਸਿੰਘ ਜੀ ਅਨੇਕਾਂ ਫੱਟ ਸਰੀਰ ਤੇ ਖਾ ਕੇ ਵੀ ਖੰਡਾ ਖੜਕਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਵੈਰੀਆਂ ਦੇ ਆਹੂ ਲਾਹ ਰਹੇ ਸਨ ਕਿ ਅਚਾਨਕ ਇੱਕ ਸਾਂਝਾ ਵਾਰ ਬਾਬਾ ਜੀ ਅਤੇ ਜਹਾਨ ਖਾਂ ਦਾ ਹੋ ਗਿਆ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਜਿੱਥੇ ਜਹਾਨ ਖਾਂ ਦਾ ਸਿਰ ਮੋਛੇ ਵਾਂਗ ਵੱਢਿਆ ਗਿਆ ਓਥੇ ਬਾਬਾ ਜੀ ਦੀ ਵੀ ਸਾਂਝੇ ਵਾਰ ਵਿੱਚ ਅੱਧੀ ਧੌਣ ਕੱਟੀ ਗਈ। ਸਿਰਲੱਥ ਯੋਧਾ ਘਬਰਾਇਆ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਇਸ ਗਰਮ ਜੋਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹੱਥ ਨਾਲ ਸੀਸ ਨੂੰ ਸਹਾਰਾ ਦੇ ਅਤੇ ਦੂਜੇ ਹੱਥ ਨਾਲ ਖੰਡਾ ਵੌਂਹਦੇ ਹੋਏ ਵੈਰੀ ਨੂੰ ਭਾਜੜਾਂ ਪਾਈ ਗਿਆ। ਜੋ ਲੋਕ ਇਹ ਸੀਨ ਦੇਖ ਰਹੇ ਸਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ “ਮੂੰਹ ਚ’ ਉਂਗਲਾਂ ਪੈ ਗਈਆਂ” ਕਿ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਇਹ ਗੁਰੂ ਦੇ ਸਿੱਖ ਕਿਹੜੀ ਮਿਟੀ ਦੇ ਬਣੇ ਹਨ, ਗੁਰੂ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਐਸੀ ਸਪ੍ਰਿਟ ਭਰੀ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਸਿਰ ਕੱਟੇ ਜਾਣ ਤੇ ਵੀ ਜਾਹੋ-ਜਲਾਲ ਨਾਲ ਮੈਦਾਨ ਵਿੱਚ ਲੜੀ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਗੁਰੂ ਨੇ ਵਾਕਿਆ ਹੀ ਗੁਰਬਾਣੀ ਵਿੱਚ ਦਰਸਾਇਆ ਹੈ ਕਿ “ਜਉ ਤਉ ਪ੍ਰੇਮ ਖੇਲਣ ਕਾ ਚਾਉ॥ ਸਿਰ ਧਰ ਤਲੀ ਗਲੀ ਮੇਰੀ ਆਓ” ਸਿੰਘ ਵਾਕਿਆ ਹੀ ਜਾਨਾਂ ਤੱਲੀ ਤੇ ਰੱਖ, ਭਾਵ ਆਪਾ ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਸਮਰਪਣ ਕਰਕੇ, ਐਸੇ ਸਰੂਰ ਵਿੱਚ ਕਟੇ-ਵੱਢੇ ਵੀ ਲੜੀ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਆਖਰ ਬਾਬਾ ਜੀ ਆਖਰੀ ਦਮ ਤੱਕ ਵੈਰੀ ਨਾਲ ਜੂਝਦੇ ਹੋਏ ,ਜ਼ਹਾਨ ਖਾਂ ਵਰਗੇ ਖੱਬੀ ਖਾਂ ਜਰਨੈਲ ਨੂੰ ਸੈਂਕੜਿਆਂ ਸਮੇਤ ਵੱਢ-ਕੱਟ ਕੇ, ਕੀਤੀ ਦਾ ਫਲ ਭੁਗਤਾਉਂਦੇ ਹੋਏ, ਗੁਰੂ ਕੀ ਨਗਰੀ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਵਿਖੇ ਰਾਮਸਰ ਦੇ ਅਸਥਾਂਨ ਉੱਤੇ ਲਾਸਾਨੀ ਸ਼ਹੀਦੀ ਪਾ ਗਏ। ਜਿੱਥੇ ਅੱਜ ਕੱਲ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਸ਼ਹੀਦ ਗੰਜ ਸੁਭਾਇਮਾਨ ਹੈ। ਇਉਂ ਬੁੱਢਾ ਸ਼ੇਰ ਬਾਬਾ ਦੀਪ ਸਿੰਘ ਕਰੀਬ 80 ਸਾਲ ਦੀ ਵਡੇਰੀ ਉੱਮਰ ਵਿੱਚ 18 ਸੇਰ ਦਾ ਖੰਡਾ ਚਲਾਉਂਦਾ ਹੋਇਆ ਇਹ ਦਰਸਾ ਗਿਆ ਕਿ ਗੁਰੂ ਦੀ ਰਹਿਮਤ ਨਾਲ ਬੁੱਢੇ ਵੀ ਹਜਾਰਾਂ ਜਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਮਾਤ ਪਾਉਂਦੇ, ਗੁਰੂ ਤੋਂ ਕੁਰਬਾਨ ਹੁੰਦੇ ਹੋਏ, ਗੁਰੂ ਵੱਲ ਕੈਰੀ ਅੱਖ ਕਰਕੇ ਵੇਖਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀਆਂ ਬਾਜ਼ ਵਾਂਗ ਝੜਪ ਮਾਰ ਕੇ ਅੱਖਾਂ ਕੱਢ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਜਰਾ ਇਧਰ ਧਿਆਨ ਦਿਓ ਕਿ ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਅਤੇ ਸਿੱਖਾਂ ਦੇ ਕੇਂਦਰੀ ਅਸਥਾਨ ਹਰੇਕ ਹਕੂਮਤ ਅਤੇ ਧਰਮ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਰੜਕੇ ਹਨ ਕਿਉਂਕਿ ਓਥੇ ਸੱਚ-ਜਥਾਰਥ ਦਾ ਪ੍ਰਚਾਰ ਅਤੇ ਪਸਾਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਮਨੋ ਕਲਪਿਤ ਕਥਾ-ਕਹਾਣੀਆਂ ਸੁਣਾ ਕੇ, ਅੰਧਵਿਸ਼ਵਾਸ਼ ਫਲਾ ਕੇ, ਲੋਕਾਈ ਨੂੰ ਲੁਟਿਆ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦਾ, ਜੋ ਬਾਕੀ ਕਈ ਧਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦਾ ਸੀ ਤੇ ਅੱਜ ਵੀ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਪਰ ਬਦ ਕਿਸਮਤੀ ਨਾਲ ਐਸਾ ਗਿਆਨ-ਵਿਗਿਆਨਮਈ ਸਦਾ ਅਗਾਂਹ ਵਧੂ ਧਰਮ ਭੇਖੀ ਅਤੇ ਧੋਖੇਬਾਜ ਧਾਰਮਿਕ ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤਕ ਲੀਡਰਾਂ ਦੇ ਸਕੰਜੇ ਵਿੱਚ ਆ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਜੋ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ (ਸੱਚ ਦੀ ਬਾਣੀ) ਨੂੰ ਕੇਵਲ ਤੇ ਕੇਵਲ ਰੁਮਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਢੱਕ, ਧੂਫਾਂ ਧੁਖਾ, ਗਿਣਤੀ-ਮਿਣਤੀ ਦੇ ਪਾਠ, ਕੀਰਤਨ ਅਤੇ ਕਥਾ ਕਰ ਪੈਸੇ ਹੀ ਨਹੀਂ ਕਮਾ ਰਹੇ ਸਗੋਂ ਗੁਰੂ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਦੀ ਬੇਅਦਬੀ ਵੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਅੱਜ ਕੌਮ ਨੂੰ ਬਾਬਾ ਦੀਪ ਸਿੰਘ ਵਰਗੇ ਸੰਤ-ਸਿਪਾਹੀ ਜਥੇਦਾਰ ਆਗੂਆਂ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ, ਜੋ ਅੱਜ ਹੋ ਰਹੀ ਗੁਰੂ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਦੀ ਐਸੀ ਘੋਰ ਬੇਦਬੀ ਨੂੰ ਗੁਰ-ਸ਼ਬਦ ਅਤੇ ਸਾਂਝੀਵਾਲਤਾ ਦੇ ਖੰਡੇ ਨਾਲ ਰੋਕ ਸੱਕਣ ਪਰ ਅਜੋਕੇ ਭੇਖਧਾਰੀ ਆਗੂਆਂ ਨੇ ਬਾਬਾ ਜੀ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤਕ ਕਾਰਨਾਮਿਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਕਰਾਮਾਤਾਂ ਨਾਲ ਜੋੜ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਜੋ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਬਾਬਾ ਜੀ ਦੇ ਵਾਰਸ ਦਸਦੇ ਹੋਏ ਸੰਤ, ਬ੍ਰਹਮ ਗਿਆਨੀ ਅਤੇ ਮਹਾਂਰਾਜ ਅਖਵਾ ਰਹੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕਰਮ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਵਾਲੀ ਬੇਲੋੜੀ ਸੁੱਚ-ਭਿੱਟ ਵਾਲੇ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਜਿਵੇਂ ਗੁਰੂ ਗਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਜੀ ਜੋ “ਸ਼ਬਦ ਗੁਰ” ਹਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਧੂਪਾਂ, ਜੋਤਾਂ, ਮੌਲੀਆਂ, ਗਾਨੇ, ਤਰ੍ਹਾਂ-ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਸਮਗਰੀਆਂ ਅਤੇ ਨਾਰੀਅਲ ਭੇਟ ਕੀਤੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ।ਗਿਣਤੀ-ਮਿਣਤੀ ਦੇ ਜਾਪ, ਅਖੰਡ ਅਤੇ ਸੰਪਟਪਾਠਾਂ ਦੀਆਂ ਆਪੂੰ ਬਣਾਈਆਂ ਵਿਧੀਆਂ ਨਾਲ ਭੋਲੇ-ਭਾਲੇ ਅਗਿਆਨੀ ਸਿੱਖਾਂ ਨੂੰ ਲੁੱਟਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਆਂਮ ਮਾਈ ਭਾਈ ਨੂੰ ਗੁਰਬਾਣੀ ਦੀ ਬੇਅਦਬੀ ਹੋਣੀ ਦਾ ਡਰ ਦੇ ਕੇ ਆਪ “ਗੁਰਬਾਣੀ-ਪਾਠ–ਵਿਚਾਰ” ਕਰਨੋਂ ਇਹ ਸੰਪ੍ਰਦਾਈ ਡੇਰੇਦਾਰ ਹਟਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਅੱਜ ਮੁਗਲਾਂ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਐਸੇ ਸੰਪ੍ਰਾਦਈ ਡੇਰੇਦਾਰ ਪ੍ਰਬੰਧਕਾਂ ਨੂੰ ਭਜਾ ਕੇ ਗੁਰਧਾਮ ਅਜ਼ਾਦ ਕਰਾਉਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ। ਬਾਬਾ ਜੀ ਸੰਤ-ਸਿਪਾਹੀ ਹੁੰਦੇ ਹੋਏ ਗੁਰਮਤਿ ਦੇ ਮਹਾਂਨ ਪ੍ਰਚਾਰਕ ਵੀ ਸਨ ਨਾਂ ਕਿ ਕਿਸੇ ਸੰਪਦ੍ਰਾਇ ਦੇ ਮੁਖੀ। ਯਾਦ ਰੱਖੋ ਗੁਰੂ ਨੇ ਨਿਰਮਲ ਪੰਥ-ਸਿੱਖ ਪੰਥ-ਖਾਲਸਾ ਪੰਥ ਸਾਜਿਆ ਸੀ ਨਾਂ ਕਿ ਕੋਈ ਡੇਰਾ-ਟਕਸਾਲ-ਸੰਪ੍ਰਦਾ। ਦਸਮੇਸ਼ ਜੀ ਨੇ ਬਾਬਾ ਬੰਦਾ ਸਿੰਘ ਬਹਾਦਰ ਨੂੰ ਜਥੇਦਾਰ ਥਾਪਿਆ ਸੀ ਜਿਸ ਨੇ 8 ਸਾਲ ਵੱਧੀਆ ਰਾਜ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਜ਼ਾਲਮਾਂ ਨੂੰ ਚੰਗਾ ਸੋਧਾ ਲਾਇਆ। ਬਾਬਾ ਬੰਦਾ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੀ ਸ਼ਹੀਦੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਿੰਘਾਂ ਦੇ 65 ਜਥੇ ਬਣ ਗਏ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਹੀ ਅਗਾਂਹ ਬਾਰਾਂ ਮਿਸਲਾਂ ਬਣੀਆਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਬਾਬਾ ਦੀਪ ਸਿੰਘ ਸ਼ਹੀਦ “ਮਿਸਲ ਸ਼ਹੀਦਾਂ” ਦੇ ਹੀ ਜਥੇਦਾਰ ਸਨ ਨਾਂ ਕਿ ਕਿਸੇ ਟਕਸਾਲ ਜਾਂ ਸੰਪ੍ਰਦਾਇ ਦੇ ਮੁਖੀ ਸੰਤ। ਸੰਪ੍ਰਦਾਵਾਂ ਦਾ ਪਿਛੋਕੜ ਤਾਂ ਨਿਰਮਲੇ ਸਾਧਾਂ ਆਦਿਕ ਨਾਲ ਜੁੜਦਾ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਮੁਖੀ ਦੇ ਨਾਂ ਪਿੱਛੇ ਸਿੰਘ ਦੀ ਥਾਂ ਚੰਦ ਵੀ ਲੱਗਾ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਬਾਬਾ ਜੀ ਦਾ ਬਾਣਾ ਸੰਤ-ਸਿਪਾਹੀਆਂ ਵਾਲਾ ਸੀ। ਬਾਬਾ ਜੀ ਸਿਰ ਤੇ ਦੁਮਾਲਾ ਸਜਾਉਂਦੇ, ਉੱਪਰ ਖੰਡਾ, ਚੱਕਰ ਧਾਰਨ ਕਰਦੇ ਅਤੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਅਠਾਰਾਂ ਸੇਰਾ ਖੰਡਾ ਰੱਖਦੇ ਸਨ ਪਰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸ਼ਹੀਦ ਬਾਬਾ ਦੀਪ ਸਿੰਘ ਦੇ ਜਾਂਨਸ਼ੀਨ ਦੱਸਣ ਵਾਲੇ ਇਸ ਦੇ ਉਲਟ ਸਾਧ-ਬਾਣਾ ਧਾਰਨ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਦਸਤਾਰ ਉੱਤੇ ਖੰਡਾ ਅਤੇ ਚੱਕਰ ਨਹੀਂ ਪਹਿਨਦੇ। ਬਾਬਾ ਜੀ ਨੇ ਬਹਾਦਰੀ ਕਾਰਨਾਮੇ ਕੀਤੇ ਅਤੇ ਸਿ਼ਕਾਰ ਵੀ ਖੇਡੇ ਪਰ ਅਜੋਕੇ ਸੰਪ੍ਰਦਾਈ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਬਾਬਾ ਜੀ ਕੱਚੇ ਬੇਰ ਖਾ ਕੇ ਗੁਜਾਰਾ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਜਰਾ ਸੋਚੋ! ਕੱਚੇ ਬੇਰ ਖਾਣ ਵਾਲਾ 18 ਸੇਰ ਦਾ ਭਾਰੀ ਖੰਡਾ ਵਾਹ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਬਾਬਾ ਜੀ ਕੇਵਲ ਤੇ ਕੇਵਲ ਸ਼ਬਦ ਗੁਰੂ “ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ” ਜੀ ਨੂੰ ਹੀ ਗੁਰੂ ਮੰਨਦੇ, ਉਸ ਦਾ ਹੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਅਤੇ ਪ੍ਰਚਾਰ ਕਰਦੇ ਸਨ ਪਰ ਅਜੋਕੇ ਸੰਪਦਾਈ ਗੁਰਤਾ ਦੇ ਮਾਲਕ “ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ” ਜੀ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਅਸ਼ਲੀਲ ਰਚਨਾ ਨਾਲ ਭਰੇ ਪਏ ਅਖੌਤੀ ਦਸਮ ਗ੍ਰੰਥ ਦਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਪ੍ਰਮਾਣੀਕ ਇਤਿਹਾਸਕਾਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਗੁਰੂ ਗੋਬਿੰਦ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੇ ਜੋਤੀ ਜੋਤਿ ਸਮਾਉਣ ਤੋਂ ਕੋਈ 50 ਸਾਲ ਪਿੱਛੋਂ ਹੋਂਦ ਵਿੱਚ ਆਇਆ।
ਗੁਰੂ ਪਿਆਰੀ ਸਾਧ ਸੰਗਤ ਜੀ ਅਤੇ ਪਾਠਕ ਜਨੋ! ਅੱਜ ਸੱਚੇ ਮਨ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਧੁਰ ਅੰਦਰ ਝਾਤ ਮਾਰ ਕੇ ਦੇਖੋ ਉਸੇ ਬੁੱਢੇ ਸ਼ੇਰ ਸਿਰਲੱਥ ਯੋਧੇ, ਕਹਿਣੀ, ਕਥਨੀ ਅਤੇ ਕਰਣੀ ਦੇ ਸੂਰੇ ਬਾਬਾ ਦੀਪ ਸਿੰਘ ਜੀ ਸ਼ਹੀਦ ਦੇ ਸ਼ਹੀਦੀ ਅਸਥਾਂਨ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਸ਼ਹੀਦ ਗੰਜ ਅੰਮ੍ਰਿਤਸਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਗੁਰਧਾਮਾਂ ਵਿਖੇ ਅਜੋਕੇ ਪੁਜਾਰੀ ਅਤੇ ਧਰਮ ਆਗੂ ਕੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ? ਅਬਦਾਲੀ ਨੇ ਤਾਂ ਸਿਰਫ ਬਿਲਡਿੰਗ ਢਾਹੀ ਸੀ, ਅੱਜ ਇਹ ਲੋਕ ਗੁਰ ਸਿਧਾਂਤ ਢਾਹ ਰਹੇ ਹਨ। ਸਹੀਦੀ ਅਸਥਾਨਾਂ ਅਤੇ ਗੁਰਦੁਆਰਿਆਂ ਨੂੰ ਮੂਰਤੀ ਪੂਜਾ ਦੇ ਮੰਦਰ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਵੱਡ ਅਕਾਰੀ ਫੋਟੋਆਂ ਨੂੰ ਗੁਰੂ ਦੇ ਬਾਰਬਰ ਮੱਥੇ ਟੇਕੇ ਤੇ ਧੂਫਾਂ ਧੁਖਾਈਆਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਠੇਕੇ ਤੇ ਅਖੰਡ ਪਾਠਾਂ ਦੀਆਂ ਲੜੀਆਂ ਚਲਾਈਆਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਸ਼ਹੀਦਾਂ ਦੇ ਅਸਥਾਨਾਂ ਤੇ ਸੁਖਣਾ ਸੁੱਖੀਆਂ ਜਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ ਜੋ ਗੁਰਬਾਣੀ ਅਤੇ ਸਿੱਖ ਰਹਿਤ ਮਰਯਾਦਾ ਅਨੁਸਾਰ ਗਲਤ ਹਨ। ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ “ਜਦ ਡੁਲਦਾ ਖੂਨ ਸ਼ਹੀਦਾਂ ਦਾ ਤਕਦੀਰ ਬਦਲਦੀ ਕੌਮਾਂ ਦੀ। ਰੰਬੀਆਂ ਨਾਲ ਖੋਪਰ ਲਹਿੰਦੇ ਜਾਂ ਤਸਵੀਰ ਬਦਲਦੀ ਕੌਮਾਂ ਦੀ।
ਅੱਜ ਵੀ ਬਾਬਾ ਦੀਪ ਸਿੰਘ ਜੀ ਸ਼ਹੀਦ ਦੇ ਪਿੰਡ ਪਹੂਵਿੰਡ ਤੋਂ ਇੱਕ ਬਾਬਾ ਕਰਨਲ ਸੰਧੂ ਭੂਤਰੇ, ਵਿਗੜੇ ਹੋਏ, ਹੰਕਾਰੀ ਅਤੇ ਵਿਕਾਰੀ ਭੇਖੀ ਡੇਰਦਾਰ ਸਾਧਾਂ ਵਿਰੁੱਧ ਜੁਰਅਤ, ਦਲੇਰੀ ਅਤੇ ਕਨੂੰਨ ਦਾ ਖੰਡਾ ਚੱਕੀ ਫਿਰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਦੇ ਇਸ ਖੰਡੇ ਨੇ ਪੂਹਲੇ ਵਰਗੇ ਸਰਕਾਰੀ ਟਾਊਟ ਨੂੰ ਜੇਲ੍ਹ ਕਰਵਾਈ ਅਤੇ ਇੱਕ ਖੂੰਖਾਰ ਜ਼ਾਲਮ ਅਤੇ ਬਲਾਤਕਾਰੀ ਸਾਧ ਨਾਲ ਦੋ ਹੱਥ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ ਕਨੂੰਨੀ ਲੜਾਈ ਲੜ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਐਸ ਵੇਲੇ ਕਰਨਲ ਸੰਧੂ ਸ਼ਹੀਦ ਬਾਬਾ ਦੀਪ ਸਿੰਘ ਜੀ ਦੀ ਕੁਲ ਦਾ ਹੀ ਚਰਾਗ ਹੈ। ਆਓ ਸਿੰਘੋ! ਆਪਾਂ ਵੀ ਬਾਬੇ ਦੀ ਖਿੱਚੀ ਲਕੀਰ ਪਾਰ ਕਰਕੇ ਧਰਮ ਦੇ ਨਾਂ ਤੇ ਚੱਲ ਰਹੇ ਪਖੰਡਾਂ ਦਾ ਗੁਰ ਗਿਆਨ ਦੇ ਖੰਡੇ ਨਾਲ ਪੜਦਾ ਫਾਸ਼ ਕਰੀਏ। ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਜੀ ਦੀ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਬੇਅਦਬੀ ਰੋਕੀਏ। ਉਹ ਬੇਅਦਬੀ ਹੈ ਗੁਰੂ ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਦੀ ਅਵੱਗਿਆ ਕਰਕੇ ਕੱਚੀ ਬਾਣੀ ਕਵਿਤਾ ਦੇ ਕੱਚੇ ਗ੍ਰੰਥ ਜੋ ਗੁਰੂ ਜੀ ਦੇ ਸ਼ਰੀਕ ਬਣਾਏ ਤੇ ਪ੍ਰਚਾਰੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ ਉਸ ਨੂੰ ਰੋਕੀਏ। ਹਰੇਕ ਮਾਈ ਭਾਈ ਨੂੰ ਬਾਣੀ ਪੜ੍ਹਨ, ਸੁਣਨ ਅਤੇ ਵਿਚਾਰਨ ਵੱਲ ਪ੍ਰੇਰੀਏ ਤਾਂ ਕਿ ਪੁਜਾਰੀਵਾਦ ਜੋ ਸ਼ਰੇਆਂਮ ਸ਼ਬਦ ਗੁਰੂ ਦੇ ਸਿਧਾਂਤ ਤੋੜ ਕੇ ਬੇਅਦਬੀ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਨੂੰ ਨੱਥ ਪਾਈ ਜਾ ਸੱਕੇ। ਆਪਾਂ ਸਾਰੇ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਹਿਬ ਜੀ ਦੀ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਬਾਣੀ ਰੂਪੀ ਸ਼ਹਿਦ ਦੇ ਦੁਆਲੇ ਮਖਿਆਲ ਵਾਂਗ ਇਕੱਠੇ ਹੋਈਏ-ਸਾਧਸੰਗਤਿ ਮਿਲਿ ਰਹੀਐ ਮਾਧਉ ਜੈਸੇ ਮਧੁਪ ਮਖੀਰਾ (486) ਜਉ ਤਉ ਪ੍ਰੇਮ ਖੇਲਣ ਕਾ ਚਾਉ॥ ਸਿਰੁ ਧਰਿ ਤਲੀ ਗਲੀ ਮੇਰੀ ਆਉ॥(1412) ਗਗਨ ਦਮਾਮਾ ਬਾਜਿਓ ਪਰਿਓ ਨਿਸ਼ਾਨੇ ਘਾਉ॥ ਖੇਤ ਜੁ ਮਾਂਡਿਓ ਸੂਰਮਾਂ ਅਬ ਜੂਝਣ ਕੋ ਦਾਉ॥ (1105) ਸਿਰ ਤਲੀ ਤੇ ਰੱਖਣਾ ਇੱਕ ਮੁਹਾਵਰਾ ਹੈ ਜਿਸ ਦਾ ਭਾਵ ਹੈ ਕਿ ਗੁਰੂ ਤੋਂ ਕੁਰਬਾਨ ਹੋਣ ਲਈ ਤਤਪਰ ਰਹਿਣਾ ਨਾਂ ਕਿ ਸਰੀਰਕ ਸਿਰ ਵੱਢ ਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਥਾਲੀ ਵਿੱਚ ਰੱਖ ਕੇ ਹੀ ਗੁਰੂ ਕੋਲ ਆਉਣਾ। ਅਜੋਕੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਸਿਰਲੱਥ ਯੋਧੇ ਬਾਬਾ ਜਰਨੈਲ ਸਿੰਘ, ਸੁੱਖਾ-ਜਿੰਦਾ, ਬੇਅੰਤ ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਭਾ.ਦਿਲਾਵਰ ਸਿੰਘ ਵਰਗੇ ਹੋਰ ਵੀ ਅਨੇਕਾਂ ਹੋਏ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਜ਼ਾਲਮਾਂ ਨੂੰ ਸੋਧਾ ਲੌਂਦੇ ਹੋਏ ਆਪਣੇ ਹੱਕਾਂ ਦੀ ਖਾਤਰ ਹੱਸ ਹੱਸ ਜਾਨਾਂ ਵਾਰੀਆਂ। ਐਸੇ ਕਾਰਨਾਮੇ ਕਰਨ ਦਾ ਨਾਮ ਹੀ ਹਰ ਵੇਲੇ ਸਿਰ ਤਲੀ ਤੇ ਰੱਖਣਾ ਹੈ।
ਅਵਤਾਰ ਸਿੰਘ ਮਿਸ਼ਨਰੀ (5104325827)
--------------------------------------------------------------------------------
Sunday, November 14, 2010
ਰਾਗੁ ਸੂਹੀ ਮਹਲਾ 1 ਕੁਚਜੀ (762)
ਰਾਗ ਸੂਹੀ ਮਹਲਾ 1 ਕੁਚਜੀ (732) Raag Soohee, First Mehl, Kuchaji
ਬੀਬੀ ਹਰਸਿਮਰਤ ਕੌਰ
--------------------------------------------------------------------------------
ਰਾਗੁ ਸੂਹੀ ਮਹਲਾ 1 ਕੁਚਜੀ (762)
A bride’s nightmare is “to be rejected by her husband.” She and her parents would become especially shamed by society. Normally, newly-wed brides do their best to please their new husband, then after time elapses, they become lax. Indian brides separate in sadness from their parents’ home, parting from their siblings, as well. Divorce without shame is rampant in our modern times and is accepted already as normal behavior in USA. In this shabad, what kind of bride does it take to become rejected by a worthy husband? What kind of husband does it take to reject a worthy bride? Does Guru Granth Sahib use this worthless bride motif to approve separation and divorce? What important message can one learn from this shabad?
ੴ ਸਤਿਗੁਰ ਪ੍ਰਸਾਦਿ ॥
“One universal creator God. By the Grace of the True Guru:”
ਮੰਞੁ ਕੁਚਜੀ ਅੰਮਾਵਣਿ ਡੋਸੜੇ ਹਉ ਕਿਉ ਸਹੁ ਰਾਵਣਿ ਜਾਉ ਜੀਉ ॥
I am ungraceful and ill-mannered, full of endless faults. How can I go to enjoy my Husband Lord?”
The newlywed bride is excited about pleasing her new husband, hoping he will return the pleasure and love appreciation back to her. She strives for perfection in her appearance, devotion, and homely efforts, promising productive partnership, companionship, service, and responsibilities.
ਇਕ ਦੂ ਇਕਿ ਚੜੰਦੀਆ ਕਉਣੁ ਜਾਣੈ ਮੇਰਾ ਨਾਉ ਜੀਉ ॥
“Each of His soul-brides is better than the rest - who even knows my name?”
The happy, worthy bride does not care about fame, as long as her husband is pleased and pleases her. If everything in the home is a pleasant environment, then there would be no need to seek pleasures outside the home or away from her family. She becomes so devoted to care for her home and family, that there would be no need to waste her hours away at the cost of her family’s stability and welfare.
ਜਿਨ੍ੀ ਸਖੀ ਸਹੁ ਰਾਵਿਆ ਸੇ ਅੰਬੀ ਛਾਵੜੀਏਹਿ ਜੀਉ ॥
“Those brides who enjoy their Husband Lord are very blessed, resting in the shade of the mango tree.”
The leaves of the mango tree are tough, thick, and large. They are spread out widely to create a long lasting shade, so that no matter which way the sun passes by, there will still be a considerable amount of shade, as long as one is under the tree. The air becomes cooler with the fruity smell of multi-colored fruit hanging from the limbs creating a wonderful Paradise view. The Gurmukh rests in the shade of Guru Ji’s gian wisdom, freeing and protecting him from the heat of slavery of the 5 vices.
ਸੇ ਗੁਣ ਮੰਞੁ ਨ ਆਵਨੀ ਹਉ ਕੈ ਜੀ ਦੋਸ ਧਰੇਉ ਜੀਉ ॥
“I do not have their virtue - who can I blame for this?”
The woman of valor would have her name know by all for her virtuous traits. The manmukh doesn’t care for others, especially her family. She may care for them minimally, but in her heart become neglectful, greedy, selfish, and cruel. Family disunity destroys society very quickly. If one cannot unite his heart and mind, ਮਨਿ and ਤਨਿ under Gurmat, then the ugly traits will radiate from her aura, actions, words, and attitude. Her children absorb her behavioral traits as normal behavior, thus perpetuating negative traits of dysfunction, having carelessness, hate, selfishness, and rebellion. Her entire family’s reputation depends on her ability to be a worthy wife and parent. She will not be able to say that it was not her fault for this, and associations with other evil families should not be given sole blame, either. She cannot have the good virtues of the good wives until she corrects the flaws deep insider herself. There is a cure for her.
ਕਿਆ ਗੁਣ ਤੇਰੇ ਵਿਥਰਾ ਹਉ ਕਿਆ ਕਿਆ ਘਿਨਾ ਤੇਰਾ ਨਾਉ ਜੀਉ ॥
“Which of Your Virtues, O Lord, should I speak of? Which of Your Names should I chant?”
God’s traits are countless, and He is beyond any trait at all. If we say He is merciful, that would not be enough to label Him. The wife addresses her husband by name, a name given him by mortal man. But what name is worthy to place onto God? We feel shame when we compare ourselves to the infinite Creator and provider of all, the most responsible Parent of all.
ਇਕਤੁ ਟੋਲਿ ਨ ਅੰਬੜਾ ਹਉ ਸਦ ਕੁਰਬਾਣੈ ਤੇਰੈ ਜਾਉ ਜੀਉ ॥
“I cannot even reach one of Your Virtues. I am forever a sacrifice to You.”
The Gursikh worships the unseen One, perfect and complete. Just as He is forever providing for us, we are forever in debt to His compassion, even when we never deserved it by our own virtues.
ਸੁਇਨਾ ਰੁਪਾ ਰੰਗੁਲਾ ਮੋਤੀ ਤੈ ਮਾਣਿਕੁ ਜੀਉ ॥
“Gold, silver, pearls and rubies are pleasing.”
We are conditioned by other people to place value on treasures, and we work hard to earn them or to receive them as gifts from family and friends. These items do not accompany us after death, and the transition into the new phase of existence can become quite frustration like Hell, being shocked by actual reality outside of living in a human body. The wisdom of Guru is compared to precious stone and gems because of the benefits Guru gian promises.
ਸੇ ਵਸਤੂ ਸਹਿ ਦਿਤੀਆ ਮੈ ਤਿਨ੍ ਸਿਉ ਲਾਇਆ ਚਿਤੁ ਜੀਉ ॥
“My Husband Lord has blessed me with these things, and I have focused my thoughts on them.”
The Gurmukh does not focus on physical treasures, but realizes that God Himself is the treasure blessing to all of us. We can find this treasure deep inside us, and all we have to do to activate it is to study Guru Granth Sahib and live by it.
ਮੰਦਰ ਮਿਟੀ ਸੰਦੜੇ ਪਥਰ ਕੀਤੇ ਰਾਸਿ ਜੀਉ ॥
“Palaces of brick and mud are built and decorated with stones;”
Wonderful things are created from the simplest, worthless items on earth. Brick and mud are combined with water, fired up, then set to dry in the hot sun before using for construction. Our body is composed of all the natural elements in the world decorated by the soul and light of the Creator to sustain us. Stones are hard and last indefinitely to most natural disasters. The wisdom of Guru cannot be destroyed but like the stone, becomes easily removable from our minds by choice.
ਹਉ ਏਨੀ ਟੋਲੀ ਭੁਲੀਅਸੁ ਤਿਸੁ ਕੰਤ ਨ ਬੈਠੀ ਪਾਸਿ ਜੀਉ ॥
“I have been fooled by these decorations, and I do not sit near my Husband Lord.”
Many are wasting most of their lives away for physical gain that will not help them. It is more important to yearn for the Giver rather than the gifts. If the gifts disappear, the Giver is faithful to restore them again. Gurbani promises God who refreshes our souls as long as we drink of the fountains of His Amrit Shabad Amrit Har Bani.
ਅੰਬਰਿ ਕੂੰਜਾ ਕੁਰਲੀਆ ਬਗ ਬਹਿਠੇ ਆਇ ਜੀਉ ॥
“The cranes shriek overhead in the sky, and the herons have come to rest.”
False wisdom is not wisdom at all. The cranes fly with their necks extended, but the herons humbly tuck in their necks but grab any animal that moves and are completely carnivorous. The Heron humbly, stealthily settles at the riversides searching for living food, and is even amore dangerous hunter than the crane. The Manmukh thinks the most obvious dangers are those easily detected. The greater danger hides in the unseen, secret parts of our environment posing as family or friend. Likewise, the greatest source of help is not in what is seen, but what is unseen. Things are not as they appear. Without the visual lenses of Gurbani wisdom, one will never find the true haven of rest.
ਸਾ ਧਨ ਚਲੀ ਸਾਹੁਰੈ ਕਿਆ ਮੁਹੁ ਦੇਸੀ ਅਗੈ ਜਾਇ ਜੀਉ ॥
“The bride has gone to her father-in-law's house; in the world hereafter, what face will she show?”
Our face radiates from birth what we feel and think. The bride shows her best face into her father-in-laws house. After a short while, her true face will become evident when she reverts back to her old undesirable ways. Life after death is symbolized as the house of the father-in-law, an abode unknown and full of suspense, she is unfamiliar with what is considered acceptable behavior and intolerable behavior. She will not be willing nor is conditioned to change her behavior and attitudes in this new environment. If she had time before marriage to prep herself, it would be much easier to adjust. The wisdom of her parents prepares her for this.
ਸੁਤੀ ਸੁਤੀ ਝਾਲੁ ਥੀਆ ਭੁਲੀ ਵਾਟੜੀਆਸੁ ਜੀਉ ॥
“She kept sleeping as the day dawned; she forgot all about her journey.”
Instead of heeding the lessons of growing up, of life, of true love and sharing, she preferred to rest in physical pleasures, fame, fashion, and all those things that cannot buy true love and a good family. Even if she marries a worthy husband, she will suffer.
ਤੈ ਸਹ ਨਾਲਹੁ ਮੁਤੀਅਸੁ ਦੁਖਾ ਕੂੰ ਧਰੀਆਸੁ ਜੀਉ ॥
She separated herself from her Husband Lord, and now she suffers in pain.”
By not heeding the advice of the experienced ones, she continually fails in her own selfish, ignorant efforts to secure her place in her new home environment, then ends up being cast out or runs away back to her old ways of life. She is not willing to accept changes in her life for her good future.
ਤੁਧੁ ਗੁਣ ਮੈ ਸਭਿ ਅਵਗਣਾ ਇਕ ਨਾਨਕ ਕੀ ਅਰਦਾਸਿ ਜੀਉ ॥
“Virtue is in You, O Lord; I am totally without virtue. This is Nanak's only prayer:”
No bride is deemed worthy by her own virtue. She is not born with this gift but has to learn it by education and positive reinforcements and people of good examples to follow. The Gurmukh does not proudly show off his worthless self to an infinite Holder of all good virtues. We can never match up the greatness of God.
ਸਭਿ ਰਾਤੀ ਸੋਹਾਗਣੀ ਮੈ ਡੋਹਾਗਣਿ ਕਾਈ ਰਾਤਿ ਜੀਉ ॥1॥
“You give all Your nights to the virtuous soul-brides. I know I am unworthy, but isn't there a night for me as well? ||1||”
A husband is always affectionate to his virtuous wife. He may not express it the same way or the same amount of outward affection, but his love is still there. A virtuous wife does not selfishly demand physical expressions of love every night, but does expect some type of acknowledgement of appreciation from him. Akal Purekh shows 100% of His love and affection every single night, unlike humans, He never ages or weakens. Each night the Gurmukh realizes more and more how much the Husband Lord infinitely loves us.
In conclusion, Guru Nanak Dev Ji composed this hymn using the ungraceful bride motif as a example for us learn the consequences of ignoring education of Gurbani wisdom. Just as parents are obligated to prepare their children for healthy growth and mental maturity, so are they required to lead the ways of homemaking and parenting. If we ignore the lessons of life by those who truly love us, how will we be able to survive in a new household that begins with a new life partner?
Guru Nanak wishes healthy family relationships for all people. All it takes is the willingness to give up our selfish ways and be brave to adapt to change. We become too comfortable with life in this world and have no interest in preparing for the next. The best way to adapt to change is to be willing to separate ourselves from falsehood, false doctrines and false habits. This does not happen overnight, so as one studies Guru Granth Sahib, the more one learns, the more one understands, the more one feels the conviction inside for the need of change. The Indian bride is sad on her marriage day, because she is attached to her beloved parents and siblings, to that which she is accustomed to, knowing they loved and cared for her. It is the unknown that she moves into to live with. When we take the brave step to discard each non-virtuous trait inside us, then God fills that emptiness will His Amrit, the benefits of Guru’s wisdom. Constantly the Gurmukh enjoys the Husband Lord; and the more he appreciates Him the more attributes of God emulate from him.
ਬੀਬੀ ਹਰਸਿਮਰਤ ਕੌਰ
--------------------------------------------------------------------------------
ਰਾਗੁ ਸੂਹੀ ਮਹਲਾ 1 ਕੁਚਜੀ (762)
A bride’s nightmare is “to be rejected by her husband.” She and her parents would become especially shamed by society. Normally, newly-wed brides do their best to please their new husband, then after time elapses, they become lax. Indian brides separate in sadness from their parents’ home, parting from their siblings, as well. Divorce without shame is rampant in our modern times and is accepted already as normal behavior in USA. In this shabad, what kind of bride does it take to become rejected by a worthy husband? What kind of husband does it take to reject a worthy bride? Does Guru Granth Sahib use this worthless bride motif to approve separation and divorce? What important message can one learn from this shabad?
ੴ ਸਤਿਗੁਰ ਪ੍ਰਸਾਦਿ ॥
“One universal creator God. By the Grace of the True Guru:”
ਮੰਞੁ ਕੁਚਜੀ ਅੰਮਾਵਣਿ ਡੋਸੜੇ ਹਉ ਕਿਉ ਸਹੁ ਰਾਵਣਿ ਜਾਉ ਜੀਉ ॥
I am ungraceful and ill-mannered, full of endless faults. How can I go to enjoy my Husband Lord?”
The newlywed bride is excited about pleasing her new husband, hoping he will return the pleasure and love appreciation back to her. She strives for perfection in her appearance, devotion, and homely efforts, promising productive partnership, companionship, service, and responsibilities.
ਇਕ ਦੂ ਇਕਿ ਚੜੰਦੀਆ ਕਉਣੁ ਜਾਣੈ ਮੇਰਾ ਨਾਉ ਜੀਉ ॥
“Each of His soul-brides is better than the rest - who even knows my name?”
The happy, worthy bride does not care about fame, as long as her husband is pleased and pleases her. If everything in the home is a pleasant environment, then there would be no need to seek pleasures outside the home or away from her family. She becomes so devoted to care for her home and family, that there would be no need to waste her hours away at the cost of her family’s stability and welfare.
ਜਿਨ੍ੀ ਸਖੀ ਸਹੁ ਰਾਵਿਆ ਸੇ ਅੰਬੀ ਛਾਵੜੀਏਹਿ ਜੀਉ ॥
“Those brides who enjoy their Husband Lord are very blessed, resting in the shade of the mango tree.”
The leaves of the mango tree are tough, thick, and large. They are spread out widely to create a long lasting shade, so that no matter which way the sun passes by, there will still be a considerable amount of shade, as long as one is under the tree. The air becomes cooler with the fruity smell of multi-colored fruit hanging from the limbs creating a wonderful Paradise view. The Gurmukh rests in the shade of Guru Ji’s gian wisdom, freeing and protecting him from the heat of slavery of the 5 vices.
ਸੇ ਗੁਣ ਮੰਞੁ ਨ ਆਵਨੀ ਹਉ ਕੈ ਜੀ ਦੋਸ ਧਰੇਉ ਜੀਉ ॥
“I do not have their virtue - who can I blame for this?”
The woman of valor would have her name know by all for her virtuous traits. The manmukh doesn’t care for others, especially her family. She may care for them minimally, but in her heart become neglectful, greedy, selfish, and cruel. Family disunity destroys society very quickly. If one cannot unite his heart and mind, ਮਨਿ and ਤਨਿ under Gurmat, then the ugly traits will radiate from her aura, actions, words, and attitude. Her children absorb her behavioral traits as normal behavior, thus perpetuating negative traits of dysfunction, having carelessness, hate, selfishness, and rebellion. Her entire family’s reputation depends on her ability to be a worthy wife and parent. She will not be able to say that it was not her fault for this, and associations with other evil families should not be given sole blame, either. She cannot have the good virtues of the good wives until she corrects the flaws deep insider herself. There is a cure for her.
ਕਿਆ ਗੁਣ ਤੇਰੇ ਵਿਥਰਾ ਹਉ ਕਿਆ ਕਿਆ ਘਿਨਾ ਤੇਰਾ ਨਾਉ ਜੀਉ ॥
“Which of Your Virtues, O Lord, should I speak of? Which of Your Names should I chant?”
God’s traits are countless, and He is beyond any trait at all. If we say He is merciful, that would not be enough to label Him. The wife addresses her husband by name, a name given him by mortal man. But what name is worthy to place onto God? We feel shame when we compare ourselves to the infinite Creator and provider of all, the most responsible Parent of all.
ਇਕਤੁ ਟੋਲਿ ਨ ਅੰਬੜਾ ਹਉ ਸਦ ਕੁਰਬਾਣੈ ਤੇਰੈ ਜਾਉ ਜੀਉ ॥
“I cannot even reach one of Your Virtues. I am forever a sacrifice to You.”
The Gursikh worships the unseen One, perfect and complete. Just as He is forever providing for us, we are forever in debt to His compassion, even when we never deserved it by our own virtues.
ਸੁਇਨਾ ਰੁਪਾ ਰੰਗੁਲਾ ਮੋਤੀ ਤੈ ਮਾਣਿਕੁ ਜੀਉ ॥
“Gold, silver, pearls and rubies are pleasing.”
We are conditioned by other people to place value on treasures, and we work hard to earn them or to receive them as gifts from family and friends. These items do not accompany us after death, and the transition into the new phase of existence can become quite frustration like Hell, being shocked by actual reality outside of living in a human body. The wisdom of Guru is compared to precious stone and gems because of the benefits Guru gian promises.
ਸੇ ਵਸਤੂ ਸਹਿ ਦਿਤੀਆ ਮੈ ਤਿਨ੍ ਸਿਉ ਲਾਇਆ ਚਿਤੁ ਜੀਉ ॥
“My Husband Lord has blessed me with these things, and I have focused my thoughts on them.”
The Gurmukh does not focus on physical treasures, but realizes that God Himself is the treasure blessing to all of us. We can find this treasure deep inside us, and all we have to do to activate it is to study Guru Granth Sahib and live by it.
ਮੰਦਰ ਮਿਟੀ ਸੰਦੜੇ ਪਥਰ ਕੀਤੇ ਰਾਸਿ ਜੀਉ ॥
“Palaces of brick and mud are built and decorated with stones;”
Wonderful things are created from the simplest, worthless items on earth. Brick and mud are combined with water, fired up, then set to dry in the hot sun before using for construction. Our body is composed of all the natural elements in the world decorated by the soul and light of the Creator to sustain us. Stones are hard and last indefinitely to most natural disasters. The wisdom of Guru cannot be destroyed but like the stone, becomes easily removable from our minds by choice.
ਹਉ ਏਨੀ ਟੋਲੀ ਭੁਲੀਅਸੁ ਤਿਸੁ ਕੰਤ ਨ ਬੈਠੀ ਪਾਸਿ ਜੀਉ ॥
“I have been fooled by these decorations, and I do not sit near my Husband Lord.”
Many are wasting most of their lives away for physical gain that will not help them. It is more important to yearn for the Giver rather than the gifts. If the gifts disappear, the Giver is faithful to restore them again. Gurbani promises God who refreshes our souls as long as we drink of the fountains of His Amrit Shabad Amrit Har Bani.
ਅੰਬਰਿ ਕੂੰਜਾ ਕੁਰਲੀਆ ਬਗ ਬਹਿਠੇ ਆਇ ਜੀਉ ॥
“The cranes shriek overhead in the sky, and the herons have come to rest.”
False wisdom is not wisdom at all. The cranes fly with their necks extended, but the herons humbly tuck in their necks but grab any animal that moves and are completely carnivorous. The Heron humbly, stealthily settles at the riversides searching for living food, and is even amore dangerous hunter than the crane. The Manmukh thinks the most obvious dangers are those easily detected. The greater danger hides in the unseen, secret parts of our environment posing as family or friend. Likewise, the greatest source of help is not in what is seen, but what is unseen. Things are not as they appear. Without the visual lenses of Gurbani wisdom, one will never find the true haven of rest.
ਸਾ ਧਨ ਚਲੀ ਸਾਹੁਰੈ ਕਿਆ ਮੁਹੁ ਦੇਸੀ ਅਗੈ ਜਾਇ ਜੀਉ ॥
“The bride has gone to her father-in-law's house; in the world hereafter, what face will she show?”
Our face radiates from birth what we feel and think. The bride shows her best face into her father-in-laws house. After a short while, her true face will become evident when she reverts back to her old undesirable ways. Life after death is symbolized as the house of the father-in-law, an abode unknown and full of suspense, she is unfamiliar with what is considered acceptable behavior and intolerable behavior. She will not be willing nor is conditioned to change her behavior and attitudes in this new environment. If she had time before marriage to prep herself, it would be much easier to adjust. The wisdom of her parents prepares her for this.
ਸੁਤੀ ਸੁਤੀ ਝਾਲੁ ਥੀਆ ਭੁਲੀ ਵਾਟੜੀਆਸੁ ਜੀਉ ॥
“She kept sleeping as the day dawned; she forgot all about her journey.”
Instead of heeding the lessons of growing up, of life, of true love and sharing, she preferred to rest in physical pleasures, fame, fashion, and all those things that cannot buy true love and a good family. Even if she marries a worthy husband, she will suffer.
ਤੈ ਸਹ ਨਾਲਹੁ ਮੁਤੀਅਸੁ ਦੁਖਾ ਕੂੰ ਧਰੀਆਸੁ ਜੀਉ ॥
She separated herself from her Husband Lord, and now she suffers in pain.”
By not heeding the advice of the experienced ones, she continually fails in her own selfish, ignorant efforts to secure her place in her new home environment, then ends up being cast out or runs away back to her old ways of life. She is not willing to accept changes in her life for her good future.
ਤੁਧੁ ਗੁਣ ਮੈ ਸਭਿ ਅਵਗਣਾ ਇਕ ਨਾਨਕ ਕੀ ਅਰਦਾਸਿ ਜੀਉ ॥
“Virtue is in You, O Lord; I am totally without virtue. This is Nanak's only prayer:”
No bride is deemed worthy by her own virtue. She is not born with this gift but has to learn it by education and positive reinforcements and people of good examples to follow. The Gurmukh does not proudly show off his worthless self to an infinite Holder of all good virtues. We can never match up the greatness of God.
ਸਭਿ ਰਾਤੀ ਸੋਹਾਗਣੀ ਮੈ ਡੋਹਾਗਣਿ ਕਾਈ ਰਾਤਿ ਜੀਉ ॥1॥
“You give all Your nights to the virtuous soul-brides. I know I am unworthy, but isn't there a night for me as well? ||1||”
A husband is always affectionate to his virtuous wife. He may not express it the same way or the same amount of outward affection, but his love is still there. A virtuous wife does not selfishly demand physical expressions of love every night, but does expect some type of acknowledgement of appreciation from him. Akal Purekh shows 100% of His love and affection every single night, unlike humans, He never ages or weakens. Each night the Gurmukh realizes more and more how much the Husband Lord infinitely loves us.
In conclusion, Guru Nanak Dev Ji composed this hymn using the ungraceful bride motif as a example for us learn the consequences of ignoring education of Gurbani wisdom. Just as parents are obligated to prepare their children for healthy growth and mental maturity, so are they required to lead the ways of homemaking and parenting. If we ignore the lessons of life by those who truly love us, how will we be able to survive in a new household that begins with a new life partner?
Guru Nanak wishes healthy family relationships for all people. All it takes is the willingness to give up our selfish ways and be brave to adapt to change. We become too comfortable with life in this world and have no interest in preparing for the next. The best way to adapt to change is to be willing to separate ourselves from falsehood, false doctrines and false habits. This does not happen overnight, so as one studies Guru Granth Sahib, the more one learns, the more one understands, the more one feels the conviction inside for the need of change. The Indian bride is sad on her marriage day, because she is attached to her beloved parents and siblings, to that which she is accustomed to, knowing they loved and cared for her. It is the unknown that she moves into to live with. When we take the brave step to discard each non-virtuous trait inside us, then God fills that emptiness will His Amrit, the benefits of Guru’s wisdom. Constantly the Gurmukh enjoys the Husband Lord; and the more he appreciates Him the more attributes of God emulate from him.
Tuesday, October 5, 2010
ਰਾਮਕਲੀ ਮਹਲਾ 3 ਅਨੰਦੁ
ਰਾਮਕਲੀ ਮਹਲਾ 3 ਅਨੰਦੁ
Bibi Har Simrat Kaur Khalsa
ਰਾਮਕਲੀ ਮਹਲਾ 3 ਅਨੰਦੁ (917) Raamkalee, Third Mehl, Anand ~ The Song Of Bliss:
Bibi Har Simrat Kaur Khalsa, President
Guru Granth Parchar Mission of USA, Inc.
PO Box 65
Hayward, California 94543
(510) 432-5827 harsimiritkaur@khalsa.com
ੴ ਸਤਿਗੁਰ ਪ੍ਰਸਾਦਿ ॥ One Universal Creator God. By The Grace of The True Guru:
ਅਨੰਦੁ ਭਇਆ ਮੇਰੀ ਮਾਏ ਸਤਿਗੁਰੂ ਮੈ ਪਾਇਆ ॥
“I am in ecstasy, O my mother, for I have found my True Guru.”
This shabad focuses on the great joy, the benefits of Amrit Bani on that everyone is invited to partake of free of cost. Ecstasy if the first word used, to emphasize the Gurbani’s effects on man, helping him to reach higher levels of improvement. Guru Ji is addressing his mother here, because normally infants have much more contact with the nurturing mother than their father. Mothers nurse the babies while the fathers are off to work. The baby communicates to his mother that he is very satisfied with what he experiences from her. A hungry baby wants nothing more than his mother’s breast – a natural experience. So why does Guru Ji address his mother, and who is he referring to as his mother? How has he found Sat Guru his nurturing mother of wisdom. What is Sat Guru? Ssince the composer of this bani was the third Guru, so who is he referring to in this verse as Sat Guru? He is referring to truthful knowledge, good news for man’s success embodied in Guru Granth Sahib. This is the gospel that Guru Nanak preached 500 years ago. God is our father as well as our mother. Truthful knowledge is the nursing milk me must ingest and digest for success.
ਸਤਿਗੁਰੁ ਤ ਪਾਇਆ ਸਹਜ ਸੇਤੀ ਮਨਿ ਵਜੀਆ ਵਾਧਾਈਆ ॥
“I have found the True Guru, with intuitive ease, and my mind vibrates with the music of bliss.”
Guru Ji repeats that he has found Sat Gur a second time, because he is showing that the first time you learn and understand Guru’s teaching, you begin to experience it in your everyday walk. All nature testifies of the glory and grace of God. We first hear about it in Gurbani, then we process it in our minds, then we reflect on it in our daily routines. We observe the mountains, star, sun, beauty of nature and understand nature better, the product of God’s great hukam will. Again and again we acknowledge the wisdom of Guru Ji. This is because Guru knowledge brings comfort, ease, and reinforcement in all challenges in our lives. The vibrations in the mind of music are a way of explaining the high technological electrical phenomena that occurs in our brain when we are enlightened, happy, and at ease. What is music? You see, it is infinite like numbers and fractions. There is no such thing as sound, it is only the frequencies and patterns of vibrations of energy waves that pound on the eardrum, then interpreted by the brain.
ਰਾਗ ਰਤਨ ਪਰਵਾਰ ਪਰੀਆ ਸਬਦ ਗਾਵਣ ਆਈਆ ॥
“The jeweled melodies and their related celestial harmonies have come to sing the Word of the Shabad.”
A jewel is rare and beautify. People spend too much money for jewels or for false sources of happiness and success. The jewel of Naam resounding in the mind cost can never be estimated. Harmony in music is the sounds that appear to complement one another. If one is sad, then negative feelings do not match, and the person will remain depressed. If he hears truth of the love of God, for example, his brains starts to dance with constructive vibrations that produce healing and happiness. Shabad in the brain is a divine concert of God’s hukam. It is the processing of powerful information that vibrates the entire universe. “This is the home of Naam eternally, the devotional treasure house.” hm Gir nwmu Kjwnw sdw hY Bgiq Bry BMfwrw ] (593, vfhMsu, mhlw 3). The key to this treasure is deep within us. When we hear and learn Guru Ji’s wisdom, then our mind process the information with reactions throughout the body to help us. The processes in our minds and bodies are because of the grace of God, not just our own egotistic skills.
ਸਬਦੋ ਤ ਗਾਵਹੁ ਹਰੀ ਕੇਰਾ ਮਨਿ ਜਿਨੀ ਵਸਾਇਆ ॥
“The Lord dwells within the minds of those who sing the Shabad.”
God does not need us to be his home to dwell. The shabad is simply explaining that all the constructive activities in our brains to our bodies start by allowing the symphony of God to be struck in the mind. It’s not about singing hymns outwardly. It is all about allowing the wisdom of the shabads to minister us to energize us, to feed us.
ਕਹੈ ਨਾਨਕੁ ਅਨੰਦੁ ਹੋਆ ਸਤਿਗੁਰੂ ਮੈ ਪਾਇਆ ॥1॥
“Says Nanak, I am in ecstasy, for I have found my True Guru. ||1||”
He quotes that this is how Guru Nanak found ecstacy. The same way. He focuses on reality that he realized, then shared it with humanity, because he was a sacrifice for the rest of the world to be educated the same way. When we accept the natural laws of God, this is His hukam, then we begin to understand God better. This brings ecstacy.
ਏ ਮਨ ਮੇਰਿਆ ਤੂ ਸਦਾ ਰਹੁ ਹਰਿ ਨਾਲੇ ॥
“O my mind, remain always with the Lord.”
The whole trick to success is not to forget, no matter what situations come up, to remember to walk in the path of truthfulness, never to forget God. Remember not to judge only by what you see and sense. Remain humble and ready for new experiences of truth. Process in your mind what you notice, then use the blue print guide of discernment found in learning the meanings of Guru Granth Sahib, so that you can carefully think before you react.
ਹਰਿ ਨਾਲਿ ਰਹੁ ਤੂ ਮੰਨ ਮੇਰੇ ਦੂਖ ਸਭਿ ਵਿਸਾਰਣਾ ॥
“Remain always with the Lord, O my mind, and all sufferings will be forgotten.”
We remain entrapped by our blind interpretations of what is going on around us, we well remain suffering stubbornly. Why will all sufferings be forgotten? Because you will begin to realize that pain and pleasure are only in the mind as you interpret things. Dook Sookh saam. Equiniminty - pain and pleasure are also part of Hukam. All activities are processes of hukam in operation. All things work together as God planned the laws of nature. It’s a matter of cause and reaction.
ਅੰਗੀਕਾਰੁ ਓਹੁ ਕਰੇ ਤੇਰਾ ਕਾਰਜ ਸਭਿ ਸਵਾਰਣਾ ॥
“He will accept You as His own, and all your affairs will be perfectly arranged.”
You will begin to realize that no matter what happens you are reacting to the natural cycles of nature. You may think your affairs are mixed up. That is your first impression, but when you dwell on Naam, you begin to see that everything is always operating the way it is supposed to. Because God’s commands are stable and true. scw qyrw hukmu You do you best and then let God do all the detailed worrying. Success and failure are in the mind. God’s hukam is always fateh victory. Your affairs become perfectly arranged in that you see that all has always been in reaction to God’s hukam and plans.
ਸਭਨਾ ਗਲਾ ਸਮਰਥੁ ਸੁਆਮੀ ਸੋ ਕਿਉ ਮਨਹੁ ਵਿਸਾਰੇ ॥
“Our Lord and Master is all-powerful to do all things, so why forget Him from your mind?”
All which you see, hear, feel, taste, and touch around you is a reflection of the glory of God. His power is infinite and full of varieties, yet He is the unique, only One, eyko eyk Avru nw dUujw. How can we forget such awesomeness? The greatness of God is so overwhelming and obvious, yet we tend to close our spiritual sensors and deny the reality we live in. We tend to hide in our small and blinding definition of reality. The smaller our world, the bigger our problems, and the lesser we think of God.
ਕਹੈ ਨਾਨਕੁ ਮੰਨ ਮੇਰੇ ਸਦਾ ਰਹੁ ਹਰਿ ਨਾਲੇ ॥2॥
“Says Nanak, O my mind, remain always with the Lord. ||2||”
It is important for us to keep the attitude of truthfulness in our minds, so that we do not slip into foolishness by speaking and doing before thinking twice. To remain with the Lord is to maintain the constructive flowing patterns of energy in our brains by learning and remembering Guru Ji’s teachings. We need this attitude to keep us on the alert against our enemies, the five vices which distract us away from truth.
ਸਾਚੇ ਸਾਹਿਬਾ ਕਿਆ ਨਾਹੀ ਘਰਿ ਤੇਰੈ ॥
“O my True Lord and Master, what is there which is not in Your celestial home?”
God is the place in which everything exists – rent free. Since His provisions and gifts are unlimited, there is no such thing as lacking, to those who blend with Him know this.
ਘਰਿ ਤ ਤੇਰੈ ਸਭੁ ਕਿਛੁ ਹੈ ਜਿਸੁ ਦੇਹਿ ਸੁ ਪਾਵਏ ॥
“Everything is in Your home; they receive, unto whom You give.”
God gives the entire universe abundantly to all, even when we do not ask for anything from Him. vfI vifAweI jw puiC n dwiq ] (463) Great is your glory, You give and you are not even asked. He provides without our asking because of His hukam of grace. jIA sgl kau dyie dwnu ] rhwau ] (724) He gives His gifts to all beings. ||Pause||
The rain falls for the evil and the good.
ਸਦਾ ਸਿਫਤਿ ਸਲਾਹ ਤੇਰੀ ਨਾਮੁ ਮਨਿ ਵਸਾਵਏ ॥
“Constantly singing Your Praises and Glories, Your Name is enshrined in the mind.”
The mind remembers the Guru Shabad teachings of truth and hukam. As the mind reflects on God’s Word, the electrical currents flow from the brain into the nervous system throughout the body. As long as the currents of spirituality are flowing the body will continuously benefit. Where is there a place in the universe in which God’s glories are not praised naturally?
ਨਾਮੁ ਜਿਨ ਕੈ ਮਨਿ ਵਸਿਆ ਵਾਜੇ ਸਬਦ ਘਨੇਰੇ ॥
“The divine melody of the Shabad vibrates for those, within whose minds the Naam abides.”
When we understand and accept Naam, our mind becomes aware of the fullness of God inside of us, as well as outside of us. We relish the lovely melody and harmony of God’s beauty, hukam, and grace that vibrates in our mind, benefiting our whole body.
ਕਹੈ ਨਾਨਕੁ ਸਚੇ ਸਾਹਿਬ ਕਿਆ ਨਾਹੀ ਘਰਿ ਤੇਰੈ ॥3॥
“Says Nanak, O my True Lord and Master, what is there which is not in Your home? ||3||”
It’s one thing to understand this experience only from hearing from someone else, but when you try it yourself, you agree even more.
ਸਾਚਾ ਨਾਮੁ ਮੇਰਾ ਆਧਾਰੋ ॥
“The True Name is my only support.”
Only the truth works. There is only one way to drink a glass of water that is by bringing it to the body to absorb it. Try assembling something very complex without any directions.
ਸਾਚੁ ਨਾਮੁ ਅਧਾਰੁ ਮੇਰਾ ਜਿਨਿ ਭੁਖਾ ਸਭਿ ਗਵਾਈਆ ॥
“The True Name is my only support; it satisfies all hunger.”
When we taste the Amrit of Gur Sabad, we no longer crave for knowledge anywhere else. We no longer are blinded by superstitions of pakandi teachers of kachi gian.
ਕਰਿ ਸਾਂਤਿ ਸੁਖ ਮਨਿ ਆਇ ਵਸਿਆ ਜਿਨਿ ਇਛਾ ਸਭਿ ਪੁਜਾਈਆ ॥
“It has brought peace and tranquility to my mind; it has fulfilled all my desires.”
When we accept Gur Gian’s Naam, we experience all the benefits and see for ourselves that only this brings satisfaction. All our desires is to be successful, healthy, and happy. When we learn how to do this, as Guru Granth Sahib instructs us, then our desires are thus fulfilled.
ਸਦਾ ਕੁਰਬਾਣੁ ਕੀਤਾ ਗੁਰੂ ਵਿਟਹੁ ਜਿਸ ਦੀਆ ਏਹਿ ਵਡਿਆਈਆ ॥
“I am forever a sacrifice to the Guru, who possesses such glorious greatness.”
In appreciation, we are anxious to let others have access to such royal wisdom. We become dedicated to Guru Ji’s cause by living Gur Shabad, thereby showing an example for others how to benefit free of cost. ijnI nwmu iDAwieAw gey mskiq Gwil ] Those who have meditated on the Naam, the Name of the Lord, and departed after having worked by the sweat of their brows nwnk qy muK aujly kyqI CutI nwil ]1] (8) O Nanak, their faces are radiant in the Court of the Lord, and many are saved along with them! ||1||
ਕਹੈ ਨਾਨਕੁ ਸੁਣਹੁ ਸੰਤਹੁ ਸਬਦਿ ਧਰਹੁ ਪਿਆਰੋ ॥
“Says Nanak, listen, O Saints; enshrine love for the Shabad.”
This is the very reason to love Shabad, because we benefit from every letter of wisdom from Shabad. Anyone posing as a Saint that does not walk in the spirit of Gur Giyan is a false saint. Be careful who you learn from, as many exploit the ignorant for profit and pride, only enshrining their ego. They imitate sainthood by reciting beautiful shabads, yet they twist the meanings or act against Guru Granth Sahib’s teachings.
ਸਾਚਾ ਨਾਮੁ ਮੇਰਾ ਆਧਾਰੋ ॥4॥
“The True Name is my only support. ||4||”
This is a strong reminder – that only Naam will keep your mind and stable, and not any other source that is contrary to Guru’s teachings.
ਵਾਜੇ ਪੰਚ ਸਬਦ ਤਿਤੁ ਘਰਿ ਸਭਾਗੈ ॥
“The Panch Shabad, the five primal sounds, vibrate in that blessed house.”
Just as there are five vices of our human nature anger, lust, over attachment, ego, and passion, so are there five primal sounds representing remedy of Naam for each of our vice weaknesses. The blessed house is your body which hosts your physiological functions governed by the numerous vibrations of Gur Gian in your brain. This is not acquired by repeating or listening to kirtan over and over again as in hypnotism. It is achieved through contemplating on the meanings of Gur Shabad, thus acquiring Naam.
ਘਰਿ ਸਭਾਗੈ ਸਬਦ ਵਾਜੇ ਕਲਾ ਜਿਤੁ ਘਰਿ ਧਾਰੀਆ ॥
“In that blessed house, the Shabad vibrates; He infuses His almighty power into it.”
The vibrations are the power of God in action, like the vibrations of electricity that circulates through wires which can move heavy machinery. When we operate using truthfulness, then there is so much that we can accomplish, because we do things correctly with wisdom. We are obeying the hukam of God by using the hukam of God with truthfulness. We process Guru Ji’s information of success in all aspects of our life.
ਪੰਚ ਦੂਤ ਤੁਧੁ ਵਸਿ ਕੀਤੇ ਕਾਲੁ ਕੰਟਕੁ ਮਾਰਿਆ ॥
“Through You, we subdue the five demons of desire, and slay Death, the torturer.”
If we have no knowledge of how to overcome our five vices, then we will remain tortured. Only because of the Grace of God provided to us can we help ourselves. It is by hearing, understanding, and accepting Gurbani wisdom to attain this mukam salvation.
ਧੁਰਿ ਕਰਮਿ ਪਾਇਆ ਤੁਧੁ ਜਿਨ ਕਉ ਸਿ ਨਾਮਿ ਹਰਿ ਕੈ ਲਾਗੇ ॥
“Those who have such pre-ordained destiny are attached to the Lord's Name.”
They are pre-ordained with the God’s name because they received the information of truthfulness in Guru Gian. They are pre-ordained as soon as they hear God’s words.
ਕਹੈ ਨਾਨਕੁ ਤਹ ਸੁਖੁ ਹੋਆ ਤਿਤੁ ਘਰਿ ਅਨਹਦ ਵਾਜੇ ॥5॥
“Says Nanak; happiness is in the home full of the music of God’s vibrations.”
This is the natural reaction on gets when dwelling on Gur Gian. This is the relish of Amrit.
ਅਨਦੁ ਸੁਣਹੁ ਵਡਭਾਗੀਹੋ ਸਗਲ ਮਨੋਰਥ ਪੂਰੇ ॥
“Listen to the song of bliss, O most fortunate ones; all your longings shall be fulfilled.”
Guru Ji is inviting us to listen to the Gospel of Truthfulness, the realm of Sach Kand’s free divine wisdom and truth that fattens the soul. While you plan your eternity, why waste time and money on things that do not last long. All you have to do is listen, consider what Guru Ji is sharing with you. Once you hear and truly understand, your life will be one of bliss and success.
ਪਾਰਬ੍ਰਹਮੁ ਪ੍ਰਭੁ ਪਾਇਆ ਉਤਰੇ ਸਗਲ ਵਿਸੂਰੇ ॥
“I have obtained the Supreme Lord God, and all sorrows have been forgotten.”
The only way to obtain God is by considering what Guru Ji is teaching. Gurbani throughout the ages, eternal and unchanging is the only information for stability. Not only will you be cured of the negative symptoms caused by sorrow, but the sorrows themselves will be forgotten, because the thoughts of God are more worth focusing on.
ਦੂਖ ਰੋਗ ਸੰਤਾਪ ਉਤਰੇ ਸੁਣੀ ਸਚੀ ਬਾਣੀ ॥
“Pain, illness and suffering have departed, listening to the True Bani.”
Pain is mentioned first, because the cure of an illness takes longer than the pain does to depart. When a doctor treats a patient, he gives the cure, knowing that the patient will also need relief from the pain which causes one to feel the suffering. The illness causes the suffering and the pain is what the suffering body feels. As we learn Guru’s teachings day to day, we are relieved from pain, more and more. Some illnesses take longer to cure, and the entire pain or symptoms depart slowly. This is why we need to take the medicine of True Gurbani continually.
ਸੰਤ ਸਾਜਨ ਭਏ ਸਰਸੇ ਪੂਰੇ ਗੁਰ ਤੇ ਜਾਣੀ ॥
“The Saints and their friends are in ecstasy, knowing the Perfect Guru.”
From misery to elation, from pain to enjoyment, from suffering to ease – those who hear Gurbani teachings benefit, and become saints. Others observe and are convinced to join in, and they too benefit. ijnI nwmu iDAwieAw gey mskiq Gwil ] Those who have meditated on the Naam, the Name of the Lord, and departed after having worked by the sweat of their brows nwnk qy muK aujly kyqI CutI nwil ]1] -O Nanak, their faces are radiant in the Court of the Lord, and many are saved along with them! ||1||
ਸੁਣਤੇ ਪੁਨੀਤ ਕਹਤੇ ਪਵਿਤੁ ਸਤਿਗੁਰੁ ਰਹਿਆ ਭਰਪੂਰੇ ॥
“Pure are the listeners, and pure are the speakers; the True Guru is all-pervading and permeating.”
Listeners are mentioned first, because one can not speak purely until he has heard the pure Gurbani. After he hears, understands, and accepts, then he can be a pure speaker. He realizes that the Gian of Guru is everywhere. God communicates His wisdom of hukam using nature. All of nature is the reaction of God’s hukam of grace. All is full of His glory.
ਬਿਨਵੰਤਿ ਨਾਨਕੁ ਗੁਰ ਚਰਣ ਲਾਗੇ ਵਾਜੇ ਅਨਹਦ ਤੂਰੇ ॥40॥1॥
“Prays Nanak, touching the Guru's Feet, the unstruck sound current of the celestial bugles vibrates and resounds. ||40||1||” Guru Nanak dedicated his entire life to show us the way by coming to Guru Feet. This was he was of praying to God that we might consider the same wisdom of that he received.
Bibi Har Simrat Kaur Khalsa
ਰਾਮਕਲੀ ਮਹਲਾ 3 ਅਨੰਦੁ (917) Raamkalee, Third Mehl, Anand ~ The Song Of Bliss:
Bibi Har Simrat Kaur Khalsa, President
Guru Granth Parchar Mission of USA, Inc.
PO Box 65
Hayward, California 94543
(510) 432-5827 harsimiritkaur@khalsa.com
ੴ ਸਤਿਗੁਰ ਪ੍ਰਸਾਦਿ ॥ One Universal Creator God. By The Grace of The True Guru:
ਅਨੰਦੁ ਭਇਆ ਮੇਰੀ ਮਾਏ ਸਤਿਗੁਰੂ ਮੈ ਪਾਇਆ ॥
“I am in ecstasy, O my mother, for I have found my True Guru.”
This shabad focuses on the great joy, the benefits of Amrit Bani on that everyone is invited to partake of free of cost. Ecstasy if the first word used, to emphasize the Gurbani’s effects on man, helping him to reach higher levels of improvement. Guru Ji is addressing his mother here, because normally infants have much more contact with the nurturing mother than their father. Mothers nurse the babies while the fathers are off to work. The baby communicates to his mother that he is very satisfied with what he experiences from her. A hungry baby wants nothing more than his mother’s breast – a natural experience. So why does Guru Ji address his mother, and who is he referring to as his mother? How has he found Sat Guru his nurturing mother of wisdom. What is Sat Guru? Ssince the composer of this bani was the third Guru, so who is he referring to in this verse as Sat Guru? He is referring to truthful knowledge, good news for man’s success embodied in Guru Granth Sahib. This is the gospel that Guru Nanak preached 500 years ago. God is our father as well as our mother. Truthful knowledge is the nursing milk me must ingest and digest for success.
ਸਤਿਗੁਰੁ ਤ ਪਾਇਆ ਸਹਜ ਸੇਤੀ ਮਨਿ ਵਜੀਆ ਵਾਧਾਈਆ ॥
“I have found the True Guru, with intuitive ease, and my mind vibrates with the music of bliss.”
Guru Ji repeats that he has found Sat Gur a second time, because he is showing that the first time you learn and understand Guru’s teaching, you begin to experience it in your everyday walk. All nature testifies of the glory and grace of God. We first hear about it in Gurbani, then we process it in our minds, then we reflect on it in our daily routines. We observe the mountains, star, sun, beauty of nature and understand nature better, the product of God’s great hukam will. Again and again we acknowledge the wisdom of Guru Ji. This is because Guru knowledge brings comfort, ease, and reinforcement in all challenges in our lives. The vibrations in the mind of music are a way of explaining the high technological electrical phenomena that occurs in our brain when we are enlightened, happy, and at ease. What is music? You see, it is infinite like numbers and fractions. There is no such thing as sound, it is only the frequencies and patterns of vibrations of energy waves that pound on the eardrum, then interpreted by the brain.
ਰਾਗ ਰਤਨ ਪਰਵਾਰ ਪਰੀਆ ਸਬਦ ਗਾਵਣ ਆਈਆ ॥
“The jeweled melodies and their related celestial harmonies have come to sing the Word of the Shabad.”
A jewel is rare and beautify. People spend too much money for jewels or for false sources of happiness and success. The jewel of Naam resounding in the mind cost can never be estimated. Harmony in music is the sounds that appear to complement one another. If one is sad, then negative feelings do not match, and the person will remain depressed. If he hears truth of the love of God, for example, his brains starts to dance with constructive vibrations that produce healing and happiness. Shabad in the brain is a divine concert of God’s hukam. It is the processing of powerful information that vibrates the entire universe. “This is the home of Naam eternally, the devotional treasure house.” hm Gir nwmu Kjwnw sdw hY Bgiq Bry BMfwrw ] (593, vfhMsu, mhlw 3). The key to this treasure is deep within us. When we hear and learn Guru Ji’s wisdom, then our mind process the information with reactions throughout the body to help us. The processes in our minds and bodies are because of the grace of God, not just our own egotistic skills.
ਸਬਦੋ ਤ ਗਾਵਹੁ ਹਰੀ ਕੇਰਾ ਮਨਿ ਜਿਨੀ ਵਸਾਇਆ ॥
“The Lord dwells within the minds of those who sing the Shabad.”
God does not need us to be his home to dwell. The shabad is simply explaining that all the constructive activities in our brains to our bodies start by allowing the symphony of God to be struck in the mind. It’s not about singing hymns outwardly. It is all about allowing the wisdom of the shabads to minister us to energize us, to feed us.
ਕਹੈ ਨਾਨਕੁ ਅਨੰਦੁ ਹੋਆ ਸਤਿਗੁਰੂ ਮੈ ਪਾਇਆ ॥1॥
“Says Nanak, I am in ecstasy, for I have found my True Guru. ||1||”
He quotes that this is how Guru Nanak found ecstacy. The same way. He focuses on reality that he realized, then shared it with humanity, because he was a sacrifice for the rest of the world to be educated the same way. When we accept the natural laws of God, this is His hukam, then we begin to understand God better. This brings ecstacy.
ਏ ਮਨ ਮੇਰਿਆ ਤੂ ਸਦਾ ਰਹੁ ਹਰਿ ਨਾਲੇ ॥
“O my mind, remain always with the Lord.”
The whole trick to success is not to forget, no matter what situations come up, to remember to walk in the path of truthfulness, never to forget God. Remember not to judge only by what you see and sense. Remain humble and ready for new experiences of truth. Process in your mind what you notice, then use the blue print guide of discernment found in learning the meanings of Guru Granth Sahib, so that you can carefully think before you react.
ਹਰਿ ਨਾਲਿ ਰਹੁ ਤੂ ਮੰਨ ਮੇਰੇ ਦੂਖ ਸਭਿ ਵਿਸਾਰਣਾ ॥
“Remain always with the Lord, O my mind, and all sufferings will be forgotten.”
We remain entrapped by our blind interpretations of what is going on around us, we well remain suffering stubbornly. Why will all sufferings be forgotten? Because you will begin to realize that pain and pleasure are only in the mind as you interpret things. Dook Sookh saam. Equiniminty - pain and pleasure are also part of Hukam. All activities are processes of hukam in operation. All things work together as God planned the laws of nature. It’s a matter of cause and reaction.
ਅੰਗੀਕਾਰੁ ਓਹੁ ਕਰੇ ਤੇਰਾ ਕਾਰਜ ਸਭਿ ਸਵਾਰਣਾ ॥
“He will accept You as His own, and all your affairs will be perfectly arranged.”
You will begin to realize that no matter what happens you are reacting to the natural cycles of nature. You may think your affairs are mixed up. That is your first impression, but when you dwell on Naam, you begin to see that everything is always operating the way it is supposed to. Because God’s commands are stable and true. scw qyrw hukmu You do you best and then let God do all the detailed worrying. Success and failure are in the mind. God’s hukam is always fateh victory. Your affairs become perfectly arranged in that you see that all has always been in reaction to God’s hukam and plans.
ਸਭਨਾ ਗਲਾ ਸਮਰਥੁ ਸੁਆਮੀ ਸੋ ਕਿਉ ਮਨਹੁ ਵਿਸਾਰੇ ॥
“Our Lord and Master is all-powerful to do all things, so why forget Him from your mind?”
All which you see, hear, feel, taste, and touch around you is a reflection of the glory of God. His power is infinite and full of varieties, yet He is the unique, only One, eyko eyk Avru nw dUujw. How can we forget such awesomeness? The greatness of God is so overwhelming and obvious, yet we tend to close our spiritual sensors and deny the reality we live in. We tend to hide in our small and blinding definition of reality. The smaller our world, the bigger our problems, and the lesser we think of God.
ਕਹੈ ਨਾਨਕੁ ਮੰਨ ਮੇਰੇ ਸਦਾ ਰਹੁ ਹਰਿ ਨਾਲੇ ॥2॥
“Says Nanak, O my mind, remain always with the Lord. ||2||”
It is important for us to keep the attitude of truthfulness in our minds, so that we do not slip into foolishness by speaking and doing before thinking twice. To remain with the Lord is to maintain the constructive flowing patterns of energy in our brains by learning and remembering Guru Ji’s teachings. We need this attitude to keep us on the alert against our enemies, the five vices which distract us away from truth.
ਸਾਚੇ ਸਾਹਿਬਾ ਕਿਆ ਨਾਹੀ ਘਰਿ ਤੇਰੈ ॥
“O my True Lord and Master, what is there which is not in Your celestial home?”
God is the place in which everything exists – rent free. Since His provisions and gifts are unlimited, there is no such thing as lacking, to those who blend with Him know this.
ਘਰਿ ਤ ਤੇਰੈ ਸਭੁ ਕਿਛੁ ਹੈ ਜਿਸੁ ਦੇਹਿ ਸੁ ਪਾਵਏ ॥
“Everything is in Your home; they receive, unto whom You give.”
God gives the entire universe abundantly to all, even when we do not ask for anything from Him. vfI vifAweI jw puiC n dwiq ] (463) Great is your glory, You give and you are not even asked. He provides without our asking because of His hukam of grace. jIA sgl kau dyie dwnu ] rhwau ] (724) He gives His gifts to all beings. ||Pause||
The rain falls for the evil and the good.
ਸਦਾ ਸਿਫਤਿ ਸਲਾਹ ਤੇਰੀ ਨਾਮੁ ਮਨਿ ਵਸਾਵਏ ॥
“Constantly singing Your Praises and Glories, Your Name is enshrined in the mind.”
The mind remembers the Guru Shabad teachings of truth and hukam. As the mind reflects on God’s Word, the electrical currents flow from the brain into the nervous system throughout the body. As long as the currents of spirituality are flowing the body will continuously benefit. Where is there a place in the universe in which God’s glories are not praised naturally?
ਨਾਮੁ ਜਿਨ ਕੈ ਮਨਿ ਵਸਿਆ ਵਾਜੇ ਸਬਦ ਘਨੇਰੇ ॥
“The divine melody of the Shabad vibrates for those, within whose minds the Naam abides.”
When we understand and accept Naam, our mind becomes aware of the fullness of God inside of us, as well as outside of us. We relish the lovely melody and harmony of God’s beauty, hukam, and grace that vibrates in our mind, benefiting our whole body.
ਕਹੈ ਨਾਨਕੁ ਸਚੇ ਸਾਹਿਬ ਕਿਆ ਨਾਹੀ ਘਰਿ ਤੇਰੈ ॥3॥
“Says Nanak, O my True Lord and Master, what is there which is not in Your home? ||3||”
It’s one thing to understand this experience only from hearing from someone else, but when you try it yourself, you agree even more.
ਸਾਚਾ ਨਾਮੁ ਮੇਰਾ ਆਧਾਰੋ ॥
“The True Name is my only support.”
Only the truth works. There is only one way to drink a glass of water that is by bringing it to the body to absorb it. Try assembling something very complex without any directions.
ਸਾਚੁ ਨਾਮੁ ਅਧਾਰੁ ਮੇਰਾ ਜਿਨਿ ਭੁਖਾ ਸਭਿ ਗਵਾਈਆ ॥
“The True Name is my only support; it satisfies all hunger.”
When we taste the Amrit of Gur Sabad, we no longer crave for knowledge anywhere else. We no longer are blinded by superstitions of pakandi teachers of kachi gian.
ਕਰਿ ਸਾਂਤਿ ਸੁਖ ਮਨਿ ਆਇ ਵਸਿਆ ਜਿਨਿ ਇਛਾ ਸਭਿ ਪੁਜਾਈਆ ॥
“It has brought peace and tranquility to my mind; it has fulfilled all my desires.”
When we accept Gur Gian’s Naam, we experience all the benefits and see for ourselves that only this brings satisfaction. All our desires is to be successful, healthy, and happy. When we learn how to do this, as Guru Granth Sahib instructs us, then our desires are thus fulfilled.
ਸਦਾ ਕੁਰਬਾਣੁ ਕੀਤਾ ਗੁਰੂ ਵਿਟਹੁ ਜਿਸ ਦੀਆ ਏਹਿ ਵਡਿਆਈਆ ॥
“I am forever a sacrifice to the Guru, who possesses such glorious greatness.”
In appreciation, we are anxious to let others have access to such royal wisdom. We become dedicated to Guru Ji’s cause by living Gur Shabad, thereby showing an example for others how to benefit free of cost. ijnI nwmu iDAwieAw gey mskiq Gwil ] Those who have meditated on the Naam, the Name of the Lord, and departed after having worked by the sweat of their brows nwnk qy muK aujly kyqI CutI nwil ]1] (8) O Nanak, their faces are radiant in the Court of the Lord, and many are saved along with them! ||1||
ਕਹੈ ਨਾਨਕੁ ਸੁਣਹੁ ਸੰਤਹੁ ਸਬਦਿ ਧਰਹੁ ਪਿਆਰੋ ॥
“Says Nanak, listen, O Saints; enshrine love for the Shabad.”
This is the very reason to love Shabad, because we benefit from every letter of wisdom from Shabad. Anyone posing as a Saint that does not walk in the spirit of Gur Giyan is a false saint. Be careful who you learn from, as many exploit the ignorant for profit and pride, only enshrining their ego. They imitate sainthood by reciting beautiful shabads, yet they twist the meanings or act against Guru Granth Sahib’s teachings.
ਸਾਚਾ ਨਾਮੁ ਮੇਰਾ ਆਧਾਰੋ ॥4॥
“The True Name is my only support. ||4||”
This is a strong reminder – that only Naam will keep your mind and stable, and not any other source that is contrary to Guru’s teachings.
ਵਾਜੇ ਪੰਚ ਸਬਦ ਤਿਤੁ ਘਰਿ ਸਭਾਗੈ ॥
“The Panch Shabad, the five primal sounds, vibrate in that blessed house.”
Just as there are five vices of our human nature anger, lust, over attachment, ego, and passion, so are there five primal sounds representing remedy of Naam for each of our vice weaknesses. The blessed house is your body which hosts your physiological functions governed by the numerous vibrations of Gur Gian in your brain. This is not acquired by repeating or listening to kirtan over and over again as in hypnotism. It is achieved through contemplating on the meanings of Gur Shabad, thus acquiring Naam.
ਘਰਿ ਸਭਾਗੈ ਸਬਦ ਵਾਜੇ ਕਲਾ ਜਿਤੁ ਘਰਿ ਧਾਰੀਆ ॥
“In that blessed house, the Shabad vibrates; He infuses His almighty power into it.”
The vibrations are the power of God in action, like the vibrations of electricity that circulates through wires which can move heavy machinery. When we operate using truthfulness, then there is so much that we can accomplish, because we do things correctly with wisdom. We are obeying the hukam of God by using the hukam of God with truthfulness. We process Guru Ji’s information of success in all aspects of our life.
ਪੰਚ ਦੂਤ ਤੁਧੁ ਵਸਿ ਕੀਤੇ ਕਾਲੁ ਕੰਟਕੁ ਮਾਰਿਆ ॥
“Through You, we subdue the five demons of desire, and slay Death, the torturer.”
If we have no knowledge of how to overcome our five vices, then we will remain tortured. Only because of the Grace of God provided to us can we help ourselves. It is by hearing, understanding, and accepting Gurbani wisdom to attain this mukam salvation.
ਧੁਰਿ ਕਰਮਿ ਪਾਇਆ ਤੁਧੁ ਜਿਨ ਕਉ ਸਿ ਨਾਮਿ ਹਰਿ ਕੈ ਲਾਗੇ ॥
“Those who have such pre-ordained destiny are attached to the Lord's Name.”
They are pre-ordained with the God’s name because they received the information of truthfulness in Guru Gian. They are pre-ordained as soon as they hear God’s words.
ਕਹੈ ਨਾਨਕੁ ਤਹ ਸੁਖੁ ਹੋਆ ਤਿਤੁ ਘਰਿ ਅਨਹਦ ਵਾਜੇ ॥5॥
“Says Nanak; happiness is in the home full of the music of God’s vibrations.”
This is the natural reaction on gets when dwelling on Gur Gian. This is the relish of Amrit.
ਅਨਦੁ ਸੁਣਹੁ ਵਡਭਾਗੀਹੋ ਸਗਲ ਮਨੋਰਥ ਪੂਰੇ ॥
“Listen to the song of bliss, O most fortunate ones; all your longings shall be fulfilled.”
Guru Ji is inviting us to listen to the Gospel of Truthfulness, the realm of Sach Kand’s free divine wisdom and truth that fattens the soul. While you plan your eternity, why waste time and money on things that do not last long. All you have to do is listen, consider what Guru Ji is sharing with you. Once you hear and truly understand, your life will be one of bliss and success.
ਪਾਰਬ੍ਰਹਮੁ ਪ੍ਰਭੁ ਪਾਇਆ ਉਤਰੇ ਸਗਲ ਵਿਸੂਰੇ ॥
“I have obtained the Supreme Lord God, and all sorrows have been forgotten.”
The only way to obtain God is by considering what Guru Ji is teaching. Gurbani throughout the ages, eternal and unchanging is the only information for stability. Not only will you be cured of the negative symptoms caused by sorrow, but the sorrows themselves will be forgotten, because the thoughts of God are more worth focusing on.
ਦੂਖ ਰੋਗ ਸੰਤਾਪ ਉਤਰੇ ਸੁਣੀ ਸਚੀ ਬਾਣੀ ॥
“Pain, illness and suffering have departed, listening to the True Bani.”
Pain is mentioned first, because the cure of an illness takes longer than the pain does to depart. When a doctor treats a patient, he gives the cure, knowing that the patient will also need relief from the pain which causes one to feel the suffering. The illness causes the suffering and the pain is what the suffering body feels. As we learn Guru’s teachings day to day, we are relieved from pain, more and more. Some illnesses take longer to cure, and the entire pain or symptoms depart slowly. This is why we need to take the medicine of True Gurbani continually.
ਸੰਤ ਸਾਜਨ ਭਏ ਸਰਸੇ ਪੂਰੇ ਗੁਰ ਤੇ ਜਾਣੀ ॥
“The Saints and their friends are in ecstasy, knowing the Perfect Guru.”
From misery to elation, from pain to enjoyment, from suffering to ease – those who hear Gurbani teachings benefit, and become saints. Others observe and are convinced to join in, and they too benefit. ijnI nwmu iDAwieAw gey mskiq Gwil ] Those who have meditated on the Naam, the Name of the Lord, and departed after having worked by the sweat of their brows nwnk qy muK aujly kyqI CutI nwil ]1] -O Nanak, their faces are radiant in the Court of the Lord, and many are saved along with them! ||1||
ਸੁਣਤੇ ਪੁਨੀਤ ਕਹਤੇ ਪਵਿਤੁ ਸਤਿਗੁਰੁ ਰਹਿਆ ਭਰਪੂਰੇ ॥
“Pure are the listeners, and pure are the speakers; the True Guru is all-pervading and permeating.”
Listeners are mentioned first, because one can not speak purely until he has heard the pure Gurbani. After he hears, understands, and accepts, then he can be a pure speaker. He realizes that the Gian of Guru is everywhere. God communicates His wisdom of hukam using nature. All of nature is the reaction of God’s hukam of grace. All is full of His glory.
ਬਿਨਵੰਤਿ ਨਾਨਕੁ ਗੁਰ ਚਰਣ ਲਾਗੇ ਵਾਜੇ ਅਨਹਦ ਤੂਰੇ ॥40॥1॥
“Prays Nanak, touching the Guru's Feet, the unstruck sound current of the celestial bugles vibrates and resounds. ||40||1||” Guru Nanak dedicated his entire life to show us the way by coming to Guru Feet. This was he was of praying to God that we might consider the same wisdom of that he received.
Sunday, October 3, 2010
Subscribe to:
Posts (Atom)